Shloka 4
Adhyāya 179 — Bharadvāja’s Reductionist Inquiry into Jīva and Pañcabhūta Dissolution
बोध्यं शान्तमृषिं राजा नाहुष: पर्यपृच्छत । निर्वेदाच्छान्तिमापन्नं शास्त्रप्रज्ञानतर्पितम्
bhīṣma uvāca |
bodhyaṁ śāntam ṛṣiṁ rājā nāhuṣaḥ paryapṛcchata |
nirvedāc chāntim āpannaṁ śāstra-prajñāna-tarpitam ||
ဘိဿမက ပြောသည်— နဟုရှ မင်းသည် ဗောဓျ ရှင်ရသီကို မေးမြန်း하였다။ ထိုရသီသည် ဝိရာဂ (လောကကပ်ငြိမ်းခြင်း) ကြောင့် ငြိမ်းချမ်းမှုကို ရရှိပြီး၊ သာသနာကျမ်းများ၏ အမြင့်ဆုံး အဓိပ္ပာယ်ကို သိမြင်သဖြင့် စိတ်ကျေနပ်ပြည့်ဝနေသူ ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် အကျင့်သီလနှင့် မှန်ကန်သော အသက်ရှင်မှုကို သိလိုသော မင်းသည် အတွင်းစိတ်ငြိမ်းချမ်းသော သာသနာပညာရှင် ရဟန်းတော်ထံ ချဉ်းကပ်မေးမြန်း하였다။
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse establishes the authority of spiritual counsel: true guidance on dharma is sought from one who is inwardly peaceful through dispassion (nirveda) and grounded in scriptural wisdom (śāstra-prajñāna). It implies that ethical clarity arises from both lived renunciation and right understanding.
Bhishma introduces a dialogue: King Nahusha approaches and questions the sage Bodhya, who is described as serene, dispassionate, and fulfilled by knowledge. This sets the stage for a didactic exchange on conduct and the path to peace.