Shloka 46
अथान्यं रथमास्थाय वृषसेनो महारथ:,कर्णस्य युधि दुर्धर्षस्तत: पृष्ठमपालयत् । तदनन्तर महारथी वृषसेनने दूसरे रथपर बैठकर तिहत्तर बाणोंसे द्रौपदीके पुत्रोंको, पाँचसे युयुधानको, चौंसठसे भीमसेनको, पाँचसे सहदेवको, तीन बाणोंसे नकुलको, सातसे शतानीकको, दस बाणोंसे शिखण्डीको और सौ बाणोंद्वारा धर्मराज युधिष्ठिरको घायल कर दिया। राजेन्द्र! प्रजानाथ! महाधनुर्धर कर्णपुत्रने विजयकी अभिलाषा रखनेवाले इन सभी प्रमुख वीरोंको तथा दूसरोंको भी अपने बाणोंसे पीड़ित कर दिया। तत्पश्चात् वह दुर्धर्ष वीर युद्धस्थलमें पुनः कर्णके पृष्ठभागकी रक्षा करने लगा
sañjaya uvāca |
athānyaṃ ratham āsthāya vṛṣaseno mahārathaḥ |
karṇasya yudhi durdharṣas tataḥ pṛṣṭham apālayat ||
သဉ္ဇယက ပြောသည်— ထို့နောက် စစ်တွင် တိုက်ခိုက်ရန် ခက်ခဲသော မဟာရഥ ဝೃષသေနသည် အခြားရထားတစ်စီးကို တက်စီးကာ ကರ್ಣ၏ နောက်ဘက်ကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်하였다။ ထိုနောက် ဖြစ်ပွားသော တိုက်ပွဲတွင် အောင်ပွဲကို မျှော်မှန်း၍ ကರ್ಣ၏ သားသည် ပाण्डဝဘက်၏ ထင်ရှားသော သူရဲကောင်းများကို မြားမိုးဖြင့် ထိခိုက်စေကာ ဒြောပဒီ၏ သားများ၊ သာတျကီ၊ ဘီမသေန၊ သဟဒေဝ၊ နကူလ၊ သတနီက၊ ရှိခဏ္ဍိန် နှင့် မင်း ယုဓိဋ္ဌိရကိုပင် ဒဏ်ရာရစေ하였다။ ထိုသို့ ထင်ရှားသော သူရဲကောင်းများ (နှင့် အခြားသူများ) ကို မြားတံများဖြင့် နာကျင်စေပြီးနောက်၊ ထိုကြောက်မက်ဖွယ် သူရဲကောင်းသည် စစ်မြေတွင် ထပ်မံ၍ ကರ್ಣ၏ နောက်ဘက်ကာကွယ်ရေးကို ဆောင်ရွက်하였다။
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights battlefield dharma as expressed through loyalty and protective duty: Vrishasena’s role is not merely to attack but to safeguard his leader’s vulnerable flank, showing disciplined service and strategic responsibility within the harsh ethics of war.
Vrishasena mounts another chariot and takes position as Karna’s rear-guard. In the broader action described in the surrounding narration, he and/or Karna inflict arrow-wounds on major Pāṇḍava fighters; afterward Vrishasena resumes guarding Karna from attacks from behind.