Shloka 80
Aṣṭāvakra–Strī-saṃvāda: Dhṛti, hospitality, and a dispute on autonomy
दुःखिता प्रेक्ष्य संजल्पमकार्षीदृषिणा सह । ब्रह्मन्नकामतो<न्यास्ति स्त्रीणां पुरुषतो धृति:
duḥkhitā prekṣya sañjalpam akārsīd ṛṣiṇā saha | brahmann akāmatо 'nyāsti strīṇāṃ puruṣato dhṛtiḥ ||
သူမ ဒုက္ခရောက်နေသည်ကို မြင်၍ ရ္ရှီနှင့် တိုင်ပင်စကားပြောလေ၏။ ထိုအခါ သူမက “အို ဗြာဟ္မဏ၊ မိန်းမတို့အတွက် ယောက်ျား၏ ဆန္ဒမှ လွတ်လပ်သော တည်ကြည်မှုဟူသည် မရှိပါ; သူတို့၏ ဆုံးဖြတ်ချက်သည် ယောက်ျားကြောင့် အတင်းအကျပ် ဖြစ်လာသည်” ဟု ဆိုလေ၏။
सअद्टावक्र उवाच
Educational Q&A
The verse comments on social dependence and constrained agency: it portrays women’s resolve (dhṛti) as being shaped—sometimes against their own wish—by male authority, raising an ethical reflection on autonomy, consent, and the power structures assumed in the narrative world.
A distressed woman, after observing the situation, speaks while consulting a sage and addresses a Brahmin. Her statement frames women’s firmness of purpose as not self-determined but contingent upon a man, indicating the moral and social tension being discussed in this section.