Shloka 20
Adhyāya 118: Saciva-parīkṣā
Testing and Appointment of Ministers/Servants
थ्वा त्वं द्वीपित्वमापन्नो द्वीपीव्याप्रत्वमागत:
tvaṃ tvam dvīpitvam āpanno dvīpīvyāpratvam āgataḥ
ဘီရှ္မက မိန့်ကြားသည်—“သင်သည် ကျားသစ် (leopard) အဖြစ်သို့ ရောက်ခဲ့ပြီး၊ ထိုကျားသစ်မှတစ်ဆင့် ထပ်မံတိုးတက်ကာ တိရစ္ဆာန်ဘဝများကို အဆက်မပြတ် ကူးပြောင်းလာခဲ့သည်။ ထိုသို့ သင်သည် အရင်က ခွေးဖြစ်ပြီး၊ နောက် ကျားသစ်ဖြစ်ကာ၊ ထို့နောက် ကျား၏ သားအိမ်သို့ ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ ကျားမှ မူးယစ်မတ်တပ် ဆင်ဖြစ်လာပြီး၊ ဆင်မှ ခြင်္သေ့၏ သားအိမ်သို့ ရောက်လာသည်။ အင်အားကြီးသော ခြင်္သေ့ဖြစ်ပြီးနောက် သင်သည် ထပ်မံ၍ ရှရဘဟ၏ ကိုယ်ခန္ဓာကို ရရှိခဲ့သည်။”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse illustrates saṃsāra governed by karma: moving into stronger or more dominant bodies is still bondage to birth, and ethical purification—not mere power or predatory success—is what leads beyond repeated embodiment.
Bhīṣma addresses a being (or interlocutor) by recounting its sequence of animal incarnations—dog to leopard to tiger to elephant to lion to śarabha—using the progression as a didactic example about the continuity of rebirth and the consequences of one’s tendencies and actions.