Shloka 10
Abhimanyu’s Assault on Bhīṣma’s Screen; Banner-Felling and Reinforcements (सौभद्र-भीष्म-समरः)
कड़वे, खट्टे, लवणयुक्त, बहुत गरम, तीखे, रूखे, दाह-कारक और दुःख, चिन्ता तथा रोगोंको उत्पन्न करनेवाले आहार अर्थात् भोजन करनेके पदार्थ* राजस पुरुषको प्रिय होते हैं ।।
yātayāmaṁ gatarasaṁ pūti paryuṣitaṁ ca yat | ucchiṣṭam api cāmedhyaṁ bhojanaṁ tāmasa-priyam ||
အာဂျုနက ပြောသည်– «မကျက်သေးသော သို့မဟုတ် အချိန်လွန်သွားသော၊ အရသာပျောက်ကင်းသော၊ အနံ့ဆိုးသော၊ ညအိပ်ထားသော (ဟောင်းနွမ်းသော)၊ ကျန်ကြွင်းအစာဖြစ်သော၊ မသန့်ရှင်းသော အစားအစာ—ထိုသို့သော အစာသည် တမသ်က လွှမ်းမိုးသူ၏ နှစ်သက်ရာ ဖြစ်သည်။»
अजुन उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that food choices reflect and reinforce mental qualities: stale, tasteless, foul, leftover, and impure food is associated with tamas—dullness, negligence, and obscuration of discernment—so ethical living includes mindful, pure nourishment.
Arjuna is speaking in a didactic passage that classifies human tendencies (gunas) through preferences and habits; here he identifies the kind of food preferred by those dominated by tamas.