Shloka 82
Śalya–Bhīma Gadāyuddham (मद्रराज-भीमसेन गदायुद्धम्)
सा तस्य रथमासाद्य निर्मुक्तभुजगोपमा । जघान सूतं शल्यस्य रथाच्चैनमपातयत्
sā tasya ratham āsādya nirmuktabhujagopamā | jaghāna sūtaṃ śalyasya rathāc cainam apātayat ||
သဉ္ဇယက ပြောသည်။ ထိုလှံတံသည် သူ၏ ရထားသို့ နီးကပ်လာကာ လွှတ်ချထားသော မြွာကဲ့သို့ လျင်မြန်မလွဲဘဲ သလျ၏ ရထားမောင်းကို ထိုးသတ်ပြီး သူ့ကို ရထားပေါ်မှ ကျစေ하였다။ စစ်၏ ရက်စက်သော ယုတ္တိအရ ရထားမောင်းကို ဖျက်ဆီးခြင်းသည် ဆုံးဖြတ်ချက်တစ်ရပ်ဖြစ်သည်—ပြိုင်ဘက်၏ လှုပ်ရှားနိုင်စွမ်းနှင့် အမိန့်ပေးနိုင်စွမ်းကို ချိုးဖောက်ကာ စစ်သည် မကြာခဏ စစ်သူရဲကိုသာမက အာဏာ၏ ထောက်တိုင်များကိုပါ ပစ်မှတ်ထားကြောင်း ပြသသည်။
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights a grim ethical tension of warfare: victory often comes by striking at enabling supports (like a charioteer), not only at the principal fighter. It reflects the pragmatic side of kṣatriya conduct in battle, where disabling an enemy’s capacity to fight can be treated as a legitimate, decisive tactic.
A female combatant rushes up to Śalya’s chariot and, compared to a released serpent for speed and lethality, strikes Śalya’s charioteer and knocks him down from the chariot, thereby impairing Śalya’s immediate fighting effectiveness.