Adhyāya 113: Karṇa–Bhīma Śaravarṣa and the Battlefield Aftermath (कर्णभीमशरवर्षः)
धर्मराजस्य तद् वाक््यं निशम्य शिनिपुज्भव: । सात्यकिर्भरतश्रेष्ठ प्रत्युवाच युधिष्ठिरम्,संजय कहते हैं--राजन्! धर्मराजका वह वचन प्रेमपूर्ण, मनको प्रिय लगनेवाला, मधुर अक्षरोंसे युक्त, सामयिक, विचित्र, कहनेयोग्य तथा न््यायसंगत था। भरतश्रेष्ठ! उसे सुनकर शिनिप्रवर सात्यकिने युधिष्ठिरको इस प्रकार उत्तर दिया--
sañjaya uvāca | dharmarājasya tad vākyaṃ niśamya śinipuṅgavaḥ | sātyakir bharataśreṣṭha pratyuvāca yudhiṣṭhiram ||
စဉ္ဇယက ပြောသည်– «အရှင်မင်းကြီး၊ ဓမ္မရာဇ (ယုဓိဋ္ဌိရ) ၏ ထိုစကား—ချစ်ခင်မေတ္တာပြည့်ဝ၍ စိတ်ကိုနှစ်သက်စေကာ ချိုမြိန်သောအပြောအဆို၊ အချိန်နှင့်ကိုက်ညီ၍ ထူးခြားလှကာ ပြောဆိုသင့်တော်ပြီး တရားမျှတမှုအပေါ် အခြေခံထားသော စကားကို—ရှိနိမျိုးရိုးအတွင်း အထင်ရှားဆုံး စာတျကီက ကြားနာပြီးနောက်၊ အို ဘာရတတို့အနက် အမြတ်ဆုံးရေ၊ ယုဓိဋ္ဌိရအား ဤသို့ ပြန်လည်ဖြေကြား하였다»။
संजय उवाच
The verse highlights the ethical ideal of speech: words should be affectionate, pleasing, sweet, timely, appropriate, and aligned with justice (nyaya). In the midst of war, dharmic communication remains a guiding standard for leaders and allies.
Sanjaya reports to King Dhritarashtra that Yudhishthira has spoken in a commendably dharmic manner. After hearing him, Satyaki—described as the foremost of the Shinis—responds to Yudhishthira, setting up the next portion of dialogue.