Shloka 12
Āśramāgamanam — The Pāṇḍavas Arrive at Dhṛtarāṣṭra’s Hermitage
अचलो वृषकश्चैव राक्षसश्वाप्पलायुध: । बाह्विक:ः सोमदत्तश्न चेकितानश्न पार्थिव:
vaiśampāyana uvāca |
acalo vṛṣakaś caiva rākṣasaś cāpy alāyudhaḥ |
bāhlīkaḥ somadattaś ca cekitānaś ca pārthivaḥ |
karṇaḥ duryodhanaḥ śakuniḥ dhṛtarāṣṭrasya putro mahābalī duḥśāsanaś ca |
jarāsandha-kumāraḥ sahadevaḥ bhagadattaḥ parākramaḥ jala-sandhaḥ |
bhūriśravāḥ śalaḥ śalyaḥ bhrātṛbhiḥ saha vṛṣasenaḥ |
rājakumāro lakṣmaṇaḥ dhṛṣṭadyumna-putrāḥ śikhaṇḍinaḥ sarva-putrāḥ |
bhrātṛbhiḥ saha dhṛṣṭaketuḥ |
ete ca anye bahavaḥ kṣatriya-vīrāḥ saṅkhyā-bahutvān nāmato ’nukīrtitāḥ |
sarve dīpyamāna-śarīrāḥ tasmin jalāt prādurabhavan ||
ဝိုင်ရှမ္ပါယန မိန့်တော်မူသည်– အစလာနှင့် ဝೃષက၊ ရက္ခသ အလာယုဓ၊ ဘာဟ္လိက မင်း၊ သောမဒတ္တ၊ စေကိတาน; ကර්ဏ၊ ဒုရ്യೋಧန၊ သကునိ၊ ထရိတရာෂ္ဋ၏ သား ဒုಃရှာသန အင်အားကြီးသူ; ဇရာသန္ဓ၏ သား စဟဒေဝ; ဘဂဒတ္တ; သတ္တိပြင်းသော ဇလသံဓ; ဘူရီရှရဝါ၊ သလ၊ သလျ၊ ညီအစ်ကိုတို့နှင့်တကွ ဝೃષသေန; မင်းသား လက္ෂ္မဏ; ဓೃષ္ဋദ്യုမ்ன၏ သားတော်များ; ရှိခဏ္ဍင်၏ သားတော်အားလုံး; နှင့် ညီအစ်ကိုတို့နှင့်တကွ ဓೃṣ္ဋကေတု—ဤသူတို့နှင့် အမည်တစ်ဦးချင်း မဖော်ပြနိုင်လောက်အောင် များပြားသော က္ෂတ္တရိယ သူရဲကောင်းများအားလုံးသည် တောက်ပသော ကိုယ်ခန္ဓာများကို ဆောင်လျက် ထိုရေထဲမှ ပေါ်ထွက်လာကြ၏။
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the epic’s moral complexity: warriors from opposing sides—many associated with grave wrongdoing—are nevertheless shown reappearing with radiant bodies. This suggests that posthumous states are not a simple ledger of partisan victory or defeat, but unfold through karma, destiny, and the larger cosmic order that can transmute even violent life-stories into a different condition after death.
Vaiśampāyana lists numerous well-known kṣatriya heroes (and some rākṣasas) who, along with many unnamed warriors, manifest from the water with shining bodies. The scene functions as a mass reappearance/vision of the fallen, emphasizing their continued existence in another mode and setting the tone of closure and reflection characteristic of the Āśramavāsika section.