Shloka 16
मरुत्तोपाख्यान-प्रस्तावः — Genealogy to Marutta and the Logistics of Royal Sacrifice
ततस्तानजयत् सर्वान् प्रातिसीमान् नराधिपान् | एतस्मात् कारणाद् राजन् विश्रुत: स करन्धम:
tatastān ajayat sarvān prātisīmān narādhipān | etasmāt kāraṇād rājan viśrutaḥ sa karandhamaḥ ||
ထို့နောက် သူသည် မိမိနိုင်ငံ၏ နယ်စပ်တလျှောက် နေထိုင်သော မင်းများအားလုံးကို အနိုင်ယူခဲ့သည်။ ထိုအကြောင်းကြောင့်ပင် မင်းကြီးရေ၊ သူသည် «ကရန္ဓမ» ဟူ၍ ကျော်ကြားလာခဲ့သည်—«ကရ (အခွန်/ဆက်) ကို ဖိနှိပ်၍ ထိန်းချုပ်သူ» ဟူသော အဓိပ္ပါယ်ဖြင့်၊ အခွန်အကောက်၏ အလွန်အကျွံတောင်းဆိုမှုများနှင့် နယ်စပ်အန္တရာယ်များကို တင်းမာသည့် အင်အားနှင့် အကူအညီဖြင့် နှိမ်နင်းနိုင်ခဲ့သောကြောင့် ဖြစ်သည်။
व्यास उवाच
Educational Q&A
A ruler’s dharma includes securing the realm’s borders and restraining harmful pressures on subjects; true renown arises from effective protection and just control over tribute/exactions, not merely from conquest.
Vyāsa explains that Karandhama, aided by support (as implied by the surrounding context), defeated all hostile kings living along his kingdom’s frontiers; because he ‘checked/pressed down’ the kara (tribute/tax) and subdued frontier threats, he became famous by the name Karandhama.