Adhyaya 80
Yayāti’s Abdication and Pūru’s Coronation (ययाति-पूोरु-राज्याभिषेकः)
Upa-parva: Yayāti–Pūru Rājya-nyāsa (Succession and the Transfer of Youth)
Vaiśaṃpāyana describes Yayāti Nāhuṣa as a model ruler who enjoys lawful pleasures without violating dharma, while sustaining cosmic and social reciprocity through yajñas, śrāddhas, charity, hospitality, protection of the people, and restraint of disruptive elements. After a long interval (a thousand-year measure in the narrative), Yayāti assesses time as complete and addresses Pūru: he declares satisfaction with pleasures obtained through Pūru’s youth and returns youth and kingdom to him. Yayāti accepts old age; Pūru regains his own youth. When Yayāti intends to consecrate the younger son, brāhmaṇa-led varṇas question bypassing the eldest Yadu. Yayāti argues that Yadu and other elder sons failed to follow paternal instruction and showed disrespect, whereas Pūru honored him and bore his old age; additionally, a boon of Śukra (Uśanas) supports the principle that the obedient son becomes king. The prakṛtis affirm that virtue and parental benefit justify kingship even for a younger son. Yayāti consecrates Pūru, then departs for forest life with brāhmaṇas and ascetics. The chapter closes by associating Yayāti’s sons with later lineages/peoples (e.g., Yādavas from Yadu) and emphasizing the Paurava line from Pūru.
Chapter Arc: Shukracharya, the Bhargava preceptor of the Asuras, turns his wrath upon King Vrishaparva—his voice heavy with the certainty that adharma ripens, if not today then inevitably. → Vrishaparva is made to feel the slow, inescapable law of consequence: sinful gain and arrogant injury do not always strike the doer at once, but they circle back, cutting at the roots of the perpetrator—through sons, grandsons, or the self. → Shukracharya confronts the king’s moral blindness—astonished that Vrishaparva could dismiss him as a liar—and forces a decisive turn: the king must go to Devayani and grant what she demands, however difficult. → Vrishaparva submits; he approaches Devayani with conciliatory humility and offers her any boon. The breach is contained, the guru’s displeasure soothed, and the Asura court receives Shukracharya again with honor. → Devayani is now empowered to ask—what will she demand, and how will that choice entangle the destinies that lead toward Yayati?
Shlokas
Verse 1
(दाक्षिणात्य अधिक पाठके १०६३ श्लोक मिलाकर कुल २३३६ *लोक हैं) न२््च्स्स्ज््साि्स्सि हु £:ानप्ट् अशीतितमोब<्ध्याय: शुक्राचार्यका वृषपर्वाको फटकारना तथा उसे छोड़कर जानेके लिये उद्यत होना और वृषपर्वाके आदेशसे शर्मिष्ठाका देवयानीकी दासी बनकर शुक्राचार्य तथा देवयानीको संतुष्ट करना वैशम्पायन उवाच ततः काव्यो भृगुश्रेष्ठ; समन्युरुपगम्य ह । वृषपर्वाणमासीनमित्युवाचाविचारयन्
ဝိုင်ရှမ်ပါယနက ပြော၏— ထို့နောက် ဘൃဂုမျိုး၏ အမြတ်ဆုံးဖြစ်သော ကာဗျ (သုက္ကရာချာရျ) သည် ဒေါသပြင်းထန်လျက်၊ ရာဇပလ္လင်ပေါ်တွင် ထိုင်နေသော ဝೃಷပರ್ವန် ထံသို့ ချဉ်းကပ်သွားပြီး၊ မစဉ်းစားမဆင်ခြင်ဘဲ ထိုသို့ စကားစတင်ပြောလေ၏—
Verse 2
नाधर्मश्नरितो राजन् सद्यः फलति गौरिव । शनैरावर्त्यमानो हि कर्तुर्मूलानि कृन्तति
ဝိုင်ရှမ်ပါယနက ပြော၏— «အို မင်းကြီး၊ မကောင်းမှုသည် ချက်ချင်း အကျိုးမပေး— နွားကလည်း ချက်ချင်း နို့မပေးသကဲ့သို့။ သို့သော် ထပ်ခါထပ်ခါ ပြန်လာနေသော်၊ ပြုသူ၏ အမြစ်ကို တဖြည်းဖြည်း ဖြတ်တောက်ပစ်လိမ့်မည်။»
Verse 3
पुत्रेषु वा नप्तृषु वा न चेदात्मनि पश्यति । फलत्येव ध्रुवं पापं गुरु भुक्तमिवोदरे
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်– မကောင်းမှု၏ အကျိုးဆက်ကို ကိုယ်တိုင်အပေါ် မမြင်ရလျှင်ပင်၊ သား သို့မဟုတ် မြေးတို့အပေါ် သေချာပေါက် ပေါ်ထွက်လာသည်။ အပြစ်သည် မလွဲမသွေ အကျိုးပေး၏—အလွန်လေးလံသော အစာကို စားသောက်ရာတွင် ချက်ချင်း ဗိုက်မနာနိုင်သော်လည်း အချိန်အနည်းငယ်ကြာလျှင် မလွဲမသွေ ဗိုက်ကို ဒုက္ခပေးသကဲ့သို့ပင်။
Verse 4
(अधीयान हित राजन् क्षमावन्तं जितेन्द्रियम् ।) यदघातयिथा विप्रं कचमाड्रिरसं तदा । अपापशीलं धर्मज्ञ शुश्रूषुं मदगृहे रतम्
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်– “အို မင်းကြီး၊ အင်္ဂီရသ၏ မြေးဖြစ်သော ဗြာဟ္မဏ ကချသည် သင်ကြားလေ့လာမှု၌ အလွန်အမင်း အာရုံစိုက်သူ၊ ကောင်းကျိုးလိုလားသူ၊ သည်းခံတတ်သူ၊ အာရုံကို ထိန်းချုပ်နိုင်သူ ဖြစ်၏။ သဘာဝအားဖြင့် အပြစ်ကင်းစင်၍ ဓမ္မကို ခွဲခြားသိမြင်သူလည်း ဖြစ်သည်။ ထိုကာလ၌ သူသည် ငါ့အိမ်၌ နေထိုင်ကာ အမြဲတမ်း ငါ့ကို ဝန်ဆောင်မှု ပြုနေခဲ့သည်။ သို့ရာတွင် သင်က သူ့ကို ထပ်ခါထပ်ခါ သတ်ခိုင်းခဲ့၏” ဟု။
Verse 5
वधादनर्हतस्तस्य वधाच्च दुहितुर्मम । वृषपर्वन् निबोधेदं त्यक्ष्यामि त्वां सबान्धवम् । स्थातुं त्वद्विषये राजन् न शक्ष्यामि त्ववा सह
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်– “သတ်ရန် မသင့်သူကို သင် သတ်ခဲ့သဖြင့်လည်းကောင်း၊ ငါ့သမီးကို သေစေလို၍—သူမကို ရေတွင်းထဲသို့ ပစ်ချစေခဲ့သဖြင့်လည်းကောင်း—အို ဝೃષပರ್ವန်၊ ဤစကားကို နားထောင်လော့။ ငါသည် သင်နှင့် သင်၏ ဆွေမျိုးအပေါင်းတို့ကို စွန့်ပစ်မည်။ အို မင်းကြီး၊ သင်၏ နိုင်ငံတွင်လည်း သင်နှင့်အတူလည်း တစ်ခဏမျှ မနေနိုင်တော့။”
Verse 6
अहो मामभिजानासि दैत्य मिथ्याप्रलापिनम् | यथेममात्मनो दोष॑ न नियच्छस्युपेक्षसे
“အို… ဒೈತ್ಯ၊ သင်က ငါ့ကို မုသာပြောသူဟု ထင်မှတ်လိုက်သည်။ ထို့ကြောင့် သင်သည် ကိုယ်တွင်းရှိ ဤအပြစ်ကို မထိန်းချုပ်၊ မပြုပြင်ဘဲ အလျော့အတင်းဖြင့် မေ့လျော့နေ၏။”
Verse 7
वृषपर्वोवाच (यदि ब्रह्मनू घातयामि यदि वा55क्रोशयाम्यहम् । शर्मिष्ठया देवयानीं तेन गच्छाम्पयसद्गतिम् ।।
ဝೃષပರ್ವန်က ပြောသည်– “အို ဗြာဟ္မဏ၊ ငါက သာမိဋ္ဌာအားဖြင့် ဒေဝယာနီကို ရိုက်နှက်စေခဲ့သော်လည်းကောင်း၊ အပြစ်တင်စော်ကားစေခဲ့သော်လည်းကောင်း၊ ထိုအပြစ်ကြောင့် ငါ့အဆုံးသတ်သည် ဆိုးရွားသော လမ်းသို့ ရောက်ပါစေ။ အို ဘာရ္ဂဝ၊ သင်၌ အဓမ္မ သို့မဟုတ် မုသာစကား ရှိသည်ဟု ငါ မသိ။ သင်၌ ဓမ္မနှင့် သစ္စာသာ တည်ရှိ၏။ ထို့ကြောင့် ကျွန်ုပ်တို့အပေါ် ကရုဏာထား၍ စိတ်ကျေနပ်ပါစေ။”
Verse 8
यद्यस्मानपहाय त्वमितो गच्छसि भार्गव । समुद्र सम्प्रवेक्ष्यामो नान््यदस्ति परायणम्
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်– «အို ဘာရ္ဂဝ၊ သင်သည် ကျွန်ုပ်တို့ကို စွန့်ခွာ၍ ဤနေရာမှ ထွက်ခွာသွားလျှင် ကျွန်ုပ်တို့သည် သမုဒ္ဒရာထဲသို့ ဝင်ရောက်မည်။ ကျွန်ုပ်တို့အတွက် အခြားအကာအကွယ် မရှိပါ။ သင်၌ အဓမ္မ သို့မဟုတ် မုသာစကား၏ အပြစ်ကို ကျွန်ုပ်က တစ်ခါတစ်ရံတောင် ထင်မြင်စွပ်စွဲခဲ့သည်ဟု မသိပါ။ သင်၌ ဓမ္မနှင့် သစ္စာသည် အမြဲတမ်း တည်မြဲနေသည်။ ထို့ကြောင့် ကျွန်ုပ်တို့ကို ကရုဏာပြု၍ ကျေးဇူးတော်ဖြင့် ပျော်ရွှင်ပါစေ။»
Verse 9
(यद्येव देवान् गच्छेस्त्वं मां च त्यक्त्वा ग्रहाधिप । सर्वत्यागं ततः कृत्वा प्रविशामि हुताशनम् ।।
ရှုကရက ပြောသည်– «အို အသူရတို့၊ သမုဒ္ဒရာထဲသို့ ခုန်ဝင်ကြလော့၊ သို့မဟုတ် လေးဘက်လုံးသို့ ပြေးလွှားကြလော့။ ငါ့သမီးအပေါ် ပြုခဲ့သော မတရားမှုကို ငါ မခံနိုင်။ အကြောင်းမူကား သူမသည် ငါ့အတွက် အလွန်ချစ်မြတ်နိုးရသူ ဖြစ်၏။»
Verse 10
प्रसाद्यतां देवयानी जीवितं यत्र मे स्थितम् । योगक्षेमकरस्ते5हमिन्द्रस्पेव बृहस्पति:
ရှုကရက ပြောသည်– «ဒေဝယာနီကို စိတ်ကျေနပ်အောင် လုပ်ကြလော့။ ငါ့အသက်သည် သူမထဲ၌ တည်နေ၏။ သူမ ပျော်ရွှင်လာလျှင် ငါသည် သင်တို့၏ ကောင်းကျိုးနှင့် ကာကွယ်စောင့်ရှောက်မှုကို ထမ်းဆောင်မည်—အင်ဒြာ၏ ပုရောဟိတ် ဘృဟස්ပတိက အင်ဒြာ၏ စည်းစိမ်နှင့် လုံခြုံမှုကို ထောက်ပံ့သကဲ့သို့ပင်။»
Verse 11
वृषपर्वोवाच यत् किंचिदसुरेन्द्राणां विद्यते वसु भार्गव । भुवि हस्तिगवाश्वं च तस्य त्वं मम चेश्वर:
ဝೃષပರ್ವန်က ပြောသည်– «အို ဘာရ္ဂဝ (ဘೃဂု၏ သား)၊ အသူရတို့၏ အရှင်များပိုင်ဆိုင်သမျှ ဥစ္စာဓနနှင့် ဤမြေပေါ်ရှိ ဆင်၊ နွား၊ မြင်းတို့အပါအဝင် အရာအားလုံး—ထိုအရာအားလုံး၏လည်းကောင်း၊ ငါ၏လည်းကောင်း—သင်သည် အရှင်ဖြစ်၏။»
Verse 12
शुक्र उवाच यत् किंचिदस्ति द्रविणं दैत्येन्द्राणां महासुर । तस्येश्वरो5स्मि यद्येषा देवयानी प्रसाद्यताम्
ရှုကရက ပြောသည်– «အို မဟာအသူရ၊ ဒိုင်တျာတို့၏ အရှင်များအကြားရှိသမျှ ဥစ္စာဓန—အကယ်၍ ငါသည် ထိုအရာ၏ အရှင်ဖြစ်သည်မှန်လျှင်—ထိုဥစ္စာဖြင့် ဒေဝယာနီကို စိတ်ကျေနပ်အောင် လုပ်လော့။»
Verse 13
वैशम्पायन उवाच एवमुक्तस्तथेत्याह वृषपर्वा महाकवि: । देवयान्यन्तिकं गत्वा तमर्थ प्राह भार्गव:
ဝိုင်ရှမ္ပာယနက ပြောသည်—ထိုသို့ ပြောဆိုခံရသော် ဝೃෂပರ್ವာ သည် «အဲဒီအတိုင်း ဖြစ်ပါစေ» ဟု ပြန်ဆိုကာ အမိန့်ကို လက်ခံ하였다။ ထို့နောက် သူတို့သည် ဒေဝယာနီ ထံသို့ သွားကြပြီး မဟာမုနိ ဘာရ္ဂဝ (သုက္ရာချာရျ) သည် ဝೃෂပರ್ವာ ပြောခဲ့သမျှ အကြောင်းအရာကို အပြည့်အစုံ ပြန်လည် ပြောကြား하였다။
Verse 14
देवयान्युवाच यदि त्वमीश्वरस्तात राज्ञो वित्तस्य भार्गव | नाभिजानामि तत् ते5हं राजा तु वदतु स्वयम्
ဒေဝယာနီက ပြောသည်—“အဖေတော်၊ အို ဘာရ္ဂဝ၊ သင်သည် ဘုရင်၏ ဥစ္စာကို အုပ်စိုးသူဟု ဆိုလျှင်လည်း သင်၏စကားတစ်ခုတည်းကြောင့် ငါ မယုံနိုင်။ ဘုရင်ကိုယ်တိုင် ပြောပါစေ—ထိုအခါမှ ငါ ယုံမည်။”
Verse 15
वृषपर्वोवाच यं काममभिकामासि देवयानि शुचिस्मिते । तत् ते5हं सम्प्रदास्यामि यदि वापि हि दुर्लभम्
ဝೃෂပರ್ವာ က ပြောသည်—“သန့်ရှင်းနူးညံ့သော အပြုံးရှိသည့် ဒေဝယာနီရေ၊ သင် လိုလားတောင့်တသည့် ဆန္ဒမည်သည့်အရာမဆို၊ ရခက်ခဲသော်လည်း ငါ သင့်အား မလွဲမသွေ ပေးအပ်မည်။”
Verse 16
देवयान्युवाच दासीं कन्यासहस्त्रेण शर्मिष्ठामभिकामये । अनु मां तत्र गच्छेत् सा यत्र दद्याच्च मे पिता
ဒေဝယာနီက ပြောသည်—“ကျွန်မသည် ရှမိဋ္ဌာကို မိန်းကလေးတစ်ထောင်နှင့်အတူ ကျွန်မ၏ အစေခံမိန်းမအဖြစ် လိုချင်သည်။ ထို့ပြင် အဖေက ကျွန်မကို မင်္ဂလာပေးအပ်ရာ နေရာသို့လည်း သူမသည် ကျွန်မနောက်လိုက်၍ သွားရမည်။”
Verse 17
वृषपर्वोवाच उत्तिष्ठ त्वं गच्छ धात्रि शर्मिष्ठां शीघ्रमानय । यं च कामयते काम॑ देवयानी करोतु तम्
ဝೃෂပರ್ವာ က ပြောသည်—“နို့ထိန်းမ၊ ထပါ၊ သွားပါ၊ ရှမိဋ္ဌာကို ချက်ချင်း ခေါ်လာပါ။ ဒေဝယာနီ လိုလားသမျှ ဆန္ဒကို ရှမိဋ္ဌာက ပြည့်စုံအောင် ဆောင်ရွက်ပါစေ။”
Verse 18
(त्यजेदेक॑ कुलस्यार्थे ग्रामस्यार्थे कुलं त्यजेत् ग्रामं जनपदस्यार्थ आत्मार्थे पृथिवीं त्यजेत् ।।
«မိသားစုအကျိုးအတွက် လူတစ်ယောက်ကို စွန့်လွှတ်နိုင်သည်။ ရွာအကျိုးအတွက် မိသားစုတစ်စုကို စွန့်လွှတ်နိုင်သည်။ နိုင်ငံဒေသအကျိုးအတွက် ရွာတစ်ရွာကို ပယ်ထားနိုင်သည်။ ထို့ပြင် ကိုယ်တိုင်၏ အမြင့်မြတ်ဆုံးကောင်းကျိုး (အတ္တမကောင်းကျိုး) အတွက် မြေကြီးတစ်လုံးလုံးကိုပင် စွန့်လွှတ်နိုင်သည်»။ ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်—ထို့နောက် နို့မိခင်သည် ထိုနေရာသို့ သွားကာ ရှမိဋ္ဌာအား ပြောကြား하였다—«ထပါ၊ မြတ်နိုးဖွယ် ရှမိဋ္ဌာ၊ သင်၏ ဆွေမျိုးသားချင်းတို့ထံ ကောင်းကျိုးချမ်းသာကို ဆောင်ကြဉ်းပါ»။
Verse 19
त्यजति ब्राह्मण: शिष्यान् देवयान्या प्रचोदित: । सा यं कामयते काम॑ स कार्योड्द्य त्वयानघे
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်—«ဒေဝယာနီ၏ တိုက်တွန်းမှုကြောင့် ဗြာဟ္မဏ (သုကြာချာရျ) သည် မိမိ၏ တပည့်များနှင့် ယဇမာန်များကို စွန့်လွှတ်နေသည်။ ထို့ကြောင့် အပြစ်ကင်းသော မင်းသမီးရေ၊ ဒေဝယာနီ လိုလားတောင့်တသမျှကို—ယနေ့ သင်က ပြည့်စုံအောင် ဆောင်ရွက်ရမည်»။
Verse 20
शर्मिष्टोवाच यं सा कामयते काम॑ करवाण्यहमद्य तम् । यद्येवमाह्नयेच्छुक्रो देवयानीकृते हि माम् मद्दोषान्मा गमच्छुक्रो देवयानी च मत्कृते
ရှမိဋ္ဌာက ပြောသည်—«သူမ (ဒေဝယာနီ) လိုလားသမျှ ဆန္ဒကို ယနေ့မှစ၍ ငါ ပြည့်စုံအောင် ဆောင်ရွက်မည်။ အကယ်၍ သုကြာသည် ဒေဝယာနီအတွက်ပင် ငါ့ကို ခေါ်ယူခြင်းဖြစ်လျှင်၊ ငါ့အပြစ်ကြောင့် သုကြာ မထွက်ခွာပါစေနှင့်၊ ဒေဝယာနီလည်း ငါ့ကြောင့် ထွက်ခွာရန် မစဉ်းစားပါစေနှင့်»။
Verse 21
वैशम्पायन उवाच ततः कन्यासहस्त्रेण वृता शिबिकया तदा । पितुर्नियोगात् त्वरिता निश्चक्राम पुरोत्तमात्
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်—ထိုအခါ မင်းသမီးသည် မိန်းကလေးတစ်ထောင် ဝန်းရံလျက် ပလန်ကင်ပေါ် တက်စီးကာ၊ ဖခင်၏ အမိန့်ကြောင့် အလွန်အမြန် မြို့တော်ကောင်းမြတ်မှ ထွက်ခွာသွား하였다။
Verse 22
शर्मिष्ठोवाच अहं दासीसहस्त्रेण दासी ते परिचारिका । अनु त्वां तत्र यास्यामि यत्र दास्यति ते पिता
ရှမိဋ္ဌာက ပြောသည်—«ဒေဝယာနီရေ၊ ငါသည် ကျွန်မတစ်ထောင်နှင့်အတူ သင်၏ ကျွန်မဖြစ်၍ သင်ကို ပြုစုစောင့်ရှောက်မည်။ သင်၏ ဖခင်က သင့်ကို မင်္ဂလာပေးမည့် နေရာသို့လည်း ငါသည် သင့်နောက်လိုက်၍ သွားမည်»။
Verse 23
देवयान्युवाच स्तुवतो दुहिताहं ते याचत: प्रतिगृह्नतः । स्तूयमानस्य दुहिता कथं दासी भविष्यसि
ဒေဝယာနီက ပြောသည်– «ဟေ့! ငါက ချီးမွမ်းသူ၊ အလှူခံယူသူ—တောင်းစားသူ၏ သမီးပဲ။ နင်ကတော့ ငါ့အဖေက ချီးမွမ်းနေတဲ့ အကြီးအကဲဘုရင်ကြီးရဲ့ သမီး။ ဒါဆို နင်က ငါ့ကျွန်မအဖြစ် ဘယ်လိုနေရမလဲ?»
Verse 24
शर्मिष्ठोवाच येन केनचिदार्तानां ज्ञातीनां सुखमावहेत् । अतत्त्वामनुयास्यामि यत्र दास्यति ते पिता
ရှർമိဋ္ဌာက ပြောသည်– «နည်းလမ်းမည်သို့ပင်ဖြစ်စေ၊ ဒုက္ခရောက်နေသော မိသားစုဝင်၊ ဆွေမျိုးသားချင်းတို့ကို သက်သာချမ်းသာစေသင့်သည်။ ထို့ကြောင့် သင့်အဖေက သင့်ကို ဘယ်နေရာမှာပေးအပ်ပေးမလဲ၊ အဲဒီနေရာကိုပင် ငါလည်း သင့်နောက်လိုက်သွားမည်»။
Verse 25
वैशम्पायन उवाच प्रतिश्रुते दासभावे दुह्तित्रा वृषपर्वण: । देवयानी नृपश्रेष्ठ पितरं वाक्यमब्रवीत्
ဝိုင်ရှမ္ပာယနက ပြောသည်– «အို မင်းမြတ်တို့အထဲမှ အကောင်းဆုံးသောဘုရင်၊ ဗೃષပර්ဝန်၏ သမီးက ကျွန်မဖြစ်မည်ဟု ကတိပြုလိုက်သောအခါ၊ ဒေဝယာနီသည် မိမိအဖေထံ ဤစကားတို့ကို ပြောလေ၏»။
Verse 26
देवयान्युवाच प्रविशामि पुरं तात तुष्टास्मि द्विजसत्तम । अमोघं तव विज्ञानमस्ति विद्याबलं च ते
ဒေဝယာနီက ပြောသည်– «အဖေတော်၊ ယခု ငါ မြို့ထဲသို့ ဝင်မည်။ ဗြာဟ္မဏတို့အထဲမှ အမြတ်ဆုံး၊ ငါ စိတ်ကျေနပ်ပြီ။ သင်၏ ခွဲခြားသိမြင်မှုသည် မလွဲမသွေမှန်ကန်ကြောင်း၊ သင်၏ ပညာအင်အားလည်း မဖျက်မယွင်းကြောင်း ငါ ယုံကြည်ပြီ»။
Verse 27
वैशग्पायन उवाच एवमुक्तो दुहित्रा स द्विजश्रेष्ठी महायशा: । प्रविवेश पुरं हृष्ट: पूजित: सर्वदानवै:
ဝိုင်ရှမ္ပာယနက ပြောသည်– «ဇနမေဇယ၊ သမီး ဒေဝယာနီ၏ စကားကို ကြားပြီးနောက်၊ ဂုဏ်သတင်းကြီးသော ဗြာဟ္မဏအမြတ်ဆုံး သုကြာစာရိယသည် ဒါနဝတို့အားလုံး၏ ပူဇော်ခံရကာ ဝမ်းမြောက်လျက် မြို့ထဲသို့ ဝင်လေ၏»။
Verse 79
इस प्रकार श्रीमहाभारत आदिपर्वके अन्तर्गत सम्भवपर्वमें ययात्युपाख्यानविषयक उन्यासीवाँ अध्याय पूरा हुआ
ဤသို့ဖြင့် «သီရိ မဟာဘာရတ» ၏ အာဒီပရဝ၌ ပါဝင်သော သမ္ဘဝပရဝအတွင်း၊ ရာဇာ ယယာတိ အပိုဒ္ဓာနကို အကြောင်းပြုသည့် ခုနှစ်ဆယ်ကိုးမြောက် အခန်းသည် ပြီးဆုံးလေ၏။ ဤကော်လိုဖွန်သည် မျိုးရိုးဆက်စပ်မှု၊ အကျိုးဆက်နှင့် သီလအကြောင်းရင်းတို့ကို ချိတ်ဆက်ပြသသည့် ဇာတ်ပိုင်းတစ်ခု၏ အဆုံးသတ်ကို ကြေညာကာ—ရွေးချယ်မှုနှင့် ဆန္ဒတို့က မျိုးဆက်အနှံ့ ကံကြမ္မာကို မည်သို့ပုံဖော်သနည်းကို ထင်ဟပ်စေသည်။
Verse 80
इति श्रीमहाभारते आदिपर्वणि सम्भवपर्वणि ययात्युपाख्यानेड5शीतितमो<ध्याय: ।। ८० || इस प्रकार श्रीमह्याभारत आदिपरव्वके अन्तर्गत सम्भवपर्वमें ययात्युपाख्यानविषयक अस्सीवाँ अध्याय पूरा हुआ
ဤသို့ဖြင့် «သီရိ မဟာဘာရတ» ၏ အာဒီပရဝ၌—အထူးသဖြင့် သမ္ဘဝပရဝအတွင်း—ယယာတိ အပိုဒ္ဓာန၏ ရှစ်ဆယ်မြောက် အခန်းသည် ပြီးဆုံးလေ၏။ (အခန်းပြီးဆုံးကြောင်းကို ကြေညာသည့် ကော်လိုဖွန်။)
Frequently Asked Questions
The dilemma concerns succession ethics: whether royal authority should follow birth order (the eldest son) or dharmic merit demonstrated through obedience, respect, and willingness to bear a parent’s burden.
The chapter teaches that legitimate power is validated by dharma-conform conduct—ritual reciprocity, protection, compassion, and filial responsibility—rather than by entitlement alone, and that renunciation after fulfilling duties can be framed as orderly governance.
No explicit phalaśruti appears here; instead, the chapter functions as etiological meta-commentary by linking succession choices to enduring lineages, implying that ethical decisions in governance shape long-term historical outcomes.
Read Mahabharata in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.