Shloka 1
ब्राह्मणपूजा-राजधर्मः | Royal Duty of Honoring Learned Brahmins
ऑपनआक्राा बछ। अकाल त्रिशो&्थ्याय: वीतहव्यके पुत्रोंसे काशी-नरेशोंका घोर युद्ध
Yudhiṣṭhira uvāca | śrutaṃ me mahad ākhyānam etat kurukulodvaha | suduṣprāpaṃ yad bravīṣi brāhmaṇyaṃ vadatāṃ vara ||
ယုဓိဋ္ဌိရက ပြောသည်– «ကူရုမျိုးရိုး၏ ဂုဏ်တင်သူအို၊ ပြောဆိုသူတို့တွင် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သော ပိတామဟာအို၊ သင်၏နှုတ်မှ ဤကြီးမြတ်သော ပုံပြင်ကို ကျွန်ုပ် ကြားနာပြီးပါပြီ။ သို့သော် သင်က—အခြား ဝဏ္ဏများအတွက် ဤကိုယ်ခန္ဓာတည်းဟူသော အခြေအနေတွင်ပင် ဗြာဟ္မဏဖြစ်ခြင်း (ဗြာဟ္မဏ္ယ) ကို ရရှိရန် အလွန်ခက်ခဲသည်ဟု—ဆိုသည်မှာ မရနိုင်သလောက်ပင် ထင်မြင်ရပါသည်»။
युधिछिर उवाच
Educational Q&A
The verse frames a dharma-question: whether and how 'brāhmaṇya' is attainable, emphasizing that true Brahminhood is not merely a birth-label but a rare, demanding attainment tied to qualities and conduct—hence described as 'suduṣprāpa' (exceedingly difficult).
After hearing a major illustrative story, Yudhiṣṭhira addresses Bhīṣma and reflects on Bhīṣma’s claim that for those of other varṇas, attaining Brahminhood in the same lifetime/body is extremely difficult, prompting further explanation about the nature of brāhmaṇya.