Shloka 15
Kṛtavarmā–Sātyaki Chariot Duel and Kaurava Morale Shock (कृतवर्म-सात्यकि-द्वैरथम्)
ततो<5परान् पञ्चशतान् महात्मा नाराचमुख्यान् विससर्ज कुम्भे । स तैस्तु विद्ध: परमद्विपो रणे तदा परावृत्य भृशं प्रदुद्रवे
tato ’parān pañcaśatān mahātmā nārācamukhyān visasarga kumbhe | sa tais tu viddhaḥ paramadvipo raṇe tadā parāvṛtya bhṛśaṃ pradudrave ||
သဉ္ဇယက ပြောသည်။ ထို့နောက် စိတ်ဓာတ်ကြီးမားသော ဓೃಷ್ಟဒျုမ္နသည် ဆင်၏ နဖူးတုံး (ကుంభ) ကို ရည်ရွယ်၍ နာရာစ မြားအကောင်းဆုံး နောက်ထပ် ငါးရာကို ဆက်လက် ပစ်လွှတ်하였다။ ထိုမြားတို့ကြောင့် စစ်မြေပြင်အလယ်၌ ပြင်းထန်စွာ ထိခိုက်ဒဏ်ရာရသော ဆင်ဘုရင်ကြီးသည် တိုက်ပွဲမှ မျက်နှာလွှဲကာ အလွန်မြန်စွာ ထွက်ပြေးသွားသည်။ ဤမြင်ကွင်းသည် စစ်တွင် မရပ်မနား ထိုးဖောက်ခံရလျှင် အကြီးမားဆုံး အင်အားတောင် ပြိုလဲနိုင်ကြောင်းနှင့် အကြမ်းဖက်မှုသည် နည်းဗျူဟာအရ အကျိုးရှိသော်လည်း အမှန်တကယ် အောင်ပွဲထက် ကြောက်ရွံ့၍ ထွက်ပြေးခြင်းကိုသာ ဖြစ်စေကြောင်း ဖော်ပြသည်။
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights a recurring Mahābhārata insight: physical might and pride are fragile under sustained harm, and violence often produces fear-driven retreat rather than any moral resolution. It also reflects the harsh kṣatriya battlefield ethic—skillful targeting and overwhelming force decide outcomes, even against majestic creatures.
Sañjaya describes Dhṛṣṭadyumna releasing five hundred superior nārāca arrows aimed at the elephant’s kumbha (frontal globe). The elephant, badly wounded, turns away from the battle and flees rapidly.