Shloka 67
हताश्व॑ रथमुत्सृज्य त्वरमाणो नरोत्तम: । तस्थौ विस्फारयंश्वापं क्रोधरक्तेक्षण: श्वसन्
hatāśvaṁ ratham utsṛjya tvaramāṇo narottamaḥ | tasthau visphārayaṁś cāpaṁ krodha-rakte-kṣaṇaḥ śvasan ||
သဉ္ဇယက ပြောသည်– «မြင်းမရှိတော့သော ရထားကို စွန့်ပစ်၍ ထိုသူရဲကောင်းအထွတ်အထိပ်သည် အလျင်အမြန် ဆင်းကာ မြေပေါ်တွင် ရပ်တည်၏။ အသက်ရှူပြင်းထန်၍ မျက်လုံးများသည် ဒေါသကြောင့် နီရဲလျက်၊ သူ၏ လေးကို တုန်ခါသံမြည်အောင် ဆွဲတင်ကာ—ရထားဆုံးရှုံးသော်လည်း တိုက်ပွဲကို ဆက်လက်ရန် ဆုံးဖြတ်ချက်ပြင်းထန်လာ၏»။
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how anger (krodha) can rapidly harden into determination and aggression. In the Mahābhārata’s ethical frame, such wrath-driven resolve may produce immediate martial effectiveness, yet it also signals a loss of inner restraint—often portrayed as a force that clouds judgment and deepens the cycle of violence.
Sañjaya describes Śakuni’s reaction after his chariot becomes horseless: he abandons the disabled chariot, quickly takes position on the ground, pants with fury, and twangs his bow—an audible sign of readiness to continue fighting despite the setback.