Previous Verse
Next Verse

Shloka 16

Adhyāya 69: Strategic duels under Bhīṣma’s command

Virāṭa–Bhīṣma; Arjuna–Aśvatthāmā; Bhīma–Duryodhana; Abhimanyu–Lakṣmaṇa

यत्‌ तत्‌ पुरुषसंज्ञं वै गीयते ज्ञायते न च,'ये ही पुरुष नामसे कहे जाते हैं, किंतु इनका वास्तविक रूप जाना नहीं जा सकता। ये ही विश्वस्रष्टा ब्रह्माजीके द्वारा परम सुख, परम तेज और परम सत्य कहे गये हैं

yat tat puruṣasaṃjñaṃ vai gīyate jñāyate na ca

ဘီရှ္မက မိန့်တော်မူသည်— «ပုရုရှ» ဟူသော အမည်ဖြင့် ခေါ်ဆိုကာ သာသနာတော်ဝင် စကားတော်များတွင် ချီးမွမ်းသီဆိုကြသော်လည်း၊ သာမန်သိမြင်မှုဖြင့် အပြည့်အဝ မဖမ်းဆုပ်နိုင်သော အမှန်တရားတစ်ရပ် ရှိသည်။ ဖန်ဆင်းရှင်တော်ကိုယ်တိုင်က ထိုအရာကို အမြင့်ဆုံးသော သုခ၊ အမြင့်ဆုံးသော တေဇ (ရောင်ခြည်)၊ အမြင့်ဆုံးသော သတ္တိ (အမှန်တရား) ဟူ၍ ကြေညာတော်မူပြီး—အမည်နှင့် စကားလုံးတို့ကို ကျော်လွန်သည့် မဖော်ပြနိုင်သော အခြေခံအရင်းမြစ်ကို ညွှန်ပြတော်မူသည်။

यत्which/that (what)
यत्:
Karta
TypePronoun
Rootयद्
Formneuter, nominative/accusative, singular
तत्that
तत्:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
Formneuter, nominative/accusative, singular
पुरुषसंज्ञम्having the designation/name 'Puruṣa'
पुरुषसंज्ञम्:
Karta
TypeAdjective
Rootपुरुषसंज्ञ
Formneuter, nominative/accusative, singular
वैindeed
वै:
TypeIndeclinable
Rootवै
गीयतेis sung/celebrated
गीयते:
TypeVerb
Rootगै (गाय्)
Formpresent, passive, 3rd, singular
ज्ञायतेis known/understood
ज्ञायते:
TypeVerb
Rootज्ञा
Formpresent, passive, 3rd, singular
not
:
TypeIndeclinable
Root
and/but
:
TypeIndeclinable
Root

भीष्म उवाच

B
Bhīṣma
P
Puruṣa