Shloka 50
Adhyāya 111 (Book 6): Daśama-dina-saṃgrāma—Bhīṣma’s Counsel to Yudhiṣṭhira and the Śikhaṇḍin-Led Advance
संजय उवाच एवमुक्क्त्वा ततो भीष्म॑ पञठ्चभिनर्नतपर्वभि: । अविध्यत रणे भीष्म प्रणुन्नं वाक्यसायकै:
sañjaya uvāca evam uktvā tato bhīṣmaṃ pañcabhir nataparvabhiḥ | avidhyat raṇe bhīṣmaṃ praṇunnaṃ vākyasāyakaiḥ ||
သဉ္ဇယက ပြောသည်—«အရှင်မင်းကြီး၊ ထိုသို့ဆိုပြီးနောက် ရှိခဏ္ဍင်သည် စစ်မြေပြင်၌ အဆစ်ကွေးသော မြားငါးစင်းဖြင့် ဘီရှ္မကို ထိုးခတ်လေ၏။ စကား၏မြားတံကဲ့သို့သော အင်အားကြောင့် ယခင်ကတည်းက ဖိနှိပ်နာကျင်နေသော ထိုဘီရှ္မသည် ယခုတော့ တကယ့်မြားတံများဖြင့် စစ်ပွဲအတွင်း ဒဏ်ရာရလေ၏»။
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how speech can function like a weapon—words can ‘wound’ and drive a person even before physical blows land—underscoring ethical responsibility in speech amid conflict.
After speaking, Śikhaṇḍin strikes Bhīṣma in the battle with five arrows described as having bent joints; Sañjaya notes that Bhīṣma was already pressed by ‘word-arrows’ and is now physically pierced.