Shloka 19
अप्रमेयो हृषीकेश: पद्मनाभो5मरप्र भु: । विश्वकर्मा मनुस्त्वष्टा स्थविष्ठ: स्थविरो ध्रुव:
aprameyo hṛṣīkeśaḥ padmanābho 'maraprabhuḥ | viśvakarmā manus tvaṣṭā sthaviṣṭhaḥ sthaviro dhruvaḥ ||
ဘိဿမက ဆိုသည်—သူသည် တိုင်းတာမရသော အရှင်၊ ဟೃṣīkēśa—အင်္ဒြိယတို့၏ အရှင်; Padmanābha—ကမ္ဘာစကြဝဠာ၏ အကြောင်းရင်းဖြစ်သော ကြာပန်းကို နာဘီ၌ ထားရှိသူ; အမရတို့၏ အရှင်။ သူသည် Viśvakarman—စကြဝဠာ၏ ဆောက်လုပ်သူ; Manu—မျိုးဆက်၏ မူလဘိုးဘွားနှင့် ဥပဒေတင်သူ; Tvāṣṭṛ—ဖန်ဆင်းသကဲ့သို့ ကာလအဆုံး ပျက်လဲရာ၌ သတ္တဝါတို့ကို ချွတ်ယွင်းစေသော အင်အား။ သူသည် အကြီးမားဆုံး၊ အဟောင်းအမြင့်ဆုံး၊ မလှုပ်မယှက် တည်ကြည်ခိုင်မာဆုံး ဖြစ်တော်မူ၏။
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse teaches contemplation of the Supreme through layered divine names: the Lord is beyond measurement, governs the senses, is the cosmic source, rules the gods, creates and orders the world (Viśvakarmā/Manu), and remains ancient and unshakably constant (dhruva). Remembering these attributes supports dharma by anchoring the mind in a stable, higher order.
Bhīṣma is reciting a sequence of divine epithets in praise of Viṣṇu (often aligned with Kṛṣṇa), presenting theological identifications—creator, lawgiver, cosmic sustainer/dissolver—within his instruction on dharma and devotion in the Anuśāsana Parva.