Previous Verse
Next Verse

Shloka 18

Daiva–Puruṣakāra Discourse and the Elephant-Corps Engagement (भीमगजानीक-सम्भ्रान्ति)

शितैरवाकिरद्‌ बाणै: कलिड्डानां वरूथिनीम्‌ । कालिड्रस्तु महेष्वास: पुत्रश्नास्य महारथ:

śitair avākirad bāṇaiḥ kaliḍḍānāṃ varūthinīm | kāliḍras tu maheṣvāsaḥ putraśnāsya mahārathaḥ ||

သဉ္ဇယက ပြောသည်။ ထက်မြက်သော မြားများဖြင့် ကလိဍ္ဍတို့၏ စစ်တန်းစီကို မိုးရွာသကဲ့သို့ ပစ်ချ၍ ဖုံးလွှမ်းနှိမ်နင်း하였다။ သို့သော် ကာလိဍြ—မြားပစ်ပညာ အလွန်ထူးချွန်သော မဟာဓနုရှ်ဓာရီ၊ ထိပ်တန်းရထားစစ်သူရဲကောင်း၊ ပုတြရှ္နာ၏ သား—သည် ထိုတိုက်ခိုက်မှုကို တည်ငြိမ်စွာ ရင်ဆိုင်ကာ စစ်မြေ၏ ရုန်းကန်မှုအတွင်း စည်းကမ်းနှင့် တာဝန်သိမြတ်မှုကို လက်နက်မိုးအောက်တွင် စမ်းသပ်ကြောင်း ပြသ하였다။

शितैःwith sharp
शितैः:
Karana
TypeAdjective
Rootशित
FormMasculine/Neuter, Instrumental, Plural
अवाकिरत्showered, covered (with missiles)
अवाकिरत्:
TypeVerb
Rootअव√कॄ (किरति)
FormImperfect (Laṅ), 3rd, Singular
बाणैःwith arrows
बाणैः:
Karana
TypeNoun
Rootबाण
FormMasculine, Instrumental, Plural
कलिङ्गानाम्of the Kalingas
कलिङ्गानाम्:
TypeNoun
Rootकलिङ्ग
FormMasculine, Genitive, Plural
वरूथिनीम्army, host
वरूथिनीम्:
Karma
TypeNoun
Rootवरूथिनी
FormFeminine, Accusative, Singular
कालिङ्गःthe Kalinga (king/warrior)
कालिङ्गः:
Karta
TypeNoun
Rootकालिङ्ग
FormMasculine, Nominative, Singular
तुbut, however
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
महेष्वासःgreat bowman
महेष्वासः:
Karta
TypeNoun/Adjective
Rootमहेष्वास
FormMasculine, Nominative, Singular
पुत्रश्नास्यPutraśnāsa (name/epithet)
पुत्रश्नास्य:
Karta
TypeNoun (Proper name/epithet)
Rootपुत्रश्नास्य
FormMasculine, Nominative, Singular
महारथःgreat chariot-warrior
महारथः:
Karta
TypeNoun/Adjective
Rootमहारथ
FormMasculine, Nominative, Singular

संजय उवाच

S
Sañjaya
K
Kaliḍḍas (people/warriors)
K
Kāliḍra
P
Putraśnā
A
arrows (bāṇa)
A
army/battle-array (varūthinī)

Educational Q&A

The verse highlights the kṣatriya ideal of steadfastness under pressure: disciplined courage and duty are measured not by ease but by endurance when faced with overwhelming force.

Sañjaya reports that a warrior showers the Kaliḍḍa battle-host with sharp arrows, while Kāliḍra—described as a mighty archer and great chariot-warrior, son of Putraśnā—stands as the notable opponent in that exchange.