Adhyaya 18

Verse 1

इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते पूर्वभागे द्वितीये ऽनुषङ्गपादे किंपुरुषादिवर्षवर्णनं नाम सप्तदशो ऽध्यायः सूत उवाच मध्ये हिमवतः पृष्ठे कैलासो नाम पर्वतः / तस्मिन्निवसति श्रीमान्कुबेरः सह राक्षसैः

ဤသို့ သီရိဘြဟ္မာဏ္ဍ မဟာပုရာဏ၌ ဝါယုမိန့်ကြားသော ပူရ္ဝဘာဂ၏ ဒုတိယ အနုသင်္ဂပာဒ၌ ‘ကിംပုရုෂာဒီ ဝရ္ဿဖော်ပြချက်’ ဟူသော ဆယ့်ခုနစ်မြောက် အခန်း။ စူတက မိန့်သည်—ဟိမဝတ်၏ အလယ်ပိုင်း ကျောပေါ်၌ ကိုင်လာသ ဟူသော တောင်ရှိ၏။ ထိုတောင်၌ သီရိမန် ကုဗေရသည် ရာක්ෂသတို့နှင့်အတူ နေထိုင်၏။

Verse 2

अप्सरोनुचरो राजा मोदते ह्यलकाधिपः / कैलासपादात्संभूतं पुण्यं शीतजलं शुभम्

အပ်ဆရာတို့၏ အနုချရဖြစ်သော အလကာ၏ အရှင် ရာဇာသည် ပျော်ရွှင်နေ၏။ ကိုင်လာသ၏ ခြေတောင်မှ ပေါက်ဖွားသော သန့်ရှင်း၍ အေးမြသော မင်္ဂလာရေသည် (ထိုနေရာ၌) ရှိ၏။

Verse 3

मदं नाम्ना कुमुद्वत्त्त्सरस्तूदधिसन्निभम् / तस्माद्दिव्यात्प्रभवति नदी मन्दाकिनी शुभा

‘မဒ’ ဟူသော အမည်ရှိ၍ ကုမုဒပန်းများဖြင့် ပြည့်နှက်သော ရေကန်သည် သမုဒ္ဒရာကဲ့သို့ ထင်ရှား၏။ ထိုသန့်ရှင်းသော ဒိဗ္ဗရေကန်မှ မင်္ဂလာရှိသော မန္ဒာကိနီ မြစ် ပေါက်ဖွားလာ၏။

Verse 4

दिव्यं च नन्दनवनं तस्यास्तीरे महद्वनम् / प्रागुत्तरेम कैलासाद्दिव्यं सर्वौंषधि गिरिम्

ထိုကမ်းနားတွင် သာသနာတော်ဆန်သော နန္ဒနဝနနှင့် မဟာတောကြီး ရှိသည်။ ကိုင်လာသတောင်၏ အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် ဆေးပင်အမျိုးမျိုးပြည့်စုံသော သာယာသည့် တောင်တစ်လုံး ရှိသည်။

Verse 5

रत्नधातुमयं चित्रं सबलं पर्वतं प्रति / चन्द्रप्रभो नाम गिरिः सुशुभ्रो रत्नसन्निभः

ရတနာသတ္တုများဖြင့် ဖွဲ့စည်းထား၍ အလှအပမျိုးစုံနှင့် ခိုင်မာသော တောင်တစ်လုံးရှိသည်။ ၎င်း၏အမည်မှာ “စန္ဒြပရဘ” ဖြစ်ပြီး အလွန်ဖြူစင်ကာ ရတနာကဲ့သို့ တောက်ပသည်။

Verse 6

तस्य पादे महाद्दिव्यं स्वच्छोदं नाम तत्सरः / तस्माद्दिव्यात्प्रभवति स्वच्छोदा नाम निम्नगा

ထိုတောင်၏အောက်ခြေတွင် “စွဝချ္ချိုးဒ” ဟုခေါ်သော မဟာသုခတိပျော်ရေကန်တစ်ကန် ရှိသည်။ ထိုတိပျော်ရေကန်မှ “စွဝချ္ချိုးဒါ” ဟုခေါ်သော မြစ်တစ်စင်း ပေါ်ထွန်းလာသည်။

Verse 7

तस्यास्तीरे महद्दिव्यं वनं चैत्ररथं शुभम् / तस्मिन् गिरौ निवसति मणिभद्रः सहानुगः

ထိုကမ်းနားတွင် “ချိုင်တြရထ” ဟုခေါ်သော မဟာတိပျော် မင်္ဂလာတောအုပ် ရှိသည်။ ထိုတောင်ပေါ်တွင် မဏိဘဒ္ဒရသည် အနုချာများနှင့်အတူ နေထိုင်သည်။

Verse 8

यक्षसेनापतिः क्रूरो गुह्यकैः परिवारितः / पुण्या मन्दाकिनी चैव नदी स्वच्छोदका च या

ကြမ်းတမ်းသော ယက္ခစစ်တပ်ခေါင်းဆောင်သည် ဂုဟျကများဖြင့် ဝန်းရံထားသည်။ ထိုနေရာတွင် ပုဏ္ဏမြစ် မန္ဒာကိနီနှင့် ရေကြည်သန့်သော စွဝချ္ချိုးဒကာ မြစ်လည်း ရှိသည်။

Verse 9

महीमण्डलमध्येन प्रविष्टे ते महोदधिम् / कैलासाद्दक्षिणे प्राच्यां शिवसत्त्वौषधिं गिरिम्

သူတို့သည် မြေမဏ္ဍလ၏ အလယ်ပိုင်းမှ ဖြတ်သန်း၍ မဟာသမုဒ္ဒရာသို့ ဝင်ရောက်ကာ၊ ကိုင်လာသ၏ တောင်အရှေ့ဘက်တွင် ရှိသော ရှိဝသတ္တဝါသဘောရှိ ဆေးပင်များပေါများသည့် တောင်ကို မြင်တွေ့하였다။

Verse 10

मनः शिलामयं दिव्यं चित्राङ्गं पर्वतं प्रति / लोहितो हेमशृङ्गश्च गिरिः सूर्यप्रभो महान्

ထိုတောင်သည် မနော-ရှီလာကဲ့သို့ ဒိဗ္ဗ၊ အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းများ စုံလင်၍ အလှပဖြစ်၏။ ‘လိုဟိတ’ နှင့် ‘ဟေမရှೃင်္ဂ’ ဟူသော မဟာဂိရိသည် နေမင်း၏ အလင်းကဲ့သို့ တောက်ပ하였다။

Verse 11

तस्य पादे महद्दिव्यं लोहितं नाम तत्सरः / तस्मात्पुण्यः प्रभवति लौहित्यः स नदो महान्

ထိုတောင်၏ ခြေတောင်၌ ‘လိုဟိတ’ ဟူသော မဟာဒိဗ္ဗ ရေကန်ကြီးရှိ၏။ ထိုကန်မှပင် ပုဏ္ဏသုခပေးသော ‘လောဟိတျယ’ ဟူသည့် မဟာမြစ် ပေါ်ထွန်းလာသည်။

Verse 12

देवारण्यं विशोकं च तस्य तीरे महद्वनम् / तस्मिन्गिरौ निवसति यक्षो मणिधरो वशी

ထိုကန်၏ ကမ်းနားတွင် ‘ဒေဝါရဏ္ယ’ နှင့် ‘ဝိရှိုက’ ဟူသော တောကြီးရှိ၏။ ထိုတောင်ပေါ်တွင် မဏိဓရ ဟူသော ကိုယ်ကိုထိန်းနိုင်သည့် ယက္ခ နေထိုင်သည်။

Verse 13

सौम्यैः मुधार्मिकैश्चैव गुह्यके परिवारितः / कैलासाद्दक्षिणे पार्श्वे क्रूरसत्त्वौषधिर्गिरिः

သူသည် သဘောနူးညံ့၍ ဓမ္မကို မျှတစွာလိုက်နာသော ဂုဟျကများဖြင့် ဝန်းရံထားသည်။ ကိုင်လာသ၏ တောင်ဘက်ဘေးတွင် ‘ကြူးရ-သတ္တဝ-အောသဓိ’ ဟူသော တောင်ရှိသည်။

Verse 14

वृत्रकायात्किलोत्पन्नमञ्जनं त्रिककुं प्रति / सर्वधातुमयस्तत्र सुमहान्वैद्युतो गिरिः

ဝෘတြ၏ကိုယ်မှ ပေါ်ထွန်းလာသော အဉ္ဇနသည် တြိကကူသို့ သွားရာ၌၊ ထိုနေရာတွင် သတ္တုဓာတ်အမျိုးမျိုးဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသော မဟာလျှပ်တောင် ရှိ၏။

Verse 15

तस्य पादे कलः पुण्यं मानसं सिद्धसेवितम् / तस्मात्प्रभवेते पुण्या सरयूर्लोकविश्रुता

ထိုတောင်၏ခြေတွင် ‘ကလ’ ဟူသော သန့်ရှင်းသော မာနသရေကန်ရှိ၍ စိဒ္ဓများက ဆည်းကပ်ကြသည်။ ထိုကန်မှပင် လောကတွင်ကျော်ကြားသော သန့်ရှင်းသည့် စရယူးမြစ် ပေါ်ထွန်းသည်။

Verse 16

तस्यास्तीरे वन दिव्यं वैभ्राजं नाम विश्रुतम् / कुबेरा नुचरस्तत्र प्रहेतितनयो वशी

ထို (စရယူး) မြစ်ကမ်း၌ ‘ဝိုင်ဘ္ရာဇ’ ဟူသော နတ်ဘုံဆန်သော တောအုပ် နာမည်ကြီးရှိ၏။ ထိုနေရာတွင် ကုဗေရ၏ အနုचर၊ ပရဟေတိ၏သား ဝရှီ နေထိုင်သည်။

Verse 17

ब्रह्मपितो निवसति राक्षसो ऽनन्तविक्रमः / अतरिक्षचरैर्घोरैर्यातुधानशतैर्वृतः

ထိုနေရာတွင် ဘြဟ္မပိတာ၏သား အနန္တဝိက్రమ ရက္ခသ နေထိုင်သည်။ သူသည် အာကာသ၌ လှည့်လည်သော ကြောက်မက်ဖွယ် ယာတုဓာန အစုအဝေး ရာချီဖြင့် ဝိုင်းရံထားသည်။

Verse 18

अपरेण तु कैलासात्पुण्यसत्त्वौषधिर्गिरिः / अरुणः पर्वतश्रेष्ठो रुक्मधातुमयः शुभः

ကೈလာသ၏ အခြားဘက်တွင် ပုဏ္ဏစတ္တဝနှင့် ဆေးပင်များ ပြည့်ဝသော ‘အရုဏ’ ဟူသော မင်္ဂလာရှိသည့် တောင်မြတ်တစ်လုံး ရှိပြီး ရုက္မသတ္တုဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။

Verse 19

भवस्य दयितः श्रीमान्पर्वतो मेघसन्निभः / शातकैंभमयैः शुभ्रैः शिलाजालैः समावृतः

ဘဝ၏ချစ်မြတ်နိုးရာ ဂုဏ်ရည်ပြည့်တောင်သည် မိုးတိမ်ကဲ့သို့ ထင်ရှားတောက်ပ၏။ သာတကುಂಬ္ဘ ရွှေဖြင့် ပြုလုပ်သော ဖြူစင်မင်္ဂလာ ကျောက်ကွန်ယက်များဖြင့် ဖုံးလွှမ်းထားသည်။

Verse 20

शातसंख्यैस्तापनीयैः शृङ्गैर्दिवमिवोल्लिखन् / मुञ्जवास्तु महादिव्यो दुर्गः शैलो हिमाचितः

သန့်ရှင်းသော ရွှေတောင်ထိပ် ရာချီဖြင့် မိုးကောင်းကင်ကို ခြစ်ထိုးသကဲ့သို့ မြင့်တက်၏။ ‘မုဉ္ဇဝာස්တု’ ဟူသော မဟာဒိဗ္ဗ ဒုರ್ಗတောင်သည် နှင်းဖြင့် ဖုံးလွှမ်းနေသည်။

Verse 21

तस्मिन्गिरौ निवसति गिरीशो धूम्रलोचनः / तस्या पादात्प्रभवति शैलोदं नाम तत्सरः

ထိုတောင်ပေါ်တွင် မီးခိုးရောင်မျက်လုံးရှိသော ဂိရိဿ သီဝတော် နေထိုင်တော်မူ၏။ ထို၏ ခြေတော်မှ ‘ရှိုင်လိုဒ’ ဟူသော ရေကန် ပေါက်ဖွားသည်။

Verse 22

तस्मात्प्रभवते पुण्या शिलोदा नाम निम्रगा / सा चक्षुः सीतयोर्मध्ये प्रविष्टा लवणोदधिम्

ထိုနေရာမှ ‘ရှိလိုဒါ’ ဟူသော ပုဏ္ဏမြစ် ပေါ်ထွန်းစီးဆင်းသည်။ ၎င်းသည် ‘ချက်ရှု’ နှင့် ‘စီတာ’ မြစ်တို့အကြားမှ စီး၍ ဆားပင်လယ်သို့ ဝင်ရောက်သည်။

Verse 23

तस्यास्तीरे वनं दिव्यं विश्रुतं सुरभीति वै / सव्योत्तरेण कैलासाच्छिवः सत्त्वौषधिर्गिरिः

၎င်း၏ ကမ်းနားတွင် ‘သုရဘီ’ ဟူ၍ ထင်ရှားသော ဒိဗ္ဗတောရှိသည်။ ကိုင်လာသ၏ ဘယ်-မြောက်ဘက်တွင် ‘သီဝ’ ဟူသော စတ္တဝ-ဆေးပင်များကြွယ်ဝသည့် တောင်ရှိသည်။

Verse 24

गौरं नाम गिरिश्रेष्ठं हरितालमयं प्रति / हिरण्यशृङ्गः सुमहान् दिव्यो मणिमयो गिरिः

‘ဂေါရ’ ဟုခေါ်သော အထူးမြတ်တောင်သည် ဟရိတာလ အရောင်ဖြင့် တောက်ပ၍ ရွှေထိပ်ရှိကာ အလွန်ကြီးမား သာသနာတော်ဆန်သော မဏိတောင် ဖြစ်၏။

Verse 25

तस्या पादे महाद्दिव्यं शुभं काञ्चनवालुकम् / रम्यं बिन्दुसरो नाम यत्र राजा भगीरथः

ထိုတောင်၏အောက်ခြေတွင် သာသနာတော်ဆန်၍ မင်္ဂလာရှိသော ရွှေရောင်သဲပြင်နှင့်တကွ ‘ဗိန္ဒုဆရ’ ဟုခေါ်သော လှပသည့် ရေကန်ရှိပြီး ရာဇာ ဘဂီရထ သည် ထိုနေရာ၌ နေထိုင်ခဲ့သည်။

Verse 26

गङ्गनिमित्तं राजर्षिरुवास बहुलाः समाः / दिवं यास्यन्ति ते बुर्वे गङ्गतोयपरिप्लुताः

ဂင်္ဂါအတွက် ရာဇရိရှီသည် နှစ်ပေါင်းများစွာ ထိုနေရာ၌ နေထိုင်ခဲ့သည်။ ငါဆိုသည်—ဂင်္ဂါရေဖြင့် စိုစွတ်သူတို့သည် ကောင်းကင်ဘုံသို့ ရောက်ကြမည်။

Verse 27

मदीय इति निश्चित्य समाहितमनाः शिवे / तत्र त्रिपयगा देवी प्रथमं तु प्रतिष्ठिता / सोमपादात्प्रसूता सा सप्तधा प्रतिपद्यते

‘ဤအရာသည် ငါ၏အရာ’ ဟု သေချာစွာ ဆုံးဖြတ်၍ ရှိဝ၌ စိတ်တည်ငြိမ်စွာ တစ်ချက်တည်းထားကာ၊ ထိုနေရာ၌ တြိပထဂါ ဒေဝီ (ဂင်္ဂါ) သည် ပထမဦးစွာ တည်မြဲခဲ့သည်။ ဆိုမ၏ ခြေဖဝါးမှ မွေးဖွား၍ သူမသည် ခုနစ်စီးကြောင်းအဖြစ် ပြန့်နှံ့စီးဆင်းသည်။

Verse 28

यूपा मणिमयास्तत्र वितताश्च हिरण्मयाः / तत्रेष्ट्वा तु गतः सिद्धिं शक्रः सर्वैः सुरैः सह

ထိုနေရာ၌ မဏိဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော ယူပါ (ယဇ္ဉတိုင်) များ ပျံ့နှံ့တည်ရှိ၍ ရွှေရောင်တောက်ပလည်း ဖြစ်သည်။ ထိုနေရာ၌ ယဇ္ဉပြုလုပ်ပြီးနောက် ရှကရ (အိန္ဒြ) သည် နတ်တို့အားလုံးနှင့်အတူ စိဒ္ဓိကို ရရှိ하였다။

Verse 29

दिवि च्छायापथो यस्तु अनुनक्षत्रमण्डलः / दृश्यते भास्वरो रात्रौ देवी त्रिपथगा तु सा

ကောင်းကင်၌ ကြယ်စုဝိုင်းကိုလိုက်သည့် အရိပ်လမ်းကြောင်းသည် ည၌ တောက်ပစွာ မြင်ရသည်; ထိုသည်ပင် တေဝီ တြိပထဂါ ဖြစ်သည်။

Verse 30

अन्तरिक्षं दिवञ्चैव भावयन्ती सुरापगा / भवोत्तमाङ्गे पतिता संरूद्धा यौगमायया

အာကာသနှင့် ကောင်းကင်ကို သန့်စင်စေသော စုရာပဂါသည် ဘဝ (ရှီဝ) ၏ ခေါင်းထိပ်ပေါ်သို့ ကျရောက်ကာ ယောဂမာယာဖြင့် တားဆီးခံရသည်။

Verse 31

तस्या ये बिन्दवः केचित् क्रुद्धायाः पतिता भुवि / कृतं तु तैर्बिदुसरस्ततो बिन्दुसरः स्मृतम्

ဒေါသထွက်နေသော တေဝီ၏ ရေစက်အချို့ မြေပြင်သို့ ကျသွားသည်; ထိုစက်များကြောင့် ‘ဘိဒုဆရ’ ရေကန် ဖြစ်ပေါ်၍ ထို့ကြောင့် ‘ဘိန္ဒုဆရ’ ဟု မှတ်သားကြသည်။

Verse 32

ततो निरूद्धा सा देवी भवेन स्मयता किल / चिन्तयामास मनसा शङ्करक्षेपमं प्रति

ထို့နောက် အပြုံးဖြင့် ဘဝ (ရှီဝ) က တေဝီကို တားဆီးလိုက်သည်; တေဝီသည် စိတ်ထဲတွင် ရှင်ကရာကို လှုပ်ခါ၍ ချွတ်ပစ်မည့် နည်းလမ်းကို စဉ်းစား하였다။

Verse 33

भित्त्वा विशामि पातालं स्रोतसागृह्य शङ्करम् / ज्ञात्वा तम्या अभिप्रायं क्रूरं देव्याश्चिकीर्षितम्

‘ပာတာလာကို ခွဲဖောက်ဝင်ပြီး၊ ငါ့ရေစီးဖြင့် ရှင်ကရာကို ဖမ်းဆွဲကာ ခေါ်သွားမည်’ ဟူသော တေဝီ၏ ကြမ်းတမ်းသော ရည်ရွယ်ချက်ကို သိရှိ၍။

Verse 34

तिरोभावयितुं बुद्धिरासीदङ्गेषु तां नदीम् / तस्यावलेपं ज्ञात्वा तु नद्याःक्रुद्धस्तुशङ्करः

ထိုမြစ်ကို ကိုယ်အင်္ဂါများအတွင်းသို့ လျှိုဝှက်စုပ်ယူရန် အကြံပေါ်လာသည်; မြစ်၏မာနကို သိသဖြင့် ရှင်ကရသည် ဒေါသထွက်하였다။

Verse 35

न्यरुपाच्च शिरस्येनां वेगेन पततीं भुवि / एतस्मिन्नेव काले तु दृष्ट्वा राजानमग्रतः

မြေပြင်သို့ အရှိန်ပြင်းပြင်းကျလာသော မြစ်ကို သူသည် မိမိခေါင်းပေါ်တွင် တားဆီး၍ ထမ်းဆောင်하였다; ထိုအချိန်တည်းမှာပင် ရှေ့တွင် ဘုရင်ကို မြင်၍။

Verse 36

धमनीसंततं क्षीणं क्षुधया व्याकुलेन्द्रियम् / अनेन तोषितश्चाहं नद्यर्थं पूर्वमेव तु

ဆာလောင်မှုကြောင့် အာရုံများ မငြိမ်မသက်ဖြစ်၍ သွေးကြောကြောင့်တိုင်အောင် အားနည်းသွားသော ကိုယ်—ဤအရာကြောင့် ငါသည် ကျေနပ်하였다; မြစ်အရေးအတွက်တော့ ငါသည် အစကတည်းကပင် ကြည်နူးခဲ့သည်။

Verse 37

बुद्धास्य वरदानं च कोपं नियतवांस्तु सः / ब्रह्मणो वचनं श्रुत्वा धारय स्वर्णदीमिति

ဗုဒ္ဓာအား ပေးထားသော အပေးအယူကို သတိရ၍ ဒေါသကို ထိန်းချုပ်하였다; ဘြဟ္မာ၏ မိန့်ခွန်းကို ကြားပြီး “စဝဏ္ဏဒီကို ထမ်းဆောင်လော့” ဟူ၍ လိုက်နာ하였다။

Verse 38

ततो विसर्जयामास संरुद्धां स्वेन तेजसा / नदीं भगीरथस्यार्थे तपसोग्रेण तोषितः

ထို့နောက် မိမိတေဇောဖြင့် တားဆီးထားသော မြစ်ကို လွှတ်ပေး하였다; ဘဂီရထ၏ အကျိုးအတွက်၊ သူ၏ ပြင်းထန်သော တပသဖြင့် ကျေနပ်၍။

Verse 39

ततो विसृज्यमानायाः स्रोत स्तत्सप्तधा गतम् / तिस्रः प्ताचीमिमुखं प्रतीचीं तिस्र एव तु

ထို့နောက် စီးဆင်းနေသော မြစ်ရေစီးကြောင်းသည် ခုနစ်ပိုင်းခွဲကာ၊ သုံးစီးသည် အရှေ့ဘက်သို့ မျက်နှာမူ၍ သုံးစီးသည် အနောက်ဘက်သို့ သွားလေ၏။

Verse 40

नद्याः स्रोतस्तु गङ्गायाः प्रत्यपद्यत सप्तधा / नलिनी ह्लादिनी चैव पावनी चैव प्राच्यगाः

ဂင်္ဂါမြစ်၏ ရေစီးကြောင်းသည် ခုနစ်ပိုင်းခွဲသွားပြီး၊ နလိနီ၊ ဟ္လာဒိနီ၊ ပာဝနီ ဟူသော သုံးစီးသည် အရှေ့ဘက်သို့ စီးဆင်းလေ၏။

Verse 41

सीता चक्षुश्च सिन्धुश्च प्रतीचीन्दिशमास्थिताः / सप्तमी त्वन्वगात्तासां दक्षिणेन भगीरथम्

စီတာ၊ ချက္ရှု၊ စင်ဓု ဟူသော ရေစီးများသည် အနောက်ဘက်သို့ တည်ရှိကြပြီး၊ ခုနစ်မြောက်ရေစီးသည် ၎င်းတို့၏ တောင်ဘက်မှတစ်ဆင့် ဘဂီရထကို လိုက်လျောစီးဆင်းလေ၏။

Verse 42

तस्माद्भागीरथी या सा प्रविष्टा लवणोदधिम् / सप्तैता भावयन्तीदं हिमाह्वं वर्षमेव तु

ထို့ကြောင့် လဝဏသမုဒ္ဒရာထဲသို့ ဝင်ရောက်သွားသော ဘဂီရထီရေစီးနှင့်အတူ ဤခုနစ်ရေစီးတို့သည် ‘ဟိမ’ ဟုခေါ်သော ဤဝර්ෂဒေသကို သန့်စင်၍ ပျိုးထောင်လေ၏။

Verse 43

प्रसूताः सप्त नद्यस्ताः शुभा बिन्दु सरोद्भवाः / नानादेशान्प्लावयन्त्यो मलेच्छप्रायास्तु सर्वशः

ဘိန္ဒုရေကန်မှ ထွက်ပေါ်လာသော မင်္ဂလာမြစ် ခုနစ်စင်းသည် နိုင်ငံအမျိုးမျိုးကို ရေဖြင့် လွှမ်းမိုးစေကာ၊ အရပ်ရပ်တွင် မလေစ္ဆာများအများစုရှိရာ ဒေသများအထိပါ ပျံ့နှံ့သွားလေ၏။

Verse 44

उपगच्छन्ति ताः सर्वा यतो वर्षति वासवः / शिलीन्ध्रान्कुन्त लांश्चीनान्बर्बरान्यवनाध्रकान्

ဝါသဝ (အိန္ဒြာ) မိုးရွာသည့်အရပ်သို့ ရေစီးများအားလုံး သွားရောက်စီးဝင်ကြသည်—ရှီလီန္ဓရ၊ ကုန္တလ၊ ချိန်၊ ဘာဗ္ဗရ နှင့် ယဝနာဓရက နိုင်ငံများကို စိုပြေစေ၍။

Verse 45

पुष्कराश्च कुलिन्दांश्च अचोंलद्विचराश्च ये / कृत्वा त्रिधा सिंहवन्तं सीतागात्पश्चिमोद धिम्

ပုရှ္ကရ၊ ကုလိန္ဒ နှင့် အချိုးလ-ဒွိချရ ဟုခေါ်သူတို့၏ ဒေသများကို ဖြတ်သန်းပြီး—စိတားသည် စിംဟဝန္တ တောင်ကို သုံးစီးကြောင်းအဖြစ် ခွဲကာ အနောက်ဘက် သမုဒ္ဒရာသို့ သွားလေ၏။

Verse 46

अथ चीनमरूंश्चैव तालांश्च मसमूलिकान् / भद्रास्तुषारांल्लाम्याकान्बाह्लवान्पारटान्खशान्

ထို့နောက် ချိန်နှင့် မရု၊ ထို့ပြင် တာလ နှင့် မစမူလိက; ဘဒြ၊ တုရှာရ၊ လာမျက၊ ဘာဟ္လဝ၊ ပါရဋ နှင့် ခရှ—ဤဒေသများသို့လည်း စီးဆင်းသွားသည်။

Verse 47

एताञ्जनपदां श्चक्षुः प्रावयन्ती गतोदधिम् / दरदांश्च सकाश्मीरान् गान्धरान् रौरसान् कुहान्

ဤပြည်နယ်များကို မျက်စိမြင်သကဲ့သို့ စိုပြေစေကာ သမုဒ္ဒရာသို့ ရောက်လေ၏; ထို့ပြင် ဒရဒ၊ ကာရှမီးရ၊ ဂန္ဓာရ၊ ရော်ရသ နှင့် ကုဟ ဒေသများကိုလည်း ဖြတ်သန်း하였다။

Verse 48

शिवशैलानिन्द्रपदान्वसतीश्च विसर्जमान् / सैन्धवान्रन्ध्रकरकाञ्छमठाभीररोहकान्

ရှီဝရှဲလ၊ အိန္ဒြပဒ နှင့် နေထိုင်ရာဒေသများကို ကျော်လွန်၍; စိုင်န္ဓဝ၊ ရန္ဓရကရက နှင့် ချမဋ္ဌ၊ အာဘီရ၊ ရိုဟက ဒေသများသို့လည်း ရောက်ရှိ하였다။

Verse 49

शुनासुखांश्चोर्द्धमरून्सिन्धुरेतान्निषेवते / गन्धर्वकिन्नरान्यक्षान्रक्षोविद्याधरोरगान्

ဂင်္ဂါမြစ်သည် Śunāsukha၊ Ūrdhva-maru၊ Sindhu စသော ဒေသများနှင့် ဂန္ဓဗ္ဗ၊ ကိန္နရ၊ ယက္ခ၊ ရက္ခသ၊ ဝိဒ္ယာဓရ၊ နာဂတို့၏ နေရာများကိုလည်း စီးဆင်း၍ သန့်ရှင်းပေးသည်။

Verse 50

कलापग्रामकांश्चैव पारदांस्तद्गणान् खशान् / किरातांश्चपुलिन्दांश्च कुरून् सभरतानपि

ထို့ပြင် ဂင်္ဂါသည် Kalāpa-grāmaka၊ Pārada နှင့် သူတို့၏ အဖွဲ့များ၊ Khaśa၊ Kirāta၊ Pulinda၊ ထို့အပြင် Kuru နှင့် Bharata မျိုးနွယ်တို့ကိုလည်း သန့်ရှင်းစေသည်။

Verse 51

पञ्चालान्काशिमत्स्यां श्च मगधाङ्गांस्तथैव च / सुह्मोत्तरांश्च वङ्गांश्च ताम्रलिप्तांस्तथैव च

ဂင်္ဂါသည် Pañcāla၊ Kāśī၊ Matsya၊ Magadha၊ Aṅga တို့ကိုလည်းကောင်း၊ ထို့အတူ Suhma-uttara၊ Vaṅga နှင့် Tāmraliptā တို့ကိုလည်းကောင်း သန့်ရှင်းစေသည်။

Verse 52

एताञ्जनपदान्मान्यान्गङ्गा भावयते शुभान् / ततः प्रतिहता विन्ध्यात्प्रविष्टा लवणोदधिम्

ဂင်္ဂါသည် ဤဂုဏ်သရေရှိသော နယ်မြေများကို မင်္ဂလာနှင့် သန့်ရှင်းမှု ပေးတော်မူ၏။ ထို့နောက် Vindhya တောင်တန်းကြောင့် တားဆီးခံရပြီး လဝဏောဒဓိ (ဆားပင်လယ်) ထဲသို့ ဝင်ရောက်သွားသည်။

Verse 53

ततश्च ह्लादिनी पुण्य प्राचीमभिमुखा ययौ / प्रावयन्त्युपभागांश्च नैषधांश्च त्रिगर्त कान्

ထို့နောက် ပုဏ္ဏိယမြစ် Hlādinī သည် အရှေ့ဘက်သို့ မျက်နှာမူ၍ စီးဆင်းကာ Upabhāga၊ Naiṣadha နှင့် Trigarta ဒေသများကိုလည်း သန့်ရှင်းစေ하였다။

Verse 54

धीवरानृषिकांश्चैव तथा नीलमुखानपि / केकरानौष्टकर्णांश्च किरातानपि चैव हि

သူမသည် ဓီဝရ၊ ရ္ဋိက၊ နီလမုခတို့ကိုလည်းကောင်း၊ ကေကရ၊ အောဋ္ဌကဏ္ဏ နှင့် ကိရာတတို့ကိုလည်းကောင်း တွေ့မြင်하였다။

Verse 55

कालोदरान्विवर्णाश्च कुमारान्स्वर्णभूमिकान् / आमण्डलं समुद्रस्य तिरोभूतांश्च पूर्वतः

သူမသည် ကာလိုဒရ၊ အရောင်ဖျော့သူများနှင့် ရွှေမြေ၏ ကုမာရများကို မြင်ခဲ့သည်။ ထို့ပြင် သမုဒ္ဒရာ၏ အာမဏ္ဍလသည် အရှေ့ဘက်၌ ပျောက်ကွယ်နေ하였다။

Verse 56

ततस्तु पावनी चापि प्राचीमेव दिशं ययौ / सुपथान्पावयं तीह त्विन्द्रद्युम्नसरोपि च

ထို့နောက် ပာဝနီသည် အရှေ့ဘက်သို့ သွား၍ ထိုနေရာတွင် သုပါထများကို သန့်စင်ပေးကာ အိန္ဒြဒျုမ္န ရေကန်ကိုလည်း ပဝနမည်ဖြစ်စေ하였다။

Verse 57

तथा खरपथांश्चैव वेत्रशङ्कुपथानपि / मध्यतोजानकिमथो कुथप्रावरणान्ययौ

သူမသည် ခရပထနှင့် ဝေတ္ရရှင်ကုပထတို့ကိုလည်း သန့်စင်ပေးပြီး၊ ထို့နောက် အလယ်ဒေသရှိ ဇာနကီနှင့် ကုထ္ဍပရာဝရဏ နယ်များသို့ သွား하였다။

Verse 58

इन्द्रद्वीप समुद्रं तु प्रविष्टां लवणोदधिम् / ततस्तु नलिनी प्रायात् प्राचीमाशां जवेन तु

သူမသည် အိန္ဒြဒွီပ သမုဒ္ဒရာထဲသို့ ဝင်ရောက်ကာ လဝဏောဒဓိ (ဆားသမုဒ္ဒရာ) သို့ ရောက်하였다။ ထို့နောက် နလိနီသည် အရှေ့ဘက်သို့ လျင်မြန်စွာ ထွက်ခွာ하였다။

Verse 59

तोमरान्भावयन्तीह हंसमार्गान्सहैहयान् / पूर्वन्देशांश्च सेवन्ती भित्त्वा सा बहुधागिरीन्

သူမသည် ဤနေရာတွင် လှံကိုင်သူတို့ကို အားပေးကာ ဟိုင်ဟယာတို့နှင့်အတူ “ဟင်္သာလမ်း” ကိုလိုက်၍ အရှေ့ဒေသများသို့ သွားကာ တောင်တန်းများစွာကို ဖြတ်ကျော်သွား하였다။

Verse 60

कर्णप्रावरणान्प्राप्य संगत्या श्वमुखानपि / सिकतापर्वतमरुं गत्वा विद्याधरान्ययौ

ကဏ္ဏပြာဝရဏ နယ်မြေသို့ ရောက်ပြီးနောက် အဖွဲ့အစည်းဖြင့် ခွေးမျက်နှာရှိသူတို့ကိုပါ အတူခေါ်ကာ စိကတာတောင်၏ သဲကန္တာရသို့ သွားပြီး ဝိဒ္ယာဓရတို့ထံ ရောက်하였다။

Verse 61

नगमण्डलमध्येन प्रविष्टा लवणोदधिम् / तासां नद्युपनद्यश्च शतशो ऽथ सहस्रशः

တောင်တန်းဝိုင်း၏ အလယ်မှ ဖြတ်သန်းကာ သူတို့သည် ဆားရေသမုဒ္ဒရာသို့ ဝင်ရောက်하였다။ သူတို့၏ မြစ်များနှင့် မြစ်ခွဲများသည် ရာချီ၊ ထို့နောက် ထောင်ချီ ရှိ하였다။

Verse 62

उपगच्छन्ति ताः सर्वा यतो वर्षति वासवः / वक्वौकसायास्तीरे तु वनं सुरभि विश्रुतम्

သူတို့အားလုံးသည် ဝါသဝ (အိန္ဒြ) မိုးရွာသည့် နေရာသို့ ရောက်ကြသည်။ ဝက္ကဝုကသာ မြစ်ကမ်းတွင် “သုရဘိ” ဟု နာမည်ကြီးသော တောအုပ်ရှိသည်။

Verse 63

हिरण्यशृङ्गे वसति विद्वान्कौबेरको वशी / यज्ञोपेतश्च सुमहानमितौजाः सुविक्रमः

ဟိရဏ္ယရှೃင်္ဂ၌ ကိုဘေရက အမည်ရှိသော ကိုယ်ကိုထိန်းချုပ်နိုင်သည့် ပညာရှိတစ်ဦး နေထိုင်သည်။ သူသည် ယဇ్ఞဖြင့် ပြည့်စုံ၍ အလွန်မြင့်မြတ်ကာ တေဇောဓာတ် အတိုင်းမသိ၊ သတ္တိဗလကြီးမားသူ ဖြစ်သည်။

Verse 64

तत्रत्यैस्तैः परिवृतौ विद्वद्भिर्ब्रह्मराक्षसैः / कुबेरानुचरा ह्येते चत्वारस्तु समाः स्मृताः

ထိုနေရာ၌ ပညာရှိသော ဗြဟ္မရာက္ခသများက ဝိုင်းရံထားကြသည်။ ဤသူတို့သည် ကုဗေရ၏ အနုချာများဖြစ်၍ လေးဦးစလုံး တန်းတူဟု မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။

Verse 65

एवमेव तु विज्ञेया ऋद्धिः पर्वतवासिनाम् / परस्परेण द्विगुणा धर्मतः कामतोर्ऽथतः

ဤသို့ပင် တောင်ပေါ်နေထိုင်သူတို့၏ စည်းစိမ်ဓနကို သိမှတ်ရမည်။ ၎င်းသည် အချင်းချင်း ဓမ္မ၊ ကာမ၊ အဓ္ဓ (အರ್ಥ) အရ နှစ်ဆတိုးပွားသည်။

Verse 66

हेमकूटस्य पृष्ठे तु वर्चोवन्नामतः सरः / मनस्विनीप्रभवति तस्माज्ज्योतिष्मती च या

ဟေမကူဋတောင်၏ ကျောဘက်၌ ‘ဝရ္စောဝတ်’ အမည်ရှိ ရေကန်တစ်ခုရှိသည်။ ထိုကန်မှ ‘မနသ္ဝိနီ’ ပေါ်ထွန်း၍ ထိုနေရာမှပင် ‘ဇျောတိෂ္မတီ’ လည်း ဖြစ်ပေါ်သည်။

Verse 67

अवगाढे ह्युभयतः समुद्रौ पूर्वपश्चिमौ / सरो विष्णुपदं नाम निषधे पर्वतोत्तमे

အရှေ့နှင့် အနောက် နှစ်ဖက်စလုံးတွင် သမုဒ္ဒရာများ နက်ရှိုင်းသည်။ နိષဓဟုခေါ်သော အမြင့်မြတ်တောင်ပေါ်၌ ‘ဝိષ્ણုပဒ’ အမည်ရှိ ရေကန်ရှိသည်။

Verse 68

तस्माद्द्वयं प्रभवति गान्धर्वी नाकुली च तैः / मेरोः पार्श्वात्प्रभवति ह्रदश्चन्द्रप्रभो महान्

ထိုနေရာမှ စီးဆင်းမှု နှစ်ခု—‘ဂန္ဓဗ္ဗီ’ နှင့် ‘နာကူလီ’—ပေါ်ထွန်းသည်။ ထို့ပြင် မေရုတောင်၏ ဘေးဖက်မှ ‘စန္ဒြပရဘ’ အမည်ရှိ မဟာရေကန် ပေါ်ပေါက်သည်။

Verse 69

तत्र जंबूनदी पुण्या यस्या जांबूनदं स्मृतम् / पयोदं तु सरो नीले सुशुभ्रं पुण्डरीकवत्

ထိုနေရာ၌ ပူဇော်ထိုက်သော ဂျမ္ဘူနဒီ မြစ်ရှိ၍ ၎င်း၏ ရွှေကို ‘ဂျမ္ဘူနဒ’ ဟု မှတ်သားကြသည်။ နီလာဒေသတွင် ‘ပယောဒ’ အမည်ရှိ ရေကန်တစ်ကန်ရှိပြီး အဖြူရောင် ပုဏ္ဍရိက ကြာပန်းကဲ့သို့ တောက်ပလှပသည်။

Verse 70

पुण्डरीका पयोदा य तस्मान्नद्यौ विनिर्गते / श्वेतात्प्रवर्त्तते पुण्यं सरयूर्मानसाद्ध्रुवम्

‘ပုဏ္ဍရိကာ’ နှင့် ‘ပယောဒါ’ ဟူသော မြစ်နှစ်စင်းသည် ထိုရေကန်မှ ထွက်ပေါ်လာသည်။ အဖြူရေကန်မှ ပူဇော်ထိုက်သော စရယု မြစ်သည် မာနသမှ အမှန်တကယ် စီးဆင်းလာသည်။

Verse 71

ज्योत्स्ना च मृगाकामा च तस्माद्द्वे संबभूवतुः / सरः कुरुषु विख्यातं पद्ममीनद्विजाकुलम्

ထိုနေရာမှ ‘ဂျျောৎসနာ’ နှင့် ‘မೃဂာကာမာ’ ဟူသော မြစ်နှစ်စင်း ပေါ်ပေါက်လာသည်။ ကုရုဒေသတွင် နာမည်ကျော် ရေကန်တစ်ကန်ရှိပြီး ကြာပန်း၊ ငါးနှင့် ငှက်များဖြင့် ပြည့်နှက်သည်။

Verse 72

रुद्रकान्तमिति ख्यातं निर्मितं तद्भवेन तु / अन्ये चाप्यत्र विख्याताः पद्मामीनद्विजाकुलाः

ထိုရေကန်ကို ‘ရုဒ္ရကာန္တ’ ဟု ကျော်ကြားပြီး ၎င်း၏ မူလအကြောင်းကြောင့်ပင် ဖန်ဆင်းထားသည်။ ဤနေရာတွင်လည်း ကြာပန်း၊ ငါးနှင့် ငှက်များဖြင့် ပြည့်နှက်သော နာမည်ကျော် ရေကန်များ အခြားလည်း ရှိသည်။

Verse 73

नाम्ना ह्रदा जया नाम द्वादशोदधिसन्निभाः / तेभ्यः शान्ता य माध्वी च द्वे नद्यौ संबभूवतुः

‘ဂျယာ’ ဟု အမည်ရသော ဟရဒ ၁၂ ခုရှိပြီး ပင်လယ်ကဲ့သို့ ကျယ်ဝန်းသည်။ ထိုဟရဒများမှ ‘ရှာန္တာ’ နှင့် ‘မာဓ္ဝီ’ ဟူသော မြစ်နှစ်စင်း ပေါ်ပေါက်လာသည်။

Verse 74

यानि किंपुरुषाद्यानि तेषु देवो न वर्षति / उद्भिदान्युदकान्यत्र प्रवहन्ति सरिद्वराः

ကിംပုရုသ စသည့် ဒေသများတွင် ဒေဝ (မိုးတိမ်) မိုးမရွာစေ; ထိုနေရာ၌ အပင်မှ ပေါ်ထွန်းသော ရေများ စီးဆင်း၍ မြစ်မြတ်များလည်း စီးလျက်ရှိသည်။

Verse 75

ऋषभो दुन्दुभिश्चैव धूम्नश्च सुमहागिरिः / पूर्वायता महापर्वा निमग्ना लवणाभसि

ရိဿဘ၊ ဒုန္ဒုဘိ၊ ဓူမန—ဤမဟာတောင်တန်းများသည် အရှေ့ဘက်သို့ ရှည်လျားကာ ဆားပင်လယ်ထဲသို့ နစ်မြုပ်သွားသည်။

Verse 76

चन्द्रः काकस्तथा द्रोणः सुमहान्तः शिलोच्चयाः / उदग्याता उदीच्यान्ता अवगाढा महोदधिम्

ချန္ဒရ၊ ကာက၊ ဒရိုးဏ—အလွန်ကြီးမားသော ကျောက်တောင်တန်းများသည် မြောက်ဘက်သို့ ရှည်လျားကာ မဟာသမုဒ္ဒရာထဲသို့ နစ်မြုပ်သွားသည်။

Verse 77

सोमकश्च वराहश्च नारदश्च महीधरः / प्रतीच्यामायतास्ते वै प्रविष्टा लवणोदधिम

ဆိုမက၊ ဝရာဟ၊ နာရဒ—ဤတောင်များသည် အနောက်ဘက်သို့ ရှည်လျားကာ ဆားပင်လယ်ထဲသို့ ဝင်ရောက်သွားသည်။

Verse 78

चक्रो बलाहकश्चैव मैनाको यश्च पर्वतः / आयतास्ते महाशैलाः समुद्रं दक्षिणं प्रति

ချကရ၊ ဘလာဟက၊ မိုင်နာက—ဤမဟာတောင်များသည် တောင်ဘက်သမုဒ္ဒရာသို့ မျက်နှာမူ၍ ရှည်လျားပျံ့နှံ့သွားသည်။

Verse 79

चक्रमैनाकयोर्मध्य विदिशं दक्षिणां प्रति / तत्र संवर्त्तको नाम सो ऽग्निः पिबति तज्जलम्

စက္ကရနှင့် မိုင်နာကအကြား၊ တောင်ဘက်သို့ မျက်နှာမူရာ၌၊ “သံဝတ္တက” ဟူသော မီးသည် ထိုရေကို သောက်လေသည်။

Verse 80

नाम्ना समुद्रवासस्तु और्वःस वडवामुखः / द्वादशैते प्रविष्टा हि पर्वता लवणोदधिम्

“သမုဒ္ဒရဝါသ” ဟူသော အမည်ဖြင့် သိကြသော အော်ဝသ ဝဍဝာမုခ ဖြစ်၏။ ဤတောင် ၁၂ လုံးသည် ဆားပင်လယ်ထဲသို့ ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။

Verse 81

महेन्द्रभयवित्रस्ताः पक्षच्छे दभयात्पुरा / यदेतद्दृश्यते चन्द्रे श्वेते कृष्णशशाकृति

ရှေးကာလ၌ မဟိန္ဒြ၏ ကြောက်ရွံ့မှုနှင့် တောင်ပံဖြတ်ခံရမည်ကို ကြောက်၍၊ ဖြူသော လတွင် မြင်ရသော အမဲရောင် ယုန်ပုံသဏ္ဌာန်သည် ထိုအရာပင်။

Verse 82

भारतस्य तु वर्षस्य भेदास्ते नव कीर्त्तिताः / इहोदितस्य दृश्यन्ते यथान्ये ऽन्यत्र चोदिते

ဘာရတဝර්ရှ၏ ခွဲခြားမှု ကိုးပါးကို ဖော်ပြပြီးပြီ။ ဤနေရာ၌ ဆိုထားသကဲ့သို့ပင် အခြားနေရာ၌လည်း အခြားခွဲခြားမှုများကို ဆိုထားသည်။

Verse 83

उत्तरोत्तरमेतेषां वर्षमुद्दिश्यते गुणैः / आरोग्यायुः प्रमाणानां धर्मतः कामतोर्ऽथतः

ဤဒေသများကို အဆင့်ဆင့် ပိုမိုမြင့်မားသော ဂုဏ်ရည်များဖြင့် ဖော်ညွှန်းသည်—ကျန်းမာရေး၊ အသက်တာကာလ၏ အတိုင်းအတာ၊ ထို့ပြင် ဓမ္မ၊ ကာမ၊ အರ್ಥ တို့၏ ပြည့်စုံမှုအရ။

Verse 84

समन्वितानि भूतानि पुण्यैरेतैस्तु भागशः / वसंति नानाजातीनि तेषु वर्षेषु तानि वै / इत्येषा धारयन्तीदं पृथ्वी विश्वं जगत्स्थितम्

ဤကုသိုလ်အပိုင်းများနှင့် ပေါင်းစည်းထားသော သတ္တဝါအပေါင်းတို့သည် မိမိအပိုင်းအလိုက် ထိုထို ဝရ္ဿများတွင် နေထိုင်ကြ၏။ ထိုနေရာ၌ မျိုးနွယ်အမျိုးမျိုး နေထိုင်ကြသည်။ ဤသို့ပင် မြေကြီးသည် တည်ရှိနေသော လောကနှင့် စကြဝဠာကို ထမ်းဆောင်ထားသည်။