Previous Verse
Next Verse

Shloka 8

Yuddha-yajña-vyākhyāna (The Battle as Sacrifice): Ambarīṣa–Indra Saṃvāda

मैंने घोर ब्रह्मचर्यका पालन करके गुरुके बताये हुए आचार और गुरुकी सेवाके द्वारा धर्मपूर्वक वेदोंका अध्ययन किया तथा राजशास्त्रकी विशेष शिक्षा प्राप्त की ।।

ambarīṣa uvāca | mayā ghora-brahmacaryaṁ pālayitvā gurūpadiṣṭam ācāraṁ guru-sevāṁ ca kṛtvā dharma-pūrvakaṁ vedān adhyetāḥ, rājaśāstrasya ca viśeṣa-śikṣā prāptā | atithīn anna-pānena, pitṝn śrāddhena svadhayā, ṛṣīn svādhyāya-dīkṣābhiḥ, devān yajñair anuttamaiḥ pūjitavān |

အမ္ဗရီရှက ပြောသည်– «ငါသည် ပြင်းထန်သော ဗြဟ္မစရိယ (သန့်ရှင်းသော သီလ) ကို ထိန်းသိမ်းကာ ဆရာတော်ညွှန်ကြားသည့် အကျင့်အကြံကို လိုက်နာ၍ ဆရာတော်ကိုလည်း ဝတ်ပြုစေတနာဖြင့် အမှုထမ်းခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ဓမ္မနှင့်ညီစွာ ဝေဒများကို လေ့လာခဲ့ပြီး မင်းရေးမင်းရာ (ရာဇသတ္တ) ပညာကိုလည်း အထူးသင်ယူခဲ့သည်။ ဧည့်သည်တို့ကို အစားအသောက်နှင့် သောက်ရေဖြင့် ဂုဏ်ပြုခဲ့ပြီး၊ ဘိုးဘွားပ祖先တို့ကို သတ်မှတ်ထားသည့် ပူဇော်ပစ္စည်းများဖြင့် ရှရဒ္ဓ (śrāddha) ပွဲတော်များကျင်းပကာ တရားဝင်ကျေနပ်စေခဲ့သည်။ ရှိသီတို့ကိုတော့ စွဝါဓျာယ (self-study) နှင့်ဆိုင်သော ဝရတနှင့် ဒိက္ခာ (initiation) များခံယူခြင်းဖြင့် ရိုသေခဲ့ပြီး၊ နတ်ဘုရားတို့ကိုတော့ အထူးကောင်းမွန်သော ယဇ္ဉများဖြင့် ပူဇော်ခဲ့သည်»။

अतिथीन्guests
अतिथीन्:
Karma
TypeNoun
Rootअतिथि
FormMasculine, Accusative, Plural
अन्नपानेनwith food and drink
अन्नपानेन:
Karana
TypeNoun
Rootअन्नपान
FormNeuter, Instrumental, Singular
पितॄन्ancestors (manes)
पितॄन्:
Karma
TypeNoun
Rootपितृ
FormMasculine, Accusative, Plural
स्वधयाwith svadhā-offerings (ancestral oblation)
स्वधया:
Karana
TypeNoun
Rootस्वधा
FormFeminine, Instrumental, Singular
तथाand; likewise
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
ऋषीन्sages
ऋषीन्:
Karma
TypeNoun
Rootऋषि
FormMasculine, Accusative, Plural
स्वाध्यायदीक्षाभिःby initiations/observances of self-study
स्वाध्यायदीक्षाभिः:
Karana
TypeNoun
Rootस्वाध्यायदीक्षा
FormFeminine, Instrumental, Plural
देवान्gods
देवान्:
Karma
TypeNoun
Rootदेव
FormMasculine, Accusative, Plural
यज्ञैःwith sacrifices
यज्ञैः:
Karana
TypeNoun
Rootयज्ञ
FormMasculine, Instrumental, Plural
अनुत्तमैःunsurpassed; excellent
अनुत्तमैः:
TypeAdjective
Rootअनुत्तम
FormMasculine, Instrumental, Plural

अमग्बरीष उवाच

A
Ambarīṣa
G
guru (teacher)
V
Vedas
R
rājaśāstra
A
atithis (guests)
P
pitṛs (ancestors)
ṛṣis (seers)
D
devas (gods)
Ś
śrāddha
Y
yajñas

Educational Q&A

Dharma is upheld through disciplined learning and conduct: rigorous brahmacarya, faithful service to the teacher, righteous study of the Vedas and statecraft, and a fourfold reverence—hospitality to guests, rites for ancestors, devotion to seers through vows of study, and worship of the gods through excellent sacrifices.

Ambarīṣa describes his own formation and practice: he recounts how he trained under a guru, mastered Vedic learning and royal policy, and then lived a life of continual religious and social duty—feeding guests, performing śrāddha for ancestors, maintaining svādhyāya-based vows honoring the ṛṣis, and conducting high-grade yajñas to worship the devas.