Previous Verse
Next Verse

Shloka 3

माधवी-प्रदानम् (Mādhavī Offered to Gālava) — Udyoga Parva 113

नित्य॑ प्रोष्ठपदा भ्यां च शुक्रे धनपतौ तथा । मनुष्येभ्य: समादत्ते शुक्रश्ित्तार्जितं धनम्‌,द्विजश्रेष्ठ! पूर्वभाद्रपद और उत्तरभाद्रपद इन दो नक्षत्रोंमेंसे किसी एकके साथ शुक्रवारका योग हो तो अग्निदेव कुबेरके लिये अपने संकल्पसे धनका निर्माण करके उसे मनुष्योंको दे देते हैं। पूर्वभाद्रपदके देवता अजैकपाद, उत्तरभाद्रपदके देवता अहिर्बुध्न्य और कुबेर--ये तीनों उस धनकी रक्षा करते हैं। इस प्रकार किसीको भी ऐसा धन नहीं मिल सकता, जो प्रारब्धवश उसे मिलनेवाला न हो और धनके बिना तुम्हें श्यामकर्ण घोड़ोंकी प्राप्ति नहीं हो सकती

nityaṃ proṣṭhapadābhyāṃ ca śukre dhanapatau tathā | manuṣyebhyaḥ samādatte śukraś cittārjitaṃ dhanam, dvijaśreṣṭha ||

နာရဒက ပြောသည်– «သောကြာနေ့သည် ပရိုဋ္ဌပဒါ နက္ခတ်နှစ်ခု (ပုဗ္ဗနှင့် ဥတ္တရ) တစ်ခုနှင့် တိုက်ဆိုင်သည့်အခါ၊ ဓနပတိ ကုဗေရသည် မိမိ၏ သန္နိဋ္ဌာန်ဖြင့် ဥစ္စာကို ဖန်တီးစေပြီး လူသားတို့က ရရှိကြသည်—အို၊ ဒွိဇအမြတ်။ သို့သော် ကံကြမ္မာအရ မရသင့်သူ မည်သူမျှ ထိုဥစ္စာကို မရနိုင်; ဥစ္စာမရှိလျှင် သင်သည် ရှျာမကဏ္ဏ (နားအမဲ) မြင်းများကိုလည်း မရနိုင်»။

नित्यम्always
नित्यम्:
TypeIndeclinable
Rootनित्य
प्रोष्ठपदाभ्याम्by/with the (two) Proṣṭhapadā (nakṣatras)
प्रोष्ठपदाभ्याम्:
Karana
TypeNoun
Rootप्रोष्ठपदा
FormFeminine, Instrumental, Dual
and
:
TypeIndeclinable
Root
शुक्रेwhen it is Friday / in (the time of) Śukra
शुक्रे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootशुक्र
FormMasculine, Locative, Singular
धनपतौin/for the lord of wealth (Kubera)
धनपतौ:
Adhikarana
TypeNoun
Rootधनपति
FormMasculine, Locative, Singular
तथाlikewise/also
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
मनुष्येभ्यःto humans
मनुष्येभ्यः:
Sampradana
TypeNoun
Rootमनुष्य
FormMasculine, Dative, Plural
समादत्तेtakes/collects/appropriates
समादत्ते:
TypeVerb
Rootसम् + आ + दा
FormPresent, Third, Singular, Ātmanepada
शुक्रचित्तार्जितम्earned by (one’s) pure/bright mind
शुक्रचित्तार्जितम्:
TypeAdjective
Rootशुक्रचित्तार्जित
FormNeuter, Accusative, Singular
धनम्wealth
धनम्:
Karma
TypeNoun
Rootधन
FormNeuter, Accusative, Singular
द्विजश्रेष्ठO best of the twice-born (Brahmin)
द्विजश्रेष्ठ:
TypeNoun
Rootद्विजश्रेष्ठ
FormMasculine, Vocative, Singular

नारद उवाच

N
Nārada
K
Kubera (Dhanapati)
Ś
Śukra (Venus/Friday)
P
Proṣṭhapadā (Pūrvabhādrapadā, Uttarabhādrapadā)
Ś
Śyāmakarṇa horses