Shloka 66
Rudra-Śiva: Names, Two Natures, and the Logic of Epithets (रुद्रनाम-बहुरूपत्व-प्रकरणम्)
त्रैविद्यो ब्राह्मणो विद्वानू न चाध्ययनजीवक: । त्रिकर्मा त्रिपरिक्रान्तो मैत्र एष स्मृतो द्विज:
traividyo brāhmaṇo vidvān na cādhyayanajīvakaḥ | trikarmā triparikrānto maitra eṣa smṛto dvijaḥ ||
မဟာဒေဝက မိန့်တော်မူသည်– လူတစ်ဦးကို အမှန်တကယ် ဗြာဟ္မဏ—နှစ်ကြိမ်မွေး (ဒွိဇ) ဟု မှတ်ယူကြသည်မှာ၊ သူသည် ဝေဒသုံးပါးကို သိကျွမ်းပညာရှိဖြစ်ပြီး၊ သင်ကြားခြင်း သို့မဟုတ် ရွတ်ဖတ်ခြင်းဖြင့် အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း မလုပ်ဘဲ၊ ယဇ္ဉ၊ ဒါန၊ ဓမ္မကျင့်စဉ် ဟူသော သန့်ရှင်းသော ကရိယာသုံးပါးကို အစဉ်ပြုလုပ်ကာ၊ ကာမ၊ ဒေါသ၊ လောဘ ဟူသော အတွင်းရန်သူသုံးပါးကို ကျော်လွန်ပြီး၊ သတ္တဝါအားလုံးအပေါ် မေတ္တာမိတ်သဘောကို ထားရှိသောအခါ ဖြစ်သည်။
श्रीमहेश्वर उवाच
Educational Q&A
True brahminhood is characterized by Vedic learning joined to integrity: not commercializing sacred study, performing key dharmic duties (sacrifice, charity, righteous conduct), conquering desire-anger-greed, and cultivating friendliness toward all beings.
In Anuśāsana Parva’s instruction-focused setting, Mahādeva speaks a normative definition of a brāhmaṇa, shifting emphasis from mere social label to ethical and spiritual qualifications.