Shloka 31
गौरुडव्यूह-रचना तथा अर्धचन्द्र-प्रत्यव्यूह
Garuḍa Array and the Ardhacandra Counter-Formation
वारणा: शतशश्षैव हता: श्वेतेन भारत । राजन! बहुमूल्य छत्र और पताकाएँ भी उनके बाणोंसे खण्डित हो गयीं। भरतनन्दन! बैतने अश्वों, रथों और मनुष्योंके समुदायका तो वध किया ही; सैकड़ों हाथी भी मार गिराये || ३० ह ।।
vāraṇāḥ śataśaś caiva hatāḥ śvetena bhārata | rājan bahumūlyaṃ chatraṃ ca patākāś caiva tasya bāṇaiḥ khaṇḍitāḥ | vayaṃ śvetabhayād bhītā vihāya rathasattamam | jighāṃsantaṃ yudhāṃ śreṣṭhaṃ tadā āsīt tumulaṃ mahat ||
သဉ္ဇယက ပြော၏— «အရှင်မင်းကြီး၊ ဘာရတသားရေ၊ ရွှေတသည် ဆင်များကို ရာချီ၍ ခုတ်လှဲသတ်ဖြတ်ခဲ့သည်။ တန်ဖိုးကြီး ထီးတော်များနှင့် အလံတော်များလည်း သူ၏ မြားများကြောင့် ချိုးဖျက်ပျက်စီးသွားသည်။ ရွှေတကို ကြောက်ရွံ့သဖြင့် ကျွန်ုပ်တို့သည် အကောင်းဆုံး စစ်ရထားများကို စွန့်ပစ်ခဲ့ကြ၏။ ထို့နောက် စစ်သူရဲအထက်မြတ်သော ဘီရှ္မသည် သူ့ကို သတ်လိုသော စိတ်ဖြင့် ရှေ့တိုးလာသောအခါ စစ်မြေပြင်၌ ကြီးမား၍ ကြောက်မက်ဖွယ် ဆူညံသံအပြည့် တိုက်ပွဲကြီး ပေါက်ကွဲလေ၏»။
संजय उवाच
Educational Q&A
The passage highlights the fragility of battlefield confidence: even well-equipped warriors can be driven to abandon their chariots when confronted by exceptional valor. It also frames an ethical tension—an elder bound by duty (Bhīṣma) moves to kill a younger champion (Śveta), showing how war forces dharma into harsh, tragic action.
Sañjaya reports to Dhṛtarāṣṭra that Śveta is wreaking havoc—slaying elephants in the hundreds and shattering royal parasols and banners with arrows. The Kaurava side becomes frightened and retreats from their chariots, while Bhīṣma, the foremost warrior, advances with the intent to kill Śveta, causing a massive, terrifying clash.