Shloka 4

तांस्तु सान्त्वेन निर्जित्य मानसं सर उत्तमम्‌ | ऋषिकुलल्‍्यास्तथा सर्वा ददर्श कुरुनन्दन:,और उन गुह्कोंको सामनीतिसे समझा-बुझाकर ही वशमें कर लेनेके पश्चात्‌ वे परम उत्तम मानसरोवरपर गये। वहाँ कुरुनन्दन अर्जुनने समस्त ऋषि-कुल्याओं (ऋषियोंके नामसे प्रसिद्ध जल-स्रोतों)-का दर्शन किया

tāṁs tu sāntvena nirjitya mānasaṁ sara uttamam | ṛṣikulīyās tathā sarvā dadarśa kurunandanaḥ ||

ဝိုင်ရှမ္ပာယနက ပြော၏— သူတို့ကို အင်အားဖြင့် မဟုတ်ဘဲ သဘောတူညီစေသော စကားနှင့် စိတ်ငြိမ်စေသော အကြံပေးမှုဖြင့် အုပ်ချုပ်အောင် ပြုလုပ်ပြီးနောက်၊ ကုရုတို့၏ သူရဲကောင်းသည် အထူးမြတ်သော မာနသရောဝရ အိုင်သို့ သွားရောက်တော်မူ၏။ ထိုနေရာ၌ ကုရုတို့၏ ပျော်ရွှင်မှုဖြစ်သော အာర్జုနသည် ရှင်ဋ္ဌိတို့၏ မျိုးရိုးနှင့် ဆက်နွယ်သည့် သန့်ရှင်းသော ရေစမ်းများအားလုံးကို မြင်တွေ့တော်မူ၏။

तान्them
तान्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Accusative, Plural
तुbut/indeed
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
सान्त्वेनby conciliation/soothing words
सान्त्वेन:
Karana
TypeNoun
Rootसान्त्व
FormNeuter, Instrumental, Singular
निर्जित्यhaving subdued/overcome
निर्जित्य:
TypeVerb
Rootनि-√जि
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage-neutral for gerund)
मानसम्Manasa (name of the lake)
मानसम्:
Karma
TypeAdjective
Rootमानस
FormNeuter, Accusative, Singular
सरःlake
सरः:
Karma
TypeNoun
Rootसरस्
FormNeuter, Accusative, Singular
उत्तमम्excellent, best
उत्तमम्:
Karma
TypeAdjective
Rootउत्तम
FormNeuter, Accusative, Singular
ऋषिकुल्याःstreams/canals named after sages
ऋषिकुल्याः:
Karma
TypeNoun
Rootऋषिकुल्या
FormFeminine, Accusative, Plural
तथाthus/also
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
सर्वाःall
सर्वाः:
Karma
TypeAdjective
Rootसर्व
FormFeminine, Accusative, Plural
ददर्शsaw
ददर्श:
TypeVerb
Root√दृश्
FormPerfect (लिट्), Third, Singular, Parasmaipada
कुरुनन्दनःthe delight of the Kurus (Arjuna)
कुरुनन्दनः:
Karta
TypeNoun
Rootकुरुनन्दन
FormMasculine, Nominative, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśaṃpāyana
A
Arjuna (Kurunandana)
M
Mānasarovara (Mānasa-saras)
Ṛṣis (seer lineages)
S
Sacred springs/water-sources (ṛṣikulīyāḥ)

Educational Q&A

The verse highlights ethical victory through sāntva (conciliatory speech and calming counsel): true mastery is shown by bringing conflict under control without violence, and by approaching sacred places with reverence and restraint.

After pacifying certain beings/guards (here referred to as 'them') through conciliation, Arjuna proceeds to the sacred lake Mānasarovara and visits the revered water-sources associated with ṛṣi lineages, marking a stage of his journey through holy regions.