Shloka 16
राजधर्मप्रश्नः — Yudhiṣṭhira’s Inquiry into Rājadharma (Śānti-parva 56)
विपन्ने च समारम्भे संतापं मा सम वै कृथा: । घटस्वैव सदा55त्मानं राज्ञामेष परो नय:
vipanne ca samārambhe santāpaṁ mā sma vai kṛthāḥ | ghaṭasvaiva sadātmānaṁ rājñām eṣa paro nayaḥ ||
ဘီရှ္မက မိန့်ကြားသည်– “စတင်ထားသော အလုပ်ပျက်ကွက်သော်လည်း၊ သို့မဟုတ် အတားအဆီးတွေ့သော်လည်း စိတ်ပူပန်ဝမ်းနည်းမှုကို မပေးဝင်စေနှင့်။ အမြဲတမ်း မိမိကိုယ်ကို တည်ကြည်သော ကြိုးစားအားထုတ်မှု၌ပင် ချိတ်ဆက်ထားလော့။ ဤသည်မှာ မင်းတို့အတွက် အမြင့်ဆုံး နိုင်ငံရေးနည်းလမ်း ဖြစ်သည်။”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
A ruler should not sink into sorrow when a planned enterprise fails or is obstructed; the superior royal policy is steady, continuous effort and renewed striving rather than despair.
In the Shanti Parva’s instruction on rajadharma, Bhishma counsels the king (Yudhishthira) on practical governance: setbacks are inevitable, but a king must maintain composure and persist in purposeful action.