Shloka 40
Adhyāya 123 — Droṇa’s Pedagogy: Arjuna’s Preeminence, Ekalavya’s Self-Training, and the Bhāsa-Lakṣya Trial
Devanagari script
एष मद्रान् वशे कृत्वा कुरूंश्व सह सोमकै: । चेदिकाशिकरूषांश्व॒ कुरुलक्ष्मीं वहिष्पति,“तुम्हारा यह वीर पुत्र मद्र, कुर, सोमक, चेदि, काशि तथा करूष नामक देशोंको वशमें करके कुरुवंशकी लक्ष्मीका पालन करेगा
Transliteration
vaiśampāyana uvāca | eṣa madrān vaśe kṛtvā kurūṃś ca saha somakaiḥ | cedikāśikarūṣāṃś ca kurulakṣmīṃ vahiṣyati ||
Translation
ဝိုင်ရှမ္ပာယနက ပြောသည်– «သင်၏ သူရဲကောင်းသားသည် မဒြာတို့ကို အာဏာအောက်သို့ ချုပ်ကိုင်မည်၊ ထို့ပြင် ကုရုတို့ကို ဆိုမကတို့နှင့်အတူ၊ ထို့နောက် ချေဒီ၊ ကာရှီ၊ ကရုရှတို့ကိုပါ ထိန်းချုပ်မည်။ ထိုသူသည် ကုရုမျိုးရိုး၏ စည်းစိမ်နှင့် ဘုရင့်ကံကောင်းခြင်းကို ထောက်ပံ့ထိန်းသိမ်းမည်»။
Word by Word
एषःthis (man/one)
एषः:
Karta
TypePronoun
Rootएतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
मद्रान्the Madras (people/country)
मद्रान्:
Karma
TypeNoun
Rootमद्र
FormMasculine, Accusative, Plural
वशेin subjection/under control
वशे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootवश
FormMasculine, Locative, Singular
कृत्वाhaving made (having brought)
कृत्वा:
TypeVerb
Rootकृ
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage-neutral), Non-finite
कुरून्the Kurus
कुरून्:
Karma
TypeNoun
Rootकुरु
FormMasculine, Accusative, Plural
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
सहtogether with
सह:
TypeIndeclinable
Rootसह
सोमकैःwith the Somakas
सोमकैः:
Karana
TypeNoun
Rootसोमक
FormMasculine, Instrumental, Plural
चेदिकाशिकरूषान्the Cedis, Kāśis, and Karūṣas
चेदिकाशिकरूषान्:
Karma
TypeNoun
Rootचेदि + काशि + करूष
FormMasculine, Accusative, Plural
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
कुरुलक्ष्मीम्the prosperity/glory of the Kurus
कुरुलक्ष्मीम्:
Karma
TypeNoun
Rootकुरु + लक्ष्मी
FormFeminine, Accusative, Singular
वहिष्यतिwill bear/maintain
वहिष्यति:
TypeVerb
Rootवह्
FormFuture (लृट्), Third, Singular, Parasmaipada
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Characters & Entities
V
VaiśampāyanaM
MadraK
KuruS
SomakaC
CediK
KāśiK
KarūṣaK
Kuru-lakṣmī (prosperity of the Kuru dynasty)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes