Shloka 44
Adhyāya 302: Guṇa-vicāra, Gati-bheda, and the Imperishable State
Yājñavalkya–Janaka
सहवास विनाशित्वान्नान्योडहमिति मन्यते । यो<5हं सो5हमिति हुक्त्वा गुणानेवानुवर्तते
sahavāsa-vināśitvān nānyo ’ham iti manyate | yo ’haṃ so ’ham iti uktvā guṇān evānuvartate ||
ဝသိဋ္ဌက ပြောသည်– ပရကృతိ (Prakṛti) နှင့် ကိုယ်ခန္ဓာတို့နှင့် အချိန်ကြာမြင့်စွာ ပေါင်းသင်းနေခြင်းကြောင့် မိမိ၏ အမှန်တကယ်သော သဘောသဘာဝကို မမြင်နိုင်တော့သဖြင့် လူသည် «ငါသည် ဤအရာနှင့် မကွာခြား» ဟု ထင်လာသည်။ «ငါသည် ဤသူ၊ ငါသည် ထိုသူ» ဟုဆိုကာ—တစ်ဦး၏ သားဖြစ်သည်၊ မျိုးရိုး/ဇာတ်အုပ်စုတစ်ခုတွင် ပါဝင်သည်ဟု ကိုယ်ကို သတ်မှတ်လျက်—စတ္တဝ (sattva) စသည့် ဂုဏ်သုံးပါး (guṇa) ၏ လှုပ်ရှားမှုကိုသာ လိုက်နာပြီး၊ အတ္တမန် (Ātman) သည် ထိုတို့နှင့် ကွဲပြားကြောင်း မသိနိုင်တော့သည်။
वसिष्ठ उवाच
Educational Q&A
Misidentification with the body and social labels arises from long association with Prakṛti; as a result, one is driven by the guṇas. The remedy implied is discernment: knowing the Self as distinct from guṇas, body, and acquired identities.
In Vasiṣṭha’s instruction, he explains how a person loses awareness of their true nature and begins to speak in terms of worldly identity (“I am this, I am that”), thereby living under the influence of sattva, rajas, and tamas.