Previous Verse
Next Verse

Shloka 23

Droṇa’s Defensive Stand and Abhimanyu Commissioned to Breach the Cakravyūha (द्रोणानीक-प्रतिरोधः; सौभद्र-नियोजनम्)

सुतास्तव महाराज त्रिंशत्त्रिदशसंनिभा: । गान्धारराज: कितव: शल्यो भूरिश्रवास्तथा,पार्श्वत: सिन्धुराजस्य व्यराजन्त महारथा: । महाराज! देवताओंके समान शोभा पानेवाले आपके तीस पुत्र, जुआरी गान्धारराज शकुनि, शल्य तथा भूरिश्रवा--ये महारथी वीर सिंधुराज जयद्रथके पार्श्रभागमें सुशोभित हो रहे थे

saṃjaya uvāca | sutās tava mahārāja triṃśat tridaśa-saṃnibhāḥ | gāndhāra-rājaḥ kitavaḥ śalyo bhūriśravās tathā | pārśvataḥ sindhu-rājasya vyarājanta mahā-rathāḥ |

သဉ္ဇယက ပြောသည်။ မဟာဘုရင်၊ နတ်တော်တို့ကဲ့သို့ တောက်ပသော သင်၏ သားသုံးဆယ်နှင့်အတူ၊ လှည့်ကွက်ကစားရာတွင် ကျွမ်းကျင်သော ဂန္ဓာရဘုရင် ရှကုနိ၊ ရှလျ၊ ဘူရိရှရဝသတို့သည် စင်ဓုဘုရင် ဂျယဒြထ၏ ဘေးဖက်တွင် မဟာရထီများအဖြစ် တောက်ပစွာ ရပ်တည်နေကြသည်။ ဤကဗျာပိုဒ်သည် အပြင်ပန်းတောက်ပမှုနှင့် အင်အားကြီးမားသော မဟာမိတ်များက ဓမ္မရေးရာအရ မသန့်ရှင်းသော အကြံဉာဏ်ကို ဖုံးကွယ်နိုင်ကြောင်းကို ထင်ဟပ်စေပြီး၊ ကောရဝတပ်သည် စစ်တွင် အရေးကြီးသော မဟာမိတ်တစ်ဦးကို ဝိုင်းရံစုရုံးလာပုံကို ပြသည်။

सुताःsons
सुताः:
Karta
TypeNoun
Rootसुत
FormMasculine, Nominative, Plural
तवof you/your
तव:
Adhikarana
TypePronoun
Rootत्वद्
Form—, Genitive, Singular
महाराजO great king
महाराज:
Adhikarana
TypeNoun
Rootमहाराज
FormMasculine, Vocative, Singular
त्रिंशत्thirty
त्रिंशत्:
Adhikarana
TypeNumeral
Rootत्रिंशत्
Form—, Nominative, Plural
त्रिदश-संनिभाःresembling the gods
त्रिदश-संनिभाः:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootत्रिदश-संनिभ
FormMasculine, Nominative, Plural
गान्धार-राजःthe king of Gandhāra
गान्धार-राजः:
Karta
TypeNoun
Rootगान्धार-राज
FormMasculine, Nominative, Singular
कितवःgambler
कितवः:
Adhikarana
TypeNoun
Rootकितव
FormMasculine, Nominative, Singular
शकुनिःŚakuni
शकुनिः:
Karta
TypeNoun
Rootशकुनि
FormMasculine, Nominative, Singular
शल्यःŚalya
शल्यः:
Karta
TypeNoun
Rootशल्य
FormMasculine, Nominative, Singular
भूरिश्रवाःBhūriśravas
भूरिश्रवाः:
Karta
TypeNoun
Rootभूरिश्रवस्
FormMasculine, Nominative, Singular
तथाand/also
तथा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतथा
Formtrue
पार्श्वतःat the side
पार्श्वतः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootपार्श्वतस्
Formtrue
सिन्धु-राजस्यof the king of Sindhu (Jayadratha)
सिन्धु-राजस्य:
Adhikarana
TypeNoun
Rootसिन्धु-राज
FormMasculine, Genitive, Singular
विराजन्तshone/appeared splendid
विराजन्त:
Karta
TypeVerb
Rootराज्
FormImperfect, Third, Plural, Parasmaipada
महारथाःgreat chariot-warriors
महारथाः:
Karta
TypeNoun
Rootमहारथ
FormMasculine, Nominative, Plural

संजय उवाच

S
Sañjaya
D
Dhṛtarāṣṭra
K
Kaurava princes (the thirty sons)
Ś
Śakuni (Gāndhāra king)
Ś
Śalya
B
Bhūriśravas
J
Jayadratha (Sindhu king)
G
Gandhāra
S
Sindhu

Educational Q&A

The verse contrasts external brilliance and military strength with the moral quality of counsel and intent: even when warriors appear “godlike,” association with deceit (signaled by calling Śakuni a kitava) hints that splendor and power do not guarantee dharmic conduct.

Sañjaya reports to Dhṛtarāṣṭra that the Kaurava princes and leading allies—Śakuni, Śalya, and Bhūriśravas—are positioned beside Jayadratha, forming a strong protective flank around him within the battle formation.