Yoga-kṛtya (योककृत्य) — Vyāsa on Sense-Restraint, Obstacles, and Brahman-Realization
हिंस्राहिंस्रे मृदुक्ूरे धर्माधमावृतानृते । तद्धाविता: प्रपद्यन्ते तस्मात् तत् तस्य रोचते
hiṃsrāhiṃsre mṛdukrūre dharmādharmāvṛtānṛte | taddhāvitāḥ prapadyante tasmāt tat tasya rocate ||
ဗျာသက ရှင်းလင်းသည်— လူတစ်ဦး၏ သဘောထားအလေ့အထများသည် သူက ထပ်ခါထပ်ခါ ရွေးချယ်လေ့ရှိသည့်အရာများကြောင့် ပုံဖော်လာသည်—အကြမ်းဖက်ခြင်း သို့မဟုတ် မအကြမ်းဖက်ခြင်း၊ နူးညံ့ခြင်း သို့မဟုတ် ရက်စက်ခြင်း၊ ဓမ္မ သို့မဟုတ် အဓမ္မ၊ အမှန် သို့မဟုတ် မုသား။ ထိုအမြစ်စိုက်သွားသော သဘောထားများက မောင်းနှင်သဖြင့်၊ သူသည် တူညီသည့် လုပ်ရပ်မျိုးများသို့ ထပ်မံ လှည့်ဝင်တတ်၏။ ထို့ကြောင့် မိမိက ပြုစုပျိုးထောင်ခဲ့သမျှသည် နောက်ဘဝတွင်ပင် သူ့အတွက် နှစ်သက်ဖွယ်နှင့် သဘာဝကျသကဲ့သို့ ဖြစ်လာသည်။
व्यास उवाच
Repeated choices create deep impressions (saṃskāras) that shape one’s likes, character, and conduct; thus a person naturally gravitates toward the same moral patterns—violence or non-violence, truth or falsehood—even across births.
In Śānti Parva’s instruction on dharma and inner discipline, Vyāsa states a general principle of ethical causality: cultivated dispositions drive future behavior, explaining why people persist in certain virtues or vices.