Shloka 14
Devanagari script
यदा प्रमाणं प्रसव: स्वभावश्च सुखासुखे । दंशकीटपिपीलानां स्थिरो भव युधिछिर
Translation
ဘီရှ္မက မိန့်တော်မူသည်– «ယုဓိဋ္ဌိရရေ၊ မွေးဖွားလာခြင်း၏ အတိုင်းအတာနှင့် သဘာဝတရားတို့သည် သုခဒုက္ခကို ဆောင်ကြဉ်း၏။ ခြင်၊ ပိုးမွှား၊ ပုရွက်ဆိတ်တို့ကဲ့သို့ သတ္တဝါများပင် မိမိတို့၏ ကံကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော သဘာဝအတိုင်း သက်ဆိုင်ရာ ယောနီများတွင် မွေးဖွားကာ သုခဒုက္ခကို ခံစားကြ၏။ ထိုသို့ စဉ်းစား၍ စိတ်တည်ငြိမ်ခိုင်မာလော့»။
Word by Word
यदाwhen
यदा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootयदा
प्रमाणम्the measure/standard (determinant)
प्रमाणम्:
Karta
TypeNoun
Rootप्रमाण
Formneuter, nominative, singular
प्रसवःbirth/origination
प्रसवः:
Karta
TypeNoun
Rootप्रसव
Formmasculine, nominative, singular
स्वभावःone's own nature (formed by past action)
स्वभावः:
Karta
TypeNoun
Rootस्वभाव
Formmasculine, nominative, singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
सुखासुखेin pleasure and pain
सुखासुखे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootसुख-असुख
Formneuter, locative, dual
दंशकीटपिपीलानाम्of gnats/biting insects, worms/bugs, and ants
दंशकीटपिपीलानाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootदंश-कीट-पिपील
Formmasculine, genitive, plural
स्थिरःsteady, firm
स्थिरः:
TypeAdjective
Rootस्थिर
Formmasculine, nominative, singular
भवbe (become)
भव:
TypeVerb
Rootभू
Formimperative, 2, singular, parasmaipada
युधिष्ठिरO Yudhiṣṭhira
युधिष्ठिर:
Sampradana
TypeNoun
Rootयुधिष्ठिर
Formmasculine, vocative, singular
Speaker
भीष्म उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes