Brahmacarya and Vānaprastha Duties; Gradual Dissolution of Bodily Identity
वाचमग्नौ सवक्तव्यामिन्द्रे शिल्पं करावपि । पदानि गत्या वयसि रत्योपस्थं प्रजापतौ ॥ २६ ॥ मृत्यौ पायुं विसर्गं च यथास्थानं विनिर्दिशेत् । दिक्षु श्रोत्रं सनादेन स्पर्शेनाध्यात्मनि त्वचम् ॥ २७ ॥ रूपाणि चक्षुषा राजन् ज्योतिष्यभिनिवेशयेत् । अप्सु प्रचेतसा जिह्वां घ्रेयैर्घ्राणं क्षितौ न्यसेत् ॥ २८ ॥
vācam agnau savaktavyām indre śilpaṁ karāv api padāni gatyā vayasi ratyopasthaṁ prajāpatau
ထို့နောက် စကားနှင့် ပြောဆိုအင်္ဂါကို မီးဓာတ်ထံ အပ်နှံရမည်။ လက်မှုကျွမ်းကျင်မှုနှင့် လက်နှစ်ဖက်ကို အင်ဒြာထံ၊ လှုပ်ရှားနိုင်စွမ်းနှင့် ခြေထောက်ကို သရီ ဝိရှ္ဏုထံ၊ ကာမပျော်ရွှင်မှုနှင့် လိင်အင်္ဂါကို ပ္ရဇာပတိထံ၊ ပေါက်နှင့် စွန့်ထုတ်နိုင်စွမ်းကို သင့်ရာနေရာ၌ မృတျုထံ အပ်နှံရမည်။ နားနှင့် အသံကို ဒిశာအုပ်ထိန်းဒေဝတားများထံ၊ ထိတွေ့မှုနှင့် အသားအရေကို ဝါယုထံ၊ မြင်ကွင်းနှင့် မြင်နိုင်စွမ်းကို နေထံ၊ ဝရုဏနှင့် လျှာကို ရေထံ၊ အရှွိနီကူမာရတို့နှင့် အနံ့ခံနိုင်စွမ်းကို အနံ့အရာများနှင့်အတူ မြေထံ အပ်နှံရမည်။
This verse describes a disciplined inner withdrawal: assigning bodily functions to their cosmic controllers and merging the senses back into their subtle sources, cultivating detachment and God-centered remembrance.
Parīkṣit was preparing for imminent death; Śukadeva instructs him in a yogic method of detachment that supports steady concentration for hearing and remembering Bhagavān.
Practice sense-discipline: reduce distraction, consciously redirect hearing and touch away from agitation and toward sādhana—especially śravaṇa (hearing) and smaraṇa (remembrance) of the Lord.