Mahabharata — Anushasana Parva, Shloka 23
Cavana’s Tests of Kuśika and the Queen (अध्याय ५३: च्यवन–कुशिक-परिक्षा)
स मुनिस्तत् तदा दृष्टवा मत्स्यानां कदनं कृतम् । बभूव कृपयाविष्टो नि:श्वसंश्व॒ पुन: पुन:
sa munis tat tadā dṛṣṭvā matsyānāṁ kadanaṁ kṛtam | babhūva kṛpayāviṣṭo niḥśvasaṁś ca punaḥ punaḥ ||
ဘိဿမက ပြောသည်– «ရသီသည် ငါးတို့ကို ခုတ်လှဲဖျက်ဆီးထားသည်ကို မြင်သောအခါ ကရုဏာစိတ် ဝင်ရောက်လွှမ်းမိုးကာ ထပ်ခါထပ်ခါ နက်ရှိုင်းသော သက်ပြင်းများ ချလိုက်၏။ ဤမြင်ကွင်းသည် မလိုအပ်သော အန္တရာယ်ပြုမှုအပေါ် သဘောတရားဆိုင်ရာ အာရုံခံစားမှုနှင့် ဒုက္ခကို မြင်လျှင် မေတ္တာကရုဏာ ပေါ်ထွန်းလာခြင်းကို ထင်ရှားစေသည်»။
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Witnessing suffering should awaken compassion; dharma is not only rule-following but also a cultivated sensitivity that recoils from needless violence and responds with mercy.
A sage observes that many fish have been killed (a slaughter/destruction has occurred). Seeing this, he is moved by pity and repeatedly sighs, signaling grief and empathetic distress.