Shloka 243
राजधर्मः—राष्ट्ररक्षणं, दण्डनीतिः, हयग्रीवोपाख्यानम्
Royal Duty: Protection, Penal Policy, and the Hayagrīva Exemplum
Devanagari script
सुखान्तप्रभवं दुःखं दुःखान्तप्रभवं सुखम् । “कभी दुःखके अन्तमें सुख और कभी सुखके अन्तमें दुःख भी आता है; अतः जो नित्य सुखकी इच्छा रखता हो
Translation
ချမ်းသာ၏ အဆုံးမှ ဒုက္ခ ပေါ်လာတတ်ပြီး၊ ဒုက္ခ၏ အဆုံးမှ ချမ်းသာ ပေါ်လာတတ်၏။ တစ်ခါတစ်ရံ ဒုက္ခအဆုံးတွင် ချမ်းသာ ရောက်လာသကဲ့သို့၊ ချမ်းသာအဆုံးတွင်လည်း ဒုက္ခ ရောက်လာတတ်သည်။ ထို့ကြောင့် အမြဲတမ်း ချမ်းသာကိုသာ လိုလားသူသည် ထိုနှစ်ပါးလုံးကို စွန့်လွှတ်သင့်၏။ အကြောင်းမူကား ချမ်းသာ၏ အဆုံးတွင် ဒုက္ခ မလွဲမသွေ ရှိသကဲ့သို့၊ ဒုက္ခ၏ အဆုံးတွင်လည်း ချမ်းသာ မလွဲမသွေ ရှိ၏။
Word by Word
सुखान्त-प्रभवम्arising from the end of happiness
सुखान्त-प्रभवम्:
TypeAdjective
Rootसुखान्तप्रभव
FormNeuter, Nominative, Singular
दुःखम्sorrow
दुःखम्:
Karta
TypeNoun
Rootदुःख
FormNeuter, Nominative, Singular
दुःखान्त-प्रभवम्arising from the end of sorrow
दुःखान्त-प्रभवम्:
TypeAdjective
Rootदुःखान्तप्रभव
FormNeuter, Nominative, Singular
सुखम्happiness
सुखम्:
Karta
TypeNoun
Rootसुख
FormNeuter, Nominative, Singular
Speaker
व्यास उवाच
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes