Shloka 21
Nirmaryāda-saṃgrāma-varṇana — The Unbounded Clash and Bhīṣma’s Rallying Presence
सम्बन्ध-- आयुरस्वभाववाले मनुष्योंकोी लगातार आयुरी योनियोंके और घोर नरकोंके प्राप्त होनेकी बात युनकर यह जिज्ञासा हो सकती है कि उनके लिये इस दुर्गीतिसे बचकर परम गतिको प्राप्त करनेका क्या उपाय है; इसपर कहते हैं-- त्रिविधं नरकस्येदं द्वारं नाशनमात्मन: । काम: क्रोधस्तथा लोभस्तस्मादेतत् त्रयं त्यजेत्,काम, क्रोध तथा लोभ--ये तीन प्रकारके नरकके द्वार आत्माका नाश करनेवाले अर्थात् उसको अधोगतिमें ले जानेवाले हैं।। अतएव इन तीनोंको त्याग देना चाहिये
trividhaṁ narakasyedaṁ dvāraṁ nāśanam ātmanaḥ | kāmaḥ krodhas tathā lobhas tasmād etat trayaṁ tyajet ||
နရကသို့ ဝင်ပေါက် သုံးပါးရှိသည်—မိမိကိုယ်ကို ဖျက်ဆီးစေသော အရာများဖြစ်၍—လိုချင်တပ်မက်မှု၊ ဒေါသ၊ နှင့် လောဘ ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဤသုံးပါးကို စွန့်ပစ်သင့်သည်။
अजुन उवाच
Educational Q&A
The verse identifies desire (kāma), anger (krodha), and greed (lobha) as the primary inner forces that lead a person toward moral and spiritual downfall; abandoning them is presented as a practical safeguard for one’s welfare and higher destiny.
In the midst of the larger battlefield discourse, the speaker states a concise ethical maxim: the path to ruin is entered through three inner ‘gates,’ and the remedy is deliberate renunciation of these impulses.