Shloka 20
Indra–Mataṅga Saṃvāda: On the rarity and responsibilities of Brāhmaṇya (इन्द्र-मतङ्ग संवादः)
मतंग उवाच अन्त्ययोनिरयोनिर्वा कथं स कुशली भवेत् । कुशल तु कुतस्तस्य यस्येयं जननी पित:
Mataṅga uvāca: antyayonir ayonir vā kathaṁ sa kuśalī bhavet | kuśalaṁ tu kutaḥ tasya yasye-yaṁ jananī pitāḥ ||
မတင်္ဂာက ပြောသည်— «အဖေ၊ အဆုံးတန်းလို့ မထင်ရှားတဲ့ မွေးဖွားရာ (နိမ့်ကျတဲ့ ယိုးနိ) ထဲမှာ မွေးလာသူ၊ သို့မဟုတ် အဲဒီထက်တောင် နိမ့်ကျတယ်လို့ သတ်မှတ်တဲ့ မွေးဖွားရာထဲမှာ မွေးလာသူက ဘယ်လိုမှ တကယ့်အဆင်ပြေမှု ရနိုင်မလဲ။ မိဘမျိုးရိုးက ဒီလိုဖြစ်နေသူအတွက် ကောင်းကျိုးချမ်းသာက ဘယ်ကနေ ရလာမလဲ»။
मतंग उवाच
Educational Q&A
The verse voices a common social assumption in the epic world: that a person’s welfare and social standing are constrained by birth and parentage. In the broader ethical discussions of the Anuśāsana-parvan, such statements often function as positions to be examined—inviting reflection on whether virtue and auspiciousness arise from lineage or from conduct (ācāra) and dharma.
Mataṅga addresses his father and raises a pointed question about the possibility of well-being for someone born in a stigmatized or ‘lowest’ birth. The line is part of a dialogue framed as moral inquiry, where social status, origin, and the grounds of true ‘kuśala’ (welfare/auspiciousness) are being debated.