Adhyaya 56
Anushanga PadaAdhyaya 5657 Verses

Adhyaya 56

Sāgaropākhyāna—Bhārata-varṣa-māna and Gokarṇa-kṣetra-māhātmya (Sagara Episode: Measure of Bhārata and the Glory of Gokarṇa)

ဤအধ্যာယသည် စာဂရဇာတ်လမ်းစဉ်ကို ဆက်လက်တင်ပြပြီး ဘူဝနကိုśa အချက်အလက်နှင့် တီရ္ထမဟာတ္မ്യ သင်ကြားချက်သို့ လှည့်ကူးသည်။ ဂျိုင်မိနီက စာဂရ၏ ကုသိုလ်ကံများကို အကျဉ်းနှင့် အကျယ် နှစ်မျိုးလုံးဖြင့် ပြောပြီး အပြစ်ဖျက်ပေးသော ဇာတ်ကြောင်းဟု ဆိုသည်။ ဘာရတခဏ္ဍသည် တောင်မှ မြောက်သို့ ဦးတည်၍ အလျား ၉,၀၀၀ ယojana ဟု ဖော်ပြသည်။ စာဂရ၏ သားများက ယဇ္ဉာမြင်းကို လိုက်ရှာ၍ မြေကို တူးဖော်ရာမှ “မကရာလယ” ဖြစ်သော သမုဒ္ဒရာကို ချဲ့ထွင်ကာ “စာဂရ” ဟူသော အမည်ရလာသည်ဟု ရှင်းပြသည်။ ထို့နောက် သမုဒ္ဒရာက “ဗြဟ္မာ၏ ခြေတော်” ထိ ကမ္ဘာကို ဝိုင်းလျှံ၍ သတ္တဝါများ ဒုက္ခရောက်သည့်အခါ အနောက်ဘက်ကမ်းရိုးတန်း တီရ္ထဖြစ်သော ဂိုကර්ဏကို မိတ်ဆက်သည်။ ဂိုကර්ဏသည် အလျားခန့် ၁.၅ ယojana ရှိပြီး တီရ္ထများနှင့် စိဒ္ဓအသိုင်းအဝိုင်း မရေမတွက်ရှိကာ အပြစ်အားလုံးဖျက်ပေးသည်ဟု ချီးမွမ်းသည်။ တပသီများသည် မပြန်လည်သော မောက္ခကို ရရှိကြပြီး၊ ရှင်ကရာသည် ဒေဝီနှင့် ဒေဝတများနှင့်အတူ ထိုနေရာတွင် တည်ရှိသည်ဟု ဆိုသည်။ ဘုရားဖူးခြင်းက အပြစ်ကို လျင်မြန်စွာ ဖျက်ကာ၊ က္ṣetra ကို ဆွဲဆောင်ခံရခြင်းသည် မဟာကုသိုလ်ကြောင့်သာ ဖြစ်သည်။ ထိုက္ṣetra အတွင်း သန္နိဋ္ဌာန်ခိုင်မာစွာဖြင့် သေဆုံးလျှင် ရေရှည်သော ကောင်းကင်ဘုံကို ရမည်ဟု ကတိပေးသည်။

Shlokas

Verse 1

इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते मध्यमाभागे तृतीय उपोद्धातपादे सागरोपाख्यानेशुमतो राज्यप्राप्तिर्नाम पञ्चपञ्चशत्तमो ऽध्यायः // ५५// जैमिनिरुवाच एतत्ते चरितं सर्वं सगरस्य महात्मनः / संक्षेपविस्तराभ्यां तु कथितं पापनाशनम्

ဤသို့ဖြင့် ဝါယုမိန့်ကြားသော သီရိဗြဟ္မာဏ္ဍ မဟာပုရာဏ၏ အလယ်ပိုင်း၊ တတိယ အုပေါဒ္ဓာတပဒ၌ စာဂရောပాఖ్యာနအတွင်း “အံရှုမာန်၏ နိုင်ငံရရှိခြင်း” ဟူသော အခန်း ၅၅ ပြီးဆုံး၏။ ဇိုင်မိနီက—မဟာတ္မာ စဂရ၏ ဤအတ္ထုပ္ပတ္တိအား အကျဉ်းနှင့် အသေးစိတ် နှစ်မျိုးလုံးဖြင့် ပြောကြားခဲ့ပြီး၊ အပြစ်ကို ဖျက်သိမ်းစေသည် ဟု ဆို၏။

Verse 2

खण्डों ऽयं भारतो नाम दक्षिणोत्तरमायतः / नवयोजनसाहस्रं विस्तारपरिमण्डलम्

ဤဒေသကို “ဘာရတ” ဟု ခေါ်၍ တောင်မှ မြောက်သို့ လျားလျားတန်းတန်း ပျံ့နှံ့သည်; ၎င်း၏ အကျယ်အဝန်းမှာ ယောဇန ၉,၀၀၀ ဖြစ်သည်။

Verse 3

पुत्रैस्तस्य नरेद्रस्य मृगयद्भिस्तुरङ्गमम् / योजनानां सहस्रं तु खात्वाष्टौ विनिपातिताः

ထိုဘုရင်၏ သားတော်များသည် မြင်းကို ရှာဖွေရင်း ယောဇန ၁,၀၀၀ အထိ မြေကို တူးဖော်ခဲ့ကြပြီး၊ ၎င်းတို့အနက် ၈ ယောက်သည် ကျဆုံး၍ ပျက်စီးသွားကြသည်။

Verse 4

सागरस्य सुतैर्यस्माद्वर्द्धितो मकरालयः / ततः प्रभृति लोकेषु सागराख्यामवाप्तवान्

စဂရ၏ သားတော်များကြောင့် မကရတို့၏ နေအိမ်ဖြစ်သော သမုဒ္ဒရာသည် ပိုမိုကျယ်ပြန့်လာခဲ့သည်; ထိုအချိန်မှစ၍ လောကများတွင် “စာဂရ” ဟူသော အမည်ကို ရရှိ하였다။

Verse 5

ब्रह्मपादावधि महीं सतीर्थक्षेत्रकाननाम् / अब्धिः संक्रमयामास परिक्षिप्य निजांभसा

သမုဒ္ဒရာသည် မိမိ၏ ရေဖြင့်ပင် တီရ္ထ၊ သန့်ရှင်းသော က్షೇತ್ರများနှင့် တောအုပ်များပါဝင်သည့် ထိုမြေကို ဘြဟ္မာ၏ ခြေတော်အထိ ဝိုင်းပတ်ကာ ရေလွှမ်းမိုးစေ하였다။

Verse 6

ततस्तन्निलयाः सर्वे सदेवासुरमानवाः / इतस्ततश्च संजाता दुःखेन महतान्विताः

ထို့နောက် ထိုနေရာနေရာ၌ နေထိုင်သူအားလုံး—ဒေဝ၊ အသူရနှင့် လူသားတို့—ဒီဘက်ဟိုဘက် မွေးဖွားလာ၍ ကြီးမားသောဒုက္ခဖြင့် ပြည့်နှက်သွားကြသည်။

Verse 7

गोकर्णं नाम विख्यातं क्षेत्रं सर्वसुरार्चितम् / सार्द्धयोजनविस्तारं तीरे पश्चिम वारिधेः

‘ဂိုကဏ္ဏ’ ဟု အမည်ကျော်သော သန့်ရှင်းရာကွင်းသည် ဒေဝအားလုံးက ပူဇော်ရာဖြစ်ပြီး အနောက်ဘက် သမုဒ္ဒရာကမ်းခြေ၌ ယောဇန တစ်နှစ်ခွဲ ကျယ်ဝန်းသည်။

Verse 8

तत्रासंख्यानि तीर्थानि मुनिदेवालयाश्च वै / वसंति सिद्धसंघाश्च क्षेत्रे तस्मिन्पुरा नृप

အို မင်းကြီး၊ ထိုနေရာ၌ ရေသန့်တိရ္ထများ မရေတွက်နိုင်အောင်ရှိပြီး ရှင်ရသီများ၏ ဘုရားကျောင်းများလည်း ရှိသည်။ ထိုကွင်း၌ ရှေးကာလမှစ၍ စိဒ္ဓအဖွဲ့များ နေထိုင်ကြသည်။

Verse 9

क्षेत्रं तल्लोकविख्यातं सर्वपापहरं शुभम् / तत्तीर्थमब्धेरपतद्भागे दक्षिणपश्चिमे

ထိုသန့်ရှင်းရာကွင်းသည် လောကတွင် နာမည်ကျော်၍ မင်္ဂလာဖြစ်ကာ အပြစ်အားလုံးကို ဖယ်ရှားပေးသည်။ ၎င်း၏ တိရ္ထသည် သမုဒ္ဒရာ၏ အနောက်တောင်ဘက် အပိုင်း၌ တည်ရှိသည်။

Verse 10

यत्र सर्वे तपस्तप्त्वा मुनयः संशितव्रताः / निर्वाणं परमं प्राप्ताः पुनरावृत्तिवर्जितम्

အဲဒီနေရာမှာ သစ္စာဝတ်တရားခိုင်မာသော ရှင်ရသီများက တပဿာကျင့်၍ အမြင့်ဆုံး နိဗ္ဗာန်ကို ရရှိကြပြီး ပြန်လည်ဖြစ်ပေါ်ခြင်း (ပြန်မွေးဖွားခြင်း) မရှိတော့သည်။

Verse 11

तत्त्रेत्रस्य प्रभावेण प्रीत्या भूतगणैः सह / देव्या च सकलैर्देवैर्नित्यं वसति शङ्करः

ထို တြေတရ က္ෂೇತ್ರ၏ အာနုဘော်ကြောင့်၊ ဘူတဂဏများနှင့် ပီတိဖြင့်၊ ဒေဝီနှင့် ဒေဝအားလုံးနှင့်အတူ ရှင်ကရ (ရှင်ကရာ) သည် အမြဲတမ်း ထိုနေရာ၌ နေထိုင်တော်မူသည်။

Verse 12

एनांसि यत्समुद्दिश्य तीर्थयात्रां प्रकुर्वताम् / नृणामाशु प्रणश्यन्ति प्रवाते शुष्कपर्णवत्

ထို တီရ္ထကို ရည်ရွယ်၍ တီရ္ထယာတရာ ပြုသူတို့၏ အပြစ်များသည် လေထဲရှိ ခြောက်သွေ့သော ရွက်ကဲ့သို့ လျင်မြန်စွာ ပျောက်ကွယ်သွားသည်။

Verse 13

तत्क्षेत्रसेवनरतिर् नैव जात्वभिजायते / समीपे वसमानोनामपि पुंसां दुरात्मनाम्

ထို က္ෂೇತ್ರကို ဆောင်ရွက်ပူဇော်လိုသော စိတ်ရင်းသည် မကောင်းသောစိတ်ရှိသူတို့တွင်၊ အနီးအနားနေထိုင်သော်လည်း၊ မည်သည့်အခါမျှ မပေါ်ပေါက်။

Verse 14

महाता सुकृतेनैव तत्क्षेत्रगमने रतिः / नृणां संजायते राजन्नान्यथा तु कथञ्चन

အို မင်းကြီး၊ လူတို့တွင် ထို က္ෂೇತ್ರသို့ သွားလိုသော စိတ်ဆန္ဒသည် မဟာကောင်းမှုကြောင့်သာ ပေါ်ပေါက်သည်၊ အခြားနည်းဖြင့် မဖြစ်နိုင်။

Verse 15

निर्बन्धेन तु ये तस्मिन्प्राणिनः स्थिरजङ्गमाः / म्रियन्ते नृप सद्यस्ते स्वर्गं प्राप्स्यन्ति शाश्वतम्

အို မင်းကြီး၊ ထိုနေရာ၌ မလွဲမရှောင် သေဆုံးသည့် တည်ငြိမ်သောနှင့် လှုပ်ရှားသော သတ္တဝါများသည် ချက်ချင်း အမြဲတမ်းသော ကောင်းကင်ဘုံကို ရောက်ကြသည်။

Verse 16

स्मृत्यापि सकलैः पापैर्यस्य मुच्येत मानवः / क्षेत्राणामुत्तमं क्षेत्रं सर्वतीर्थनिकेतनम्

အမှတ်ရရုံဖြင့်ပင် လူသည် အပြစ်အားလုံးမှ လွတ်မြောက်နိုင်သော ထိုသန့်ရှင်းရာဌာနသည် က္ෂೇತ್ರတို့အနက် အမြတ်ဆုံး၊ တီရ္ထအားလုံး၏ နိကေတန ဖြစ်သည်။

Verse 17

स्नात्वा चैतेषु तीर्थेषु यजन्तश्च सदाशिवम् / सिद्धिकामा वसंति स्म मुनयस्तत्र केचन

ဤတီရ္ထများတွင် ရေချိုးသန့်စင်ပြီး စဒါရှီဝကို ပူဇော်ကာ စိဒ္ဓိကို မျှော်လင့်သော မုနိအချို့သည် ထိုနေရာတွင် နေထိုင်ကြသည်။

Verse 18

कामक्रोधविनिर्मुक्ता ये तस्मिन्वीतमत्सराः / निवसंत्यचिरेणैव तत्सिद्धिंप्राप्नुवन्ति हि

ထိုနေရာတွင် ကာမနှင့် ဒေါသမှ လွတ်ကင်း၍ မနာလိုမှုကင်းစင်ကာ နေထိုင်သူတို့သည် မကြာမီ ထိုစိဒ္ဓိကို ရရှိကြသည်။

Verse 19

जपहोमरताः शान्ता निपता ब्रह्मचारिणः / वसंति तस्मिन्ये ते हि सिद्धिं प्राप्स्यन्त्यभीप्सिताम्

ဂျပ်နှင့် ဟိုးမတွင် အားထုတ်၍ တည်ငြိမ်သက်သာကာ နှိမ့်ချသော ဘြဟ္မစာရီများ ထိုနေရာတွင် နေထိုင်လျှင် လိုလားသည့် စိဒ္ဓိကို မလွဲမသွေ ရရှိမည်။

Verse 20

दानहोमजपाद्यं वै पितृदेवद्विजार्चनम् / अन्यस्मात्कोटिगुणितं भवेत्तस्मिन्फलं नृप

အရှင်မင်းကြီး၊ ထိုနေရာတွင် ဒါန၊ ဟိုးမ၊ ဂျပ် စသည့် ကုသိုလ်များနှင့် ပိတೃ၊ ဒေဝ၊ ဒွိဇတို့ကို ပူဇော်ခြင်း၏ အကျိုးသည် အခြားနေရာများထက် ကိုဋိဆတင်တိုးပွားသည်။

Verse 21

अंभोधिसलिले मग्न तस्मिन् क्षेत्रे ऽतिपावने / महता तपसा युक्ता मुनयस्तन्निवासिनः

သမုဒ္ဒရာရေထဲတွင် နစ်မြုပ်နေသော အလွန်သန့်ရှင်းသည့် ထိုကွင်း၌၊ ထိုနေရာတွင် နေထိုင်သော ရှင်မုနိတို့သည် မဟာတပဿာဖြင့် ပြည့်စုံနေကြသည်။

Verse 22

सह्यं शिखरिणं श्रेष्ठं निलयार्थं समारुहन् / वसंतस्तत्र ते सर्वे संप्रधार्य परस्परम्

နေထိုင်ရာအတွက် သူတို့သည် ထိပ်မြင့်မြတ်သော သဟျာတောင်ကို တက်ရောက်ကြပြီး၊ ထိုနေရာတွင် အားလုံးက အပြန်အလှန် ဆွေးနွေးကာ နေထိုင်ကြသည်။

Verse 23

सहेन्द्राद्रौ तपस्यन्तं रामं गन्तुं प्रचक्रमुः / राजोवाच / अगस्त्यपीततोये ऽब्धौ परितो राजनन्दनैः

သူတို့သည် သဟျေန္ဒြတောင်ပေါ်တွင် တပဿာကျင့်နေသော ရာမထံ သွားရန် စတင်ထွက်ခွာကြသည်။ မင်းက ပြောသည်—“အို မင်းသားတို့၊ အဂஸ္တျာက သောက်သွားသော ရေကြောင့် (လျော့နည်းသွားသော) သမုဒ္ဒရာ၏ ပတ်လည်တွင်…”

Verse 24

खात्वाधः पातिते क्षेत्रे सतीर्थाश्रमकानने / भूभागेषु तथान्येषु पुरग्रमाकरादिषु

တူးဖော်၍ အောက်သို့ ကျသွားသော ထိုဒေသတွင်၊ တီရ္ထ၊ အာရှရမ်၊ တောအုပ်များ၌လည်းကောင်း၊ အခြားမြေဒေသများ—မြို့၊ ရွာ၊ သတ္တုတွင်း စသည်တို့၌လည်းကောင်း။

Verse 25

विनाशितेषु देशेषु समुद्रोपान्तवर्त्तिषु / किमकार्षुर्मुनिश्रेष्ठ जनास्तन्निलयास्ततः

သမုဒ္ဒရာကမ်းနားရှိ ဒေသများ ပျက်စီးသွားသောအခါ၊ အို မုနိအမြတ်ရေ၊ ထိုနေရာတွင် နေထိုင်သူများသည် နောက်တစ်ဖန် ဘာကို ပြုလုပ်ကြသနည်း။

Verse 26

तत्रैव चावसन्कृच्छ्रात्प्रस्थितान्यत्र वा ततः / कियता चैव कालेन संपूर्णो ऽभूदपांनिधिः / केन वापि प्रकारेण ब्रह्मन्नेतद्वदस्व मे

သူတို့သည် ထိုနေရာတွင် ခက်ခဲစွာ နေထိုင်ခဲ့သလား၊ သို့မဟုတ် အခြားနေရာသို့ ထွက်ခွာသွားခဲ့သလား။ ထို့ပြင် အချိန်မည်မျှကြာလျှင် ရေ၏နိဓိ (သမုဒ္ဒရာ) ပြန်လည်ပြည့်စုံလာသနည်း။ အို ဘြဟ္မဏ၊ မည်သို့ဖြစ်ပွားသည်ကို ကျွန်ုပ်အား ပြောပြပါ။

Verse 27

जैमिनिरुवाच अनूपेषु प्रदेशेषु नाशितेषु दुरात्मभिः

ဇိုင်မိနိက ပြောသည်—ရေစိုဒေသများ (အနူပဒေသ) ကို စိတ်ဆိုးသူများက ဖျက်ဆီးခဲ့သောအခါ။

Verse 28

जनास्तन्निलयाः सर्वे संप्रयाता इतस्ततः / तत्रैव चावसन्कृच्छ्रात्केचित्क्षेत्रनिवासिनः

ထိုနေရာတွင် နေထိုင်သူအားလုံးသည် ဒီဘက်ဟိုဘက် ပြန့်ကျဲထွက်ခွာသွားကြသည်။ သို့သော် က္ෂೇತ್ರနေထိုင်သူအချို့ကတော့ ထိုနေရာတွင်ပင် ခက်ခဲစွာ နေထိုင်နေကြသည်။

Verse 29

एतस्मिन्नेव काले तु राजन्नंशुमतः सुतः / बभूव भुविधर्मात्मा दिलीप इति विश्रुतः

ထိုကာလ၌ပင်၊ အို မင်းကြီး၊ အံရှုမတ်၏ သားတော်ဖြစ်သော ဓမ္မစိတ်ရှိသူ ‘ဒိလီပ’ ဟူ၍ ကမ္ဘာပေါ်တွင် ထင်ရှားလာ하였다။

Verse 30

राज्ये ऽभिषिच्य तं सम्यग्भुक्तभोगोंऽशुमान्नृपः / वनं जगाम मेधावी तपसे धृतमानसः

သူကို နိုင်ငံတော်၌ မှန်ကန်စွာ အဘိသေကပြု၍၊ လောကီအာရုံများကို ခံစားပြီးသော မင်း အံရှုမန်သည် ဉာဏ်ပညာရှိ၍ စိတ်တည်ကြည်ကာ တပသအတွက် တောသို့ ထွက်ခွာသွား하였다။

Verse 31

दिलीपस्तु ततःश्रीमानशेषां पृथिवीमिमाम् / पालयामास धर्मेण विजित्य सकलानरीन्

ထို့နောက် သီရိမန် ဒိလီပသည် ရန်သူအားလုံးကို အနိုင်ယူပြီး ဓမ္မတရားအတိုင်း ဤကမ္ဘာမြေတစ်လုံးလုံးကို အုပ်ချုပ်ကာ ကာကွယ်ခဲ့သည်။

Verse 32

भगीरथो नाम सुतस्तस्यासील्लोकविश्रुतः / सर्वधर्मार्थकुशलः श्रीमानमितविक्रमः

သူ၏သားတော်မှာ ‘ဘဂီရထ’ ဟု အမည်ရ၍ လောကတွင်ကျော်ကြားသူဖြစ်ကာ ဓမ္မနှင့် အರ್ಥ၌ ကျွမ်းကျင်၊ သီရိမန်နှင့် မတိုင်းမတာ သတ္တိရှိသူဖြစ်သည်။

Verse 33

राज्ये ऽभिषिच्य तं राजा दिलीपो ऽपि वनं ययौ / स चापि पालयन्नुर्वीं सम्यग्विहतकण्टकाम्

သူကို ရာဇဘိသိက်ပြု၍ နန်းတင်ပြီးနောက် ဘုရင် ဒိလီပလည်း တောသို့ ထွက်သွားသည်။ ထိုသူသည်လည်း အနှောင့်အယှက် “ဆူး” မရှိအောင် စနစ်တကျ မြေပြင်ကို အုပ်ချုပ်ကာ ထိန်းသိမ်း하였다။

Verse 34

मुमुदे विविधैर्भोगैर्दिवि देवपतिर्यथा / स शुश्रावात्मनः पूर्वं पूर्वजानां महीपतिः

သူသည် ကောင်းကျိုးအမျိုးမျိုးကို ကောင်းကင်ရှိ နတ်တို့၏အရှင်ကဲ့သို့ ပျော်ရွှင်စွာ ခံစား하였다။ ထိုမဟာဘုရင်သည် မိမိ၏ ပုရောဟိတ်မဟုတ်၊ မိမိ၏ ရှေးဘိုးဘွားတို့၏ ရှေးကာလအကြောင်းကိုလည်း ကြားသိ하였다။

Verse 35

निरये पतनं घोरं विप्रकोपसमुद्भवम् / ब्रह्मदण्डहतान्सर्वान्पितञ्छ्रुत्वातिदुःखितः

ဗြဟ္မဏတို့၏ အမျက်ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်သော နရကသို့ ကြောက်မက်ဖွယ် ကျဆင်းခြင်းနှင့် ‘ဗြဟ္မဒဏ္ဍ’ ဖြင့် ဒဏ်ခတ်ခံရသော မိမိ၏ ပိတೃများအားလုံးအကြောင်း ကြားသိရသဖြင့် သူသည် အလွန်ဝမ်းနည်းခဲ့သည်။

Verse 36

राज्ये बन्धुषु भोगे वा निर्वेदं परमं ययौ / स मन्त्रिप्रवरे राज्यं विन्यस्य तपसे वनम्

သူသည် နိုင်ငံတော်၊ ဆွေမျိုးများနှင့် အပျော်အပါးတို့အပေါ် အမြင့်ဆုံးသော ဝိရာဂကို ရရှိ하였다။ အဓိကဝန်ကြီးထံ နိုင်ငံတော်ကို အပ်နှံပြီး တပသအတွက် တောသို့ ထွက်ခွာ하였다။

Verse 37

प्रययौ स्वपितॄन्नाकं निनीषुर्नृपसत्तमः / तपसा महाता पूर्वमायुषे कमलोद्भवम्

အကောင်းဆုံးသော မင်းသည် မိမိ၏ ပိတೃများကို ကောင်းကင်သို့ ပို့ဆောင်လိုသော ဆန္ဒဖြင့် ထွက်ခွာ하였다။ မဟာတပသဖြင့် အရင်ဆုံး ကြာပန်းမှ ပေါ်ထွန်းသော ဘြဟ္မာကို အသက်ရှည်ရန် အာရాధနာပြု하였다။

Verse 38

आराध्य तस्माल्लेभे च यावदायुर्निजेप्सितम् / ततो गङ्गां महाराज समाराध्य प्रसाद्य च

သူ့ကို အာရాధနာပြု၍ မိမိလိုချင်သည့် အရွယ်တော်တိုင်အောင် အသက်တမ်းကို ရရှိ하였다။ ထို့နောက် မဟာရာဇာ၊ ဂင်္ဂါဒေဝီကိုလည်း ပူဇော်အာရాధနာပြု၍ ပရသာဒကို ရယူ하였다။

Verse 39

वरमागमनं वव्रे दिवस्तस्या महींप्रति / ततस्तां शिरसा धर्त्तु तपसाऽराधयच्छिवम्

သူမသည် ကောင်းကင်မှ မြေပြင်သို့ ဆင်းလာခွင့် အပေးအယူကို တောင်းခံ하였다။ ထို့နောက် သူမကို မိမိခေါင်းပေါ်တွင် ခံယူနိုင်ရန် တပသဖြင့် ရှီဝကို အာရాధနာပြု하였다။

Verse 40

स चापि तद्वरं तस्मै प्रददौ भक्तवत्सलः / मेरोर्मूर्ध्नस्ततो गङ्गां पतं ती शिरसात्मनः

ဘက္တများကို ချစ်မြတ်နိုးသော ရှီဝသည် ထိုအပေးအယူကို သူ့အား ပေးတော်မူ하였다။ ထို့နောက် မေရုတောင်ထိပ်မှ ဂင်္ဂါသည် သူ၏ ခေါင်းပေါ်တွင် ထိန်းထားလျက် ဆင်းကျလာ하였다။

Verse 41

सग्राहनक्रमकरां जग्राह जगतां पतिः / सा तच्छिरः समासाद्य महावेगप्रवाहिनी

လောကတို့၏အရှင်သည် ဂြာဟ၊ နကရ၊ မကရတို့နှင့်တကွ ထိုရေစီးကို ထိန်းယူတော်မူ၏။ အလွန်မြန်သောရေစီးသည် သူ၏ဦးခေါင်းသို့ ရောက်လာ၏။

Verse 42

तज्जटामण्डले शुभ्रे विलिल्ये सातिगह्वरे / चुलकोदकवच्छंभोर्विलीनां शिरसि प्रभोः

သူ၏ ဖြူစင်၍ နက်ရှိုင်းသော ဇဋာမဏ္ဍလအတွင်း၌ သူမ လုံးဝလျော်ဝင်သွား၏။ လက်ဖဝါးတစ်ဖဝါးရေကဲ့သို့ပင် သမ္ဘုဘုရား၏ ဦးခေါင်း၌ ပျော်ဝင်လေ၏။

Verse 43

विलोक्य तत्प्रमोक्षाय पुनराराधयद्धरम् / स तां शर्वप्रसादेन लब्ध्वा तु भुवमागताम्

သူမကို လွတ်မြောက်စေမည့် နည်းလမ်းကို မြင်ပြီးနောက် သူသည် ထပ်မံ၍ ဓမ္မ/ဟရကို ပူဇော်အာရాధနာပြု၏။ ရှရဝ၏ ကရုဏာကြောင့် သူမကို ရရှိကာ သူမသည် မြေပြင်သို့ ဆင်းလာ၏။

Verse 44

आनिन्ये सागरा दग्धा यत्र तां वै दिशं प्रति / सऽनुव्रजन्ती राजानं राजर्षेर्यजतः पथि

စागर၏ သားများ မီးလောင်ကျွမ်း၍ လဲကျနေသော အရပ်သို့ သူမကို ခေါ်ဆောင်သွား၏။ ယဇ్ఞပြုနေသော ရာဇဋ္ဌိ၏ လမ်းပေါ်တွင် သူမသည် ရာဇာကို နောက်လိုက်၍ သွားလေ၏။

Verse 45

तद्यज्ञवाटमखिलं प्लावयामास सर्वतः / स तु राजऋषिः क्रुद्धो यज्ञवाटे ऽखिले तया

သူမသည် ယဇ్ఞဝါဋတစ်ခုလုံးကို အရပ်ရပ်မှ ရေလွှမ်းမိုးစေ၏။ ထိုကြောင့် ယဇ్ఞဝါဋအကုန်လုံး သူမကြောင့် ရေပြည့်သွားသဖြင့် ရာဇဋ္ဌိသည် ဒေါသထွက်လေ၏။

Verse 46

मग्ने गण्डूषजलवत्स पपौ तामशेषतः / अतन्द्रितो वर्षशतं शुश्रूषितवा स तं पुनः

သူသည် ရေထဲသို့မြုပ်ဝင်ကာ ပါးစပ်ဆေးရေကဲ့သို့ ထိုရေကို အကုန်သောက်လေ၏။ ထို့နောက် ပျင်းရိမှုမရှိဘဲ နှစ်တစ်ရာတိုင်အောင် ထိုသူကို ပြန်လည်ပြုစုဝတ်ပြုလေ၏။

Verse 47

तस्मात्प्रसन्नान्नृपतिर्लेमे गङ्गां महात्मनः / उषित्वा सुचिरं तस्यनिसृता जठराद्यतः

ထို့ကြောင့် ဘုရင်သည် ပျော်ရွှင်၍ မဟာတမ၏ ဂင်္ဂါကို လက်ခံလေ၏။ အချိန်ကြာစွာ နေပြီးနောက် ဂင်္ဂါသည် သူ၏ ဝမ်းဗိုက်မှ ထွက်ပေါ်လာ၏။

Verse 48

प्रथितं जाह्नवीत्यस्यास्ततो नामाभवद्भुवि / भगीरथानुगा भूत्वा तत्पितॄणामशेषतः

ထိုအချိန်မှစ၍ ကမ္ဘာပေါ်တွင် သူမ၏ နာမည်သည် “ဇာဟ္နဝီ” ဟု ကျော်ကြားလာ၏။ ဘဂီရထကို လိုက်ပါကာ သူ၏ ပိတೃများအားလုံးအတွက် ကယ်တင်ရာဖြစ်လာ၏။

Verse 49

निजांभसास्थिभस्मानि सिषेच सुरनिम्नगा / ततस्तदंभसा सिक्तेष्वस्थिभस्मसु तत्क्षणात्

ဒေဝနဒီသည် မိမိ၏ ရေဖြင့် အရိုးပြာများကို စိုစွတ်စေ하였다။ ထိုရေဖြင့် စိုသွားသော အရိုးပြာများပေါ်တွင် ချက်ချင်းပင် (အကျိုးသက်ရောက်မှု ပေါ်လာ)။

Verse 50

निरयात्सागराः सर्वे नष्टपापा दिवं ययुः / एवं सा सागरान्सर्वान्दिवं नीत्वा महान्दी

စागरသားအားလုံးသည် နရကမှ လွတ်မြောက်၍ အပြစ်များ ပျောက်ကင်းကာ ကောင်းကင်ဘုံသို့ သွားကြ၏။ ဤသို့ မဟာမြစ် ဂင်္ဂါသည် သူတို့အားလုံးကို ကောင်းကင်ဘုံသို့ ခေါ်ဆောင်သွား하였다။

Verse 51

तेनैव मार्गेण जवात्प्रयाता पूर्वसागरम् / सेनोर्मूर्ध्नश्चतुर्भेदा भूत्वा याता चतुर्द्दिशम्

ထိုလမ်းတစ်လျှောက်ပင် အလျင်အမြန် အရှေ့ဘက်သမုဒ္ဒရာသို့ ချီတက်ကြ၏။ စစ်တပ်၏ရှေ့တန်းသည် လေးပိုင်းခွဲကာ လေးမျက်နှာသို့ ပြန့်နှံ့သွား၏။

Verse 52

चतुर्भेदतया चाभूत्तस्या नाम्नां चतुष्टयम् / सीता चालकनन्दा च सुचक्षुर्भद्रवत्यपि

လေးပိုင်းခွဲသဖြင့် ၎င်း၏အမည်လည်း လေးမျိုးဖြစ်လာသည်—စီတာ၊ အလကနန္ဒာ၊ စုချက်ရှု၊ ဘဒ္ဒရဝတီ။

Verse 53

अगस्त्यपीतसलिलाच्चिरं शुष्कोदका अपि / गङ्गांभसा पुनः पूर्णाश्चत्वारो ऽम्बुधयो ऽभवन्

အဂஸ္တျက ရေကိုသောက်သဖြင့် ကြာရှည်ကာလ ခြောက်သွေ့နေသော သမုဒ္ဒရာများပင် ဂင်္ဂါရေဖြင့် ပြန်လည်ပြည့်ဝလာ၍ သမုဒ္ဒရာလေးစင်း ဖြစ်လာ၏။

Verse 54

पूर्वमाणे समुद्रे तु सागरैः परिवर्द्धिते / अन्तर्हिताभवन्देशा बहवस्तत्समीपगाः

သမုဒ္ဒရာသည် အရှေ့ဘက်သို့ တိုးချဲ့ကာ စာဂရများကြောင့် ကြီးထွားလာသော်၊ အနီးအနားရှိ နိုင်ငံများစွာသည် ရေထဲတွင် နစ်မြုပ်၍ ပျောက်ကွယ်သွား၏။

Verse 55

समुद्रोपान्तवर्त्तीनि क्षेत्राणि च समन्ततः / इतस्ततः प्रयाताश्च जनास्तन्निलया नृप

အို မင်းကြီး၊ သမုဒ္ဒရာကမ်းနားရှိ လယ်ယာမြေများသည် အနှံ့အပြား ထိခိုက်ပျက်စီး၍ ထိုနေရာတွင် နေထိုင်သူများသည် ဒီဘက်ဟိုဘက် ပြောင်းရွှေ့သွားကြ၏။

Verse 56

गोकर्णमिति च क्षेत्रं पूर्वं प्रोक्तं तु यत्तव / अर्मवोपात्तवर्त्तित्वात्समुद्रे ऽतर्द्धिमागमत्

အို သင်ရေ! ယခင်က ‘ဂိုကဏ္ဏ’ ဟုခေါ်ခဲ့သော သန့်ရှင်းရာကွင်းသည် အာမဝ၏ သက်ရောက်မှုကြောင့် သမုဒ္ဒရာထဲသို့ လျှောဝင်ကာ မျက်ကွယ်သွား하였다။

Verse 57

ततस्तन्निलयाः सर्वे तदुद्धाराभिकाङ्क्षिणः / सह्याद्रेर्भृगुशार्दूलं द्रष्टुकामा ययुर्नृप

ထို့နောက် ထိုနေရာရှိသူအားလုံးသည် ကယ်တင်ထုတ်မြောက်ရေးကို မျှော်လင့်ကာ၊ အို မင်းကြီး၊ ဆဟျာဒြီတောင်၏ ‘ဘൃဂု-ရှာဒူလ’ ကို တွေ့မြင်ရန် ထွက်ခွာကြ하였다။

Frequently Asked Questions

Bhārata-khaṇḍa is described as south–north oriented with an extent of nine thousand yojanas; Gokarṇa-kṣetra is described as having roughly one-and-a-half yojanas of extent (sārddha-yojana-vistāra) on the western seacoast.

It presents an etiology in which Sagara’s sons, while digging in pursuit of the horse, ‘enlarge’ the makarālaya (ocean), after which it becomes known in the worlds by the name ‘Sāgara’.

Gokarṇa is framed as universally sin-removing; pilgrimage destroys sins swiftly, sages attain irreversible liberation there, Śaṅkara is said to dwell there with Devī and the gods, and death within the kṣetra (with firm resolve) is promised to yield enduring heaven.