Shloka 78
भवन्ति पुरुषव्याप्र नाविका: कालपर्यये । तथा कर्ण समासाद्य तावका: पुरुषर्षभ
bhavanti puruṣavyāprā nāvikāḥ kālaparyaye | tathā karṇa samāsādya tāvakāḥ puruṣarṣabha ||
သဉ္ဇယက ပြောသည်– «ကာလအလှည့်အပြောင်း အရေးကြီးသည့်အခါတွင် လှေမောင်းသူတို့သည် အလွန်တက်ကြွ၍ သတိပြုကြသည်။ ထိုနည်းတူပင်၊ အို ကာဏ္ဏာ—လူတို့အနက် နွားထီးကဲ့သို့သောသူ—ကာဏ္ဏကို ရင်ဆိုင်တွေ့မြင်လာသောအခါ သင်၏ စစ်သည်တို့လည်း တက်ကြွစွာ လှုပ်ရှားလာကြသည်»။
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how decisive moments (kāla-paryaya) awaken heightened effort: just as boatmen become most vigilant in dangerous crossings, warriors intensify their resolve when rallied around a capable leader like Karṇa.
Sañjaya reports to Dhṛtarāṣṭra that the Kaurava forces, upon reaching and aligning with Karṇa, became vigorously active—suggesting a surge of confidence and coordinated action under Karṇa’s presence.