Shloka 26
Adhyāya 203 — Tilottamā-sṛṣṭiḥ
Creation and Commissioning of Tilottamā
द्रोण उवाच विद्य ते भावदोषेण यदर्थमिदमुच्यते | दुष्ट पाण्डवहेतोस्त्वं दोषमाख्यापयस्युत,द्रोणाचार्यने कहा--ओ दुष्ट! तू क्यों ऐसी बात कहता है, यह हम जानते हैं। पाण्डवोंके लिये तेरे हृदयमें जो द्वेष संचित है, उसीसे प्रेरित होकर तू मेरी बातोंमें दोष बता रहा है
droṇa uvāca: vidyate bhāva-doṣeṇa yad-artham idam ucyate | duṣṭa pāṇḍava-hetoḥ tvaṃ doṣam ākhyāpayasy uta ||
ဒ్రೋဏက ပြောသည်– «သင်ဤသို့ ပြောရခြင်းအကြောင်းကို ကျွန်ုပ်တို့ကောင်းကောင်း သိ၏—သင်၏စကားသည် အတွင်းစိတ်အနေအထား၏ ချို့ယွင်းမှုမှ ပေါက်ဖွားလာသည်။ အို မကောင်းသူ၊ ပाण्डဝတို့အပေါ် ရန်လိုမုန်းတီးမှုကြောင့် မောင်းနှင်ခံရကာ ငါပြောသမျှတွင် အပြစ်အနာအဆာကိုသာ ရှာဖွေညွှန်ပြနေခြင်းပင်»။
द्रोण उवाच
Educational Q&A
The verse highlights that speech is ethically evaluated not only by content but by intention (bhāva). A biased or hostile inner motive (bhāva-doṣa) can distort judgment and turn critique into mere fault-finding.
Droṇa rebukes an interlocutor who is criticizing his words. He asserts that the criticism is not sincere but motivated by malice and animosity connected with the Pāṇḍavas, and therefore amounts to contrived accusation rather than fair assessment.