Shloka 28
अस्त्रयुद्धे द्रौणिपार्थसंघर्षः — Karṇa’s Bhārgavāstra and the Search for Yudhiṣṭhira
Chapter 45
तस्य पक्षप्रपक्षेभ्यो निष्पतन्ति युयुत्सव: । पत्त्यश्चरथमातज्जा: प्रावषीव बलाहका:,उसके पक्ष और प्रपक्षोंसे युद्धके इच्छुक पैदल, घुड़सवार, रथी और गजारोही योद्धा उसी प्रकार निकल पड़ते थे, जैसे वर्षाकालमें मेघ प्रकट होते हैं
tasya pakṣa-prapakṣebhyo niṣpatanti yuyutsavaḥ | patty-aśva-ratha-mātaṅgāḥ prāvṛṣi iva balāhakāḥ ||
သဉ္ဇယက ပြောသည်– ထိုတန်းစီမှု၏ အတောင်နှင့် အပြန်အတောင်တို့မှ စစ်လိုလားသူ စစ်သည်များသည် လှိုင်းလုံးကြီးလို ထွက်ပေါ်လာကြ၏—ခြေလျင်၊ မြင်းတပ်၊ ရထားစစ်သည်နှင့် ဆင်စီးသူတို့—မိုးရာသီ မိုးတိမ်များ ပေါ်ထွန်းလာသကဲ့သို့ အစုလိုက်အပြုံလိုက် ဖြစ်၏။
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse uses a monsoon-cloud simile to highlight how war, once set in motion, gathers force and spreads irresistibly. Ethically, it underscores the grave, collective consequence of martial ambition: individual eagerness to fight becomes a mass surge that can overwhelm discernment and restraint.
Sañjaya describes a battle formation whose flanks (wings and counter-wings) release successive bodies of troops—foot-soldiers, horsemen, charioteers, and elephant-riders—pouring out in great numbers, like clouds appearing in the rainy season.