Shloka 81
दानफलप्रकरणम् — उपानहदानं, तिलदानं, भूमिदानं, गोदानं, अन्नदानं च
Gifts and Their Stated Results: Footwear, Sesame, Land, Cows, and Food
इक्षुभि: संततां भूमिं यवगोधूमशालिनीम् । गो<श्ववाहनपूर्णा वा बाहुवीर्यादुपार्जिताम्
ikṣubhiḥ santatāṃ bhūmiṃ yavagodhumaśālinīm | go’śvavāhanapūrṇā vā bāhuvīryād upārjitām |
ဘီရှ္မက မိန့်တော်မူသည်– «ကြံပင်များဖြင့် ဖုံးလွှမ်းနေသော မြေ၊ မုယောနှင့် ဂျုံစိုက်ပျိုးမှု ပေါများသော မြေ၊ သို့မဟုတ် နွား၊ မြင်းနှင့် ယာဉ်များ ပြည့်နှက်သော မြေကို—ဘုရင်သည် မိမိလက်ရုံးအားဖြင့် အနိုင်ရပြီးနောက် လှူဒါန်းပါက—မပျက်မယွင်းသော လောကများကို ရရှိ၏။ ထိုသို့သော မြေလှူဒါန်းခြင်းကို ‘မြေယဇ္ဉ’ (bhūmi-yajña) ဟု ခေါ်ကြသည်၊ အနိုင်ရခြင်း၏ အသီးအပွင့်ကို ပိုင်ဆိုင်မှုသာမက ဓမ္မတရား၏ ပူဇော်သက္ကာအဖြစ် ပြောင်းလဲပေးသောကြောင့် ဖြစ်၏»။
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Bhīṣma teaches that wealth gained through power—especially conquered territory—should be redirected into dharma through generous giving. Donating fertile, resource-rich land transforms political or martial gain into a sacrificial act (bhūmi-yajña) that yields enduring spiritual merit.
In Bhīṣma’s instruction on gifts and righteous conduct, he describes exemplary land suitable for donation—productive with crops and wealth in livestock and transport—and states that a king who wins such land by valor and then donates it attains imperishable realms, with the act praised as a form of yajña.