Shloka 86
Nāgendra–Brāhmaṇa Saṃvāda: Praśna-vidhi and Dharmic Approach on the Gomatī Riverbank
जगौ यद् भगवान् व्यासो राज्ञ: पारिक्षितस्य वै । सूतपुत्रने कहा--शौनकजी! मैं तुमसे वेदतुल्य प्रमाणभूत सारा पुरातन वृत्तान्त कहूँगा
jagau yad bhagavān vyāso rājñaḥ pārīkṣitasya vai | sūtaputrāya kathā—śaunakajī! ahaṃ tubhyaṃ vedatulyapramāṇabhūtaṃ sarvaṃ purātana-vṛttāntaṃ vakṣyāmi, yaṃ bhagavān vyāsaḥ rājñe janamejayāya śrāvayāmāsa | manaś caiva api tato bhūtam avyaktaguṇa-lakṣaṇam | nārāyaṇa-paraḥ kālo jyotiṣām ayanaṃ ca yat ||
ရှောနကက ပြောသည်– “ဗေဒနှင့်တူအောင် အာဏာရှိသော ထိုရှေးဟောင်းအကြောင်းအရာကို—ပရိက္ခစ်၏ မင်းဆက်၌ မင်္ဂလာရှိသော ဗျာသက တစ်ခါက ရွတ်ဆို၍ စူတ၏ သားထံသို့ ပို့ဆောင်ခဲ့သည့်အရာကို—ယခု သင်တို့အား ငါ ပြန်လည် ပြောကြားမည်။ စိတ်ဟူသော အမမြင်နိုင်သည့် သဘောတရား (avyakta) သည် သေးငယ်နူးညံ့သော ဂုဏ်နှင့် လက္ခဏာတို့ဖြင့် သတ်မှတ်ထားသကဲ့သို့၊ အချိန်နှင့် ကောင်းကင်အလင်းများ၏ လမ်းကြောင်းတို့လည်း နာရာယဏကို အခြေခံ၍ သူ့အပေါ် မူတည်နေကြသည်။”
शौनक उवाच
Educational Q&A
The verse asserts a theological-metaphysical hierarchy: mind (as an unmanifest principle), time, and the motions of the luminaries are not independent ultimate realities; they are grounded in and dependent upon Nārāyaṇa as the supreme support.
Śaunaka frames the transmission of an ancient, Veda-like authoritative account: what Vyāsa conveyed within the royal lineage (Parīkṣit/Janamejaya) and to the Sūta’s son is now being retold, introducing a cosmological teaching centered on Nārāyaṇa.