Shloka 30
Brahma-vidyā: Satya–Tapas and the Enumeration of Tattvas
Arjuna–Vāsudeva framed dialogue
कौ चोभौ कर्मणां मार्गो प्राप्तुयुर्दक्षिणोत्तरी । प्रलयं चापवर्ग च भूतानां प्रभवाप्ययौं
kau cobhau karmaṇāṁ mārgo prāptuyur dakṣiṇottarī | pralayaṁ cāpavargaṁ ca bhūtānāṁ prabhavāpyayau ||
ဝါယုက ပြောသည်—“လူတို့သည် မည်သည့် ကမ္မလမ်းနှစ်ပါးကြောင့် တောင်ဘက်လမ်း (ဒက္ခိဏာယန) နှင့် မြောက်ဘက်လမ်း (ဥတ္တရာယန) ကို ရောက်နိုင်သနည်း။ ပရလယ (လောကပျက်ကွက်ခြင်း) ဟူသည် အဘယ်နည်း။ အပဝဂ္ဂ (မောက္ခ) ဟူသည် အဘယ်နည်း။ ထို့ပြင် သတ္တဝါတို့အတွက် မွေးဖွားခြင်းနှင့် သေဆုံးခြင်း—ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းနှင့် ပျောက်ကွယ်သွားခြင်း—ဟူသည် အဘယ်နည်း။”
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
The verse frames a doctrinal inquiry: how actions (karma) relate to two post-mortem trajectories symbolized as the southern and northern courses, and how these fit within the larger metaphysical scheme of dissolution (pralaya), liberation (apavarga/mokṣa), and the cycle of arising and passing away (birth and death).
Vāyudeva, as the speaker, poses a set of foundational questions to prompt a systematic explanation: the two karmic paths leading to distinct destinies, the nature of cosmic/individual dissolution, the meaning of liberation, and the principles underlying the birth and death of beings.