Adhyaya 14
Inauspicious Omens and Arjuna’s Return from Dvārakā
စစ်ပြီးနောက် ဟတ်စတီနာပူရ၏ အခြေအနေတင်းမာမှုအတွင်း၊ သီရိကృష్ణကို အားထားနေရသဖြင့် အာဂျုနသည် ဒွာရကာသို့ ထွက်ခွာကာ သခင်ကို တွေ့ပြီး အနာဂတ်အစီအစဉ်ကို သိလိုသည်။ လများကြာသော်လည်း မပြန်လာသဖြင့် ယုဓိဋ္ဌိရမဟာရာဇာသည် ကာလ၏ စနစ်တကျမဟုတ်မှုကို ခံစားရသည်—ရာသီများလွဲချော်ခြင်း၊ လူမှုစည်းကမ်းကျဆင်းခြင်းနှင့် တိရစ္ဆာန်၊ မိုးလေဝသ၊ ကောင်းကင်လက္ခဏာများ၊ မြစ်များ၊ ဘုရားကျောင်းဒေဝတားများတွင် အမင်္ဂလာအနိမိတ်များ ဆက်တိုက်ပေါ်လာခြင်း။ ဤအရာကို ကိုယ်ပိုင်စိုးရိမ်မှုထက် ကျော်လွန်သည့် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ အကံမကောင်းမှုအဖြစ် သတ်မှတ်ကာ နာရဒက ပြောခဲ့သကဲ့သို့ သခင်၏ ကြာပန်းခြေတော်အရှိန်အဝါ မြေပြင်မှ ဆုတ်ခွာမည်ဟု သံသယဖြစ်သည်။ နောက်ဆုံး အာဂျုန ပြန်လာရာတွင် စိတ်ပျက်လွန်ကဲ၍ အလင်းရောင်လျော့နည်းနေကာ ယုဓိဋ္ဌိရ၏ ကြောက်ရွံ့မှုကို အတည်ပြုသည်။ အဆုံးတွင် ယုဓိဋ္ဌိရသည် မေတ္တာဖြင့် မေးမြန်းကာ ယာဒုများနှင့် ကృష్ణ၏ အဖော်အပေါင်းတို့၏ အခြေအနေကို စုံစမ်းပြီး၊ အာဂျုန၏ စိတ်ကျမှုသည် လူမှုအမှားများကြောင့်လား၊ သို့မဟုတ် ကృష్ణနှင့် ခွဲခွာရခြင်း၏ မခံနိုင်သော ဝေဒနာကြောင့်လားဟု မေးကာ နောက်အခန်း၏ ဖွင့်ဟချက်များကို ချိတ်ဆက်ပေးသည်။
Shlokas
Verse 1
सूत उवाच सम्प्रस्थिते द्वारकायां जिष्णौ बन्धुदिदृक्षया । ज्ञातुं च पुण्यश्लोकस्य कृष्णस्य च विचेष्टितम् ॥ १ ॥
သုတဂိုಸ್ವာမီက ပြောသည်—အာర్జုန (ဂျိရှ္ဏု) သည် မိတ်ဆွေမောင်နှမတို့ကို တွေ့မြင်လို၍ ဒွာရကာသို့ ထွက်ခွာသွားပြီး၊ ပုဏ္ယရှ္လိုက ဘဂဝန် ශ්ရီကృష్ణ၏ နောက်တစ်ဆင့် လီလာလုပ်ရပ်များကို သိလို၍လည်း သွား하였다။
Verse 2
व्यतीता: कतिचिन्मासास्तदा नायात्ततोऽर्जुन: । ददर्श घोररूपाणि निमित्तानि कुरूद्वह: ॥ २ ॥
လအနည်းငယ် ကုန်လွန်သော်လည်း အာర్జုန မပြန်လာသေး။ ထို့ကြောင့် ကုရုဝంశ၏ အထွဋ်အမြတ် မဟာရာဇ ယုဓိဋ္ဌိရသည် ကြောက်မက်ဖွယ် အမင်္ဂလာနိမိတ်များကို မြင်တွေ့လာ하였다။
Verse 3
कालस्य च गतिं रौद्रां विपर्यस्तर्तुधर्मिण: । पापीयसीं नृणां वार्तां क्रोधलोभानृतात्मनाम् ॥ ३ ॥
သူသည် အနန္တကာလ၏ လှုပ်ရှားမှုသည် ကြမ်းတမ်းကြောက်မက်ဖွယ် ဖြစ်လာပြီး ရာသီဥတုစည်းကမ်းများလည်း ပြောင်းပြန်ဖြစ်နေသည်ကို မြင်သည်။ လူတို့၏ အပြုအမူသည် ပို၍ အပြစ်မကင်း—ဒေါသ၊ လောဘ၊ လိမ်ညာမှုတို့ဖြင့် ပြည့်နေသော စိတ်ဖြင့် နိမ့်ကျသော အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းနည်းလမ်းများကို လိုက်နာနေကြသည်။
Verse 4
जिह्मप्रायं व्यवहृतं शाठ्यमिश्रं च सौहृदम् । पितृमातृसुहृद्भ्रातृदम्पतीनां च कल्कनम् ॥ ४ ॥
နေ့စဉ်အပြန်အလှန်လုပ်ငန်းများသည် လိမ်လည်မှုကြောင့် မသန့်ရှင်းလာပြီး မိတ်သဟာယတောင် လှည့်ကွက်ရောနှောသွားသည်။ မိသားစုအတွင်း၌လည်း အဖေ‑အမေ‑သားသမီး၊ မိတ်ဆွေကောင်းများ၊ ညီအစ်ကိုများနှင့် လင်မယားကြားတွင်ပါ အမြဲတမ်း နားလည်မှုလွဲ၍ အငြင်းပွားမှုရှိလာသည်။
Verse 5
निमित्तान्यत्यरिष्टानि काले त्वनुगते नृणाम् । लोभाद्यधर्मप्रकृतिं दृष्ट्वोवाचानुजं नृप: ॥ ५ ॥
အချိန်ကြာလာသည်နှင့် လူတို့အကြား အလွန်မကောင်းသော နိမိတ်လက္ခဏာများ ပေါ်ထွက်လာသည်။ လောဘ၊ ဒေါသ၊ မာန စသည့် အဓမ္မသဘောကို မြင်၍ မဟာရာဇာ ယုဓိဋ္ဌိရသည် မိမိညီကို စကားပြော하였다။
Verse 6
युधिष्ठिर उवाच सम्प्रेषितो द्वारकायां जिष्णुर्बन्धुदिदृक्षया । ज्ञातुं च पुण्यश्लोकस्य कृष्णस्य च विचेष्टितम् ॥ ६ ॥
ယုဓိဋ္ဌိရက ပြောသည်—ဆွေမျိုးမိတ်ဆွေတို့ကို တွေ့မြင်ရန်အတွက် ဂျိရှ္ဏု (အာర్జုန) ကို ဒွာရကာသို့ စေလွှတ်ခဲ့သည်။ ထို့ပြင် ပုဏ္ယ-ရှ္လိုက ဘဂဝန် သရီကృష్ణ၏ လီလာနှင့် လုပ်ငန်းအစီအစဉ်ကို သိလို၍လည်း ဖြစ်သည်။
Verse 7
गता: सप्ताधुना मासा भीमसेन तवानुज: । नायाति कस्य वा हेतोर्नाहं वेदेदमञ्जसा ॥ ७ ॥
ဘီမစೇန၊ သူထွက်ခွာသွားပြီး ယခု ခုနစ်လ ကျော်ပြီ၊ သို့သော် ပြန်မလာသေး။ အဲဒီမှာ ဘာအကြောင်းကြောင့်လဲဆိုတာကို ငါ တိတိကျကျ မသိပါ။
Verse 8
अपि देवर्षिणादिष्ट: स कालोऽयमुपस्थित: । यदात्मनोऽङ्गमाक्रीडं भगवानुत्सिसृक्षति ॥ ८ ॥
ဒေဝရ္ရှီ နာရဒက ညွှန်ပြခဲ့သော အချိန်ကာလသည် ယခု ရောက်လာပြီလား—ဘဂဝန်သည် မိမိ၏ မြေပြင်လီလာများကို အဆုံးသတ်၍ ထွက်ခွာလိုသလား?
Verse 9
यस्मान्न: सम्पदो राज्यं दारा: प्राणा: कुलं प्रजा: । आसन्सपत्नविजयो लोकाश्च यदनुग्रहात् ॥ ९ ॥
အကြောင်းမဲ့ ကရုဏာတော်ကြောင့်သာ ကျွန်ုပ်တို့၏ ရာဇသုခ၊ ကောင်းမြတ်သော ဇနီးများ၊ အသက်၊ မျိုးရိုးနှင့် ပြည်သူ၊ ရန်သူအပေါ် အောင်ပွဲနှင့် မြင့်မြတ်သော လောကများ၌ နေရာရရှိခြင်း ဖြစ်လာသည်။
Verse 10
पश्योत्पातान्नरव्याघ्र दिव्यान् भौमान् सदैहिकान् । दारुणान् शंसतोऽदूराद्भयं नो बुद्धिमोहनम् ॥ १० ॥
အို လူတို့အတွင်း ကျားတော်! ကောင်းကင်သက်ရောက်မှု၊ မြေကြီးတုံ့ပြန်မှုနှင့် ကိုယ်ခန္ဓာနာကျင်မှုတို့ကြောင့် ဖြစ်သော ကြောက်မက်ဖွယ် အပသကွန်များစွာသည် ကျွန်ုပ်တို့၏ ဉာဏ်ကို မောဟစေကာ နီးကပ်လာသော အန္တရာယ်ကို သတိပေးနေသည်။
Verse 11
ऊर्वक्षिबाहवो मह्यं स्फुरन्त्यङ्ग पुन: पुन: । वेपथुश्चापि हृदये आराद्दास्यन्ति विप्रियम् ॥ ११ ॥
ကျွန်ုပ်၏ ကိုယ်ခန္ဓာဘယ်ဘက်—ပေါင်၊ လက်မောင်းနှင့် မျက်စိ—အကြိမ်ကြိမ် တုန်ခါနေသည်။ ကြောက်ရွံ့မှုကြောင့် နှလုံးလည်း တုန်လှုပ်နေသည်။ ဤအရာများသည် မလိုလားအပ်သော ဖြစ်ရပ်ကို ညွှန်ပြသည်။
Verse 12
शिवैषोद्यन्तमादित्यमभिरौत्यनलानना । मामङ्ग सारमेयोऽयमभिरेभत्यभीरुवत् ॥ १२ ॥
အို ဘီမ! ကြည့်ပါ—ဤ မိခွေးမြေခွေးသည် နေထွက်သို့ ငိုဟောင်ကာ မီးကို အန်ထုတ်သကဲ့သို့ ဖြစ်နေပြီး၊ ဤ ခွေးသည်လည်း မကြောက်မရွံ့ ကျွန်ုပ်ကို ဟောင်နေသည်။
Verse 13
शस्ता: कुर्वन्ति मां सव्यं दक्षिणं पशवोऽपरे । वाहांश्च पुरुषव्याघ्र लक्षये रुदतो मम ॥ १३ ॥
အို ဘီမစೇန၊ လူတို့အတွင်း ကျားတော်! ယခု နွားကဲ့သို့ အကျိုးရှိသော တိရစ္ဆာန်များသည် ကျွန်ုပ်၏ ဘယ်ဘက်မှ ဖြတ်သန်းနေပြီး၊ မြည်းကဲ့သို့ နိမ့်သော တိရစ္ဆာန်များသည် ညာဘက်မှ ဝိုင်းလည်နေသည်။ ကျွန်ုပ်၏ မြင်းများသည် ကျွန်ုပ်ကို မြင်၍ ငိုနေသကဲ့သို့ ထင်ရသည်။
Verse 14
मृत्युदूत: कपोतोऽयमुलूक: कम्पयन् मन: । प्रत्युलूकश्च कुह्वानैर्विश्वं वै शून्यमिच्छत: ॥ १४ ॥
ကြည့်ပါ၊ ဒီခိုက မရဏတမန်လိုပါပဲ။ ငှက်ဟူးတို့ရဲ့အော်သံနဲ့ ပြန်အော်သံတွေကြောင့် စိတ်နှလုံးတုန်လှုပ်တယ်; သူတို့က ကမ္ဘာလောကတစ်ခုလုံးကို လွတ်လပ်ဗလာဖြစ်စေချင်သလို ထင်ရတယ်။
Verse 15
धूम्रा दिश: परिधय: कम्पते भू: सहाद्रिभि: । निर्घातश्च महांस्तात साकं च स्तनयित्नुभि: ॥ १५ ॥
ကြည့်ပါ၊ မီးခိုးက ကောင်းကင်ကို ဝိုင်းကာကွယ်သလို ပတ်လည်ဖုံးလွှမ်းနေတယ်။ တောင်တန်းတွေနဲ့အတူ မြေကြီးတုန်ခါနေတယ်။ မိုးတိမ်မရှိဘဲ ကြောက်မက်ဖွယ် မိုးကြိုးသံကြီးကြားရပြီး ကောင်းကင်ပြာထဲက လျှပ်စီးလည်း မြင်ရတယ်။
Verse 16
वायुर्वाति खरस्पर्शो रजसा विसृजंस्तम: । असृग् वर्षन्ति जलदा बीभत्समिव सर्वत: ॥ १६ ॥
လေက ကြမ်းတမ်းတဲ့ထိတွေ့မှုနဲ့ ပြင်းပြင်းထန်ထန်တိုက်ပြီး ဖုန်မှုန့်တွေကို ပျံ့နှံ့စေကာ မှောင်မိုက်မှုကို ဖန်တီးနေတယ်။ မိုးတိမ်တွေက နေရာတိုင်းမှာ သွေးမိုးလို ကြောက်မက်ဖွယ် ဘေးအန္တရာယ်တွေကို ရွာသွန်းနေသလိုပဲ။
Verse 17
सूर्यं हतप्रभं पश्य ग्रहमर्दं मिथो दिवि । ससङ्कुलैर्भूतगणैर्ज्वलिते इव रोदसी ॥ १७ ॥
ကြည့်ပါ၊ နေရောင်ခြည် မီးတောက်မဲ့သွားတယ်။ ကောင်းကင်မှာ ကြယ်နဲ့ဂြိုဟ်တွေက အချင်းချင်း တိုက်ခိုက်နေသလိုပဲ။ ရှုပ်ထွေးနေတဲ့ သတ္တဝါတွေက မီးလောင်ပြီး ငိုကြွေးနေသလို မြင်ရပြီး ကောင်းကင်နဲ့မြေကြီးက မီးလောင်နေသလို ထင်ရတယ်။
Verse 18
नद्यो नदाश्च क्षुभिता: सरांसि च मनांसि च । न ज्वलत्यग्निराज्येन कालोऽयं किं विधास्यति ॥ १८ ॥
မြစ်တွေ၊ ချောင်းတွေ၊ ကန်တွေ၊ ရေကန်ကြီးတွေ၊ စိတ်တောင်ပါ အားလုံး လှုပ်ရှားရှုပ်ထွေးနေတယ်။ ဂျီထည့်လည်း မီးမလောင်တော့ဘူး။ ဒီကာလက ဘာလောက်ထူးဆန်းတာလဲ? အခု ဘာဖြစ်လာမလဲ?
Verse 19
न पिबन्ति स्तनं वत्सा न दुह्यन्ति च मातर: । रुदन्त्यश्रुमुखा गावो न हृष्यन्त्यृषभा व्रजे ॥ १९ ॥
နွားကလေးများသည် နို့တံကို မစို့ကြ၊ မိခင်နွားများလည်း နို့မထွက်ကြ။ မျက်နှာတွင် မျက်ရည်ပြည့်၍ နွားများ ငိုရပ်နေကြပြီး၊ ဗြဇ၌ နွားထီးများပင် မပျော်ရွှင်ကြ။
Verse 20
दैवतानि रुदन्तीव स्विद्यन्ति ह्युच्चलन्ति च । इमे जनपदा ग्रामा: पुरोद्यानाकराश्रमा: । भ्रष्टश्रियो निरानन्दा: किमघं दर्शयन्ति न: ॥ २० ॥
ဘုရားကျောင်းရှိ ဒေဝတားများသည် ငိုနေသကဲ့သို့၊ ချွေးထွက်နေသကဲ့သို့၊ ထွက်ခွာမည်ဟု လှုပ်ရှားနေသကဲ့သို့ ထင်ရသည်။ မြို့ရွာများ၊ ဥယျာဉ်များ၊ သတ္တုတွင်းများနှင့် အာရှရမ်များ အလှပျက်၍ ပျော်ရွှင်မှုကင်းမဲ့နေသည်။ မည်သည့်ဘေးအန္တရာယ်ကို ညွှန်ပြနေသနည်း။
Verse 21
मन्य एतैर्महोत्पातैर्नूनं भगवत: पदै: । अनन्यपुरुषश्रीभिर्हीना भूर्हतसौभगा ॥ २१ ॥
ဤမဟာအနိမ့်လက္ခဏာများသည် လောက၏ မဟာကံကောင်းခြင်း ဆုံးရှုံးမှုကို ညွှန်ပြသည်ဟု ကျွန်ုပ်ထင်သည်။ ဘုရား၏ ကြာပန်းခြေတော် အခြေရာများကြောင့် မြေကြီးသည် ကံကောင်းခဲ့သော်လည်း ယခုလက္ခဏာများက ထိုကံကောင်းခြင်း မကျန်တော့မည်ဟု ဆိုသည်။
Verse 22
इति चिन्तयतस्तस्य दृष्टारिष्टेन चेतसा । राज्ञ: प्रत्यागमद् ब्रह्मन् यदुपुर्या: कपिध्वज: ॥ २२ ॥
အို ဘြာဟ္မဏာ! မဟာရာဇ ယုဓိဋ္ဌိရသည် အမင်္ဂလာလက္ခဏာများကို မြင်၍ စိတ်ထဲတွင် ထိုသို့ စဉ်းစားနေစဉ်၊ ယဒုမြို့ (ဒွာရကာ) မှ ကပိဓွဇ အာర్జုနသည် ပြန်လည်ရောက်လာ하였다။
Verse 23
तं पादयोर्निपतितमयथापूर्वमातुरम् । अधोवदनमब्बिन्दून् सृजन्तं नयनाब्जयो: ॥ २३ ॥
သူသည် ခြေတော်အောက်၌ လဲကျကန်တော့သောအခါ၊ ဘုရင်သည် ယခင်က မမြင်ဖူးသည့် စိတ်ညစ်ညူးမှုကို တွေ့မြင်하였다။ ခေါင်းငုံ့နေပြီး ကြာပန်းမျက်လုံးများမှ မျက်ရည်စက်များ စီးကျနေသည်။
Verse 24
विलोक्योद्विग्नहृदयो विच्छायमनुजं नृप: । पृच्छति स्म सुहृन्मध्ये संस्मरन्नारदेरितम् ॥ २४ ॥
နှလုံးသားပူပန်မှုကြောင့် မျက်နှာဖျော့နေသော အာဇုနကို မြင်၍ မင်းကြီးသည် နာရဒ ရှင်တော်၏ အညွှန်းကို သတိရကာ မိတ်ဆွေများအလယ်တွင် မေးမြန်း하였다။
Verse 25
युधिष्ठिर उवाच कच्चिदानर्तपुर्यां न: स्वजना: सुखमासते । मधुभोजदशार्हार्हसात्वतान्धकवृष्णय: ॥ २५ ॥
မဟာရာဇာ ယုဓိဋ္ဌိရက ပြောသည်—ညီရေ၊ အာနရတပူရီတွင် ကျွန်ုပ်တို့၏ ဆွေမျိုးများဖြစ်သော မဓု၊ ဘောဇ၊ ဒဿာရဟ၊ အာရဟ၊ စာတ်ဝတ၊ အန္ဓက နှင့် ဝೃષ્ણိ (ယာဒဝ) မျိုးနွယ်တို့ အားလုံး သာယာချမ်းမြေ့ကြသလား။
Verse 26
शूरो मातामह: कच्चित्स्वस्त्यास्ते वाथ मारिष: । मातुल: सानुज: कच्चित्कुशल्यानकदुन्दुभि: ॥ २६ ॥
ချစ်သောညီ၊ မိခင်ဘက် အဘိုးကြီး ရှူရစေန သာယာချမ်းမြေ့ပါသလား။ ထို့ပြင် မိခင်ဘက် ဦးလေး ဝစုဒေဝ (အာနကဒုန္ဒုဘိ) နှင့် သူ၏ ညီများအားလုံး ကောင်းမွန်ကြပါသလား။
Verse 27
सप्त स्वसारस्तत्पत्न्यो मातुलान्य: सहात्मजा: । आसते सस्नुषा: क्षेमं देवकीप्रमुखा: स्वयम् ॥ २७ ॥
ဒေဝကီကို ဦးဆောင်သော ဇနီးခုနစ်ယောက်—အားလုံး မောင်နှမအစ်မညီမများ—သူတို့ကိုယ်တိုင်၊ သူတို့၏ သားများနှင့် ချွေးမများ အားလုံး ကောင်းကျိုးချမ်းသာရှိကြသလား။
Verse 28
कच्चिद्राजाहुको जीवत्यसत्पुत्रोऽस्य चानुज: । हृदीक: ससुतोऽक्रूरो जयन्तगदसारणा: ॥ २८ ॥ आसते कुशलं कच्चिद्ये च शत्रुजिदादय: । कच्चिदास्ते सुखं रामो भगवान् सात्वतां प्रभु: ॥ २९ ॥
မကောင်းသော ကံဆသည် သားဖြစ်သော ဥဂ္ဂရစေန မင်းနှင့် သူ၏ ညီငယ်သည် ယခုတိုင် အသက်ရှင်နေကြသလား။ ဟృဒီက နှင့် သူ၏ သား ကೃတဝರ್ಮာ၊ အကြူးရ၊ ဂျယန္တ၊ ဂဒ၊ စာရဏ၊ သတ္တရုဇစ် စသည့်သူများ အားလုံး ကောင်းမွန်ကြသလား။ ထို့ပြင် စာတ်ဝတများ၏ အရှင်၊ ဘက္တများကို ကာကွယ်သော ဘဂဝန် ဘလရာမ (ရာမ) သာယာချမ်းမြေ့ပါသလား။
Verse 29
कच्चिद्राजाहुको जीवत्यसत्पुत्रोऽस्य चानुज: । हृदीक: ससुतोऽक्रूरो जयन्तगदसारणा: ॥ २८ ॥ आसते कुशलं कच्चिद्ये च शत्रुजिदादय: । कच्चिदास्ते सुखं रामो भगवान् सात्वतां प्रभु: ॥ २९ ॥
မကောင်းသောသား ကံဆာရှိသော ဥဂ္ဂရစေန မင်းနှင့် သူ၏ညီငယ်သည် ယခုတိုင် အသက်ရှင်နေသလား။ ဟృဒီက နှင့် သူ၏သား ကೃတဝರ್ಮာ သည် ချမ်းသာပျော်ရွှင်နေသလား။ အကြူရ၊ ဇယန္တ၊ ဂဒ၊ စာရဏ၊ သတ္တရုဇစ် တို့အားလုံး ကောင်းကျိုးရှိသလား။ သတ္ဝတတို့၏အရှင်၊ ဘက္တများကိုကာကွယ်သော ဘဂဝန် ဘလရာမ သည် သာယာနေသလား။
Verse 30
प्रद्युम्न: सर्ववृष्णीनां सुखमास्ते महारथ: । गम्भीररयोऽनिरुद्धो वर्धते भगवानुत ॥ ३० ॥
ဝೃಷ္ဏီမျိုးရိုး၏ မဟာရഥီ ပရဒျုမန သည် ပျော်ရွှင်ချမ်းသာနေသလား။ ထို့ပြင် အလွန်နက်ရှိုင်းသော အင်အားရှိသော ဘဂဝန်၏ အံ့သြဖွယ် အংশ အနိရုဒ္ဓ သည် ကောင်းကျိုးဖြင့် တိုးတက်နေသလား။
Verse 31
सुषेणश्चारुदेष्णश्च साम्बो जाम्बवतीसुत: । अन्ये च कार्ष्णिप्रवरा: सपुत्रा ऋषभादय: ॥ ३१ ॥
စုရှೇဏ၊ ချာရုဒေရှ္ဏ၊ ဂျာမ္ဘဝတီ၏သား စာမ္ဘ နှင့် ရှဘ စသည့်—သရီကృష్ణ၏ ထူးချွန်သောသားများ—သူတို့၏သားများနှင့်အတူ အားလုံး ကောင်းကျိုးရှိသလား။
Verse 32
तथैवानुचरा: शौरे: श्रुतदेवोद्धवादय: । सुनन्दनन्दशीर्षण्या ये चान्ये सात्वतर्षभा: ॥ ३२ ॥ अपि स्वस्त्यासते सर्वे रामकृष्णभुजाश्रया: । अपि स्मरन्ति कुशलमस्माकं बद्धसौहृदा: ॥ ३३ ॥
ထို့အတူ ရှော်ရီ (ကృష్ణ) ၏ အနုချရများဖြစ်သော ရှရုတဒေဝ၊ ဥဒ္ဓဝ စသည်တို့နှင့် နန္ဒ၊ စုနန္ဒ အပါအဝင် လွတ်မြောက်သော စာတ္ဝတခေါင်းဆောင်များသည် ရာမ-ကృష్ణ၏ လက်မောင်းအာရုံအောက်တွင် ကာကွယ်ခံရကြသည်။ သူတို့အားလုံး မိမိမိမိ တာဝန်များတွင် ချမ်းသာကောင်းကျိုးရှိသလား။ ထာဝရမိတ်သဟာယဖြင့် ကျွန်ုပ်တို့နှင့် ချည်နှောင်ထားသူတို့က ကျွန်ုပ်တို့၏ ကောင်းကျိုးကို သတိရနေသလား။
Verse 33
तथैवानुचरा: शौरे: श्रुतदेवोद्धवादय: । सुनन्दनन्दशीर्षण्या ये चान्ये सात्वतर्षभा: ॥ ३२ ॥ अपि स्वस्त्यासते सर्वे रामकृष्णभुजाश्रया: । अपि स्मरन्ति कुशलमस्माकं बद्धसौहृदा: ॥ ३३ ॥
ထို့အတူ ရှော်ရီ (ကൃഷ്ണ) ၏ အနုချရများဖြစ်သော ရှရုတဒေဝ၊ ဥဒ္ဓဝ စသည်တို့နှင့် နန္ဒ၊ စုနန္ဒ အပါအဝင် လွတ်မြောက်သော စာတ္ဝတခေါင်းဆောင်များသည် ရာမ-ကృష్ణ၏ လက်မောင်းအာရုံအောက်တွင် ကာကွယ်ခံရကြသည်။ သူတို့အားလုံး မိမိမိမိ တာဝန်များတွင် ချမ်းသာကောင်းကျိုးရှိသလား။ ထာဝရမိတ်သဟာယဖြင့် ကျွန်ုပ်တို့နှင့် ချည်နှောင်ထားသူတို့က ကျွန်ုပ်တို့၏ ကောင်းကျိုးကို သတိရနေသလား။
Verse 34
भगवानपि गोविन्दो ब्रह्मण्यो भक्तवत्सल: । कच्चित्पुरे सुधर्मायां सुखमास्ते सुहृद्वृत: ॥ ३४ ॥
နွားများ၊ အင်္ဒြိယများနှင့် ဗြာဟ္မဏများကို ပျော်ရွှင်စေသော ဂోవိန္ဒ ဘဂဝန်—ဘက္တဝတ္စလ—သည် မိတ်ဆွေများဝန်းရံလျက် ဒွာရကာမြို့၏ သုဓမ္မာ စဘားတွင် သာယာစွာ တည်ရှိနေပါသလား။
Verse 35
मङ्गलाय च लोकानां क्षेमाय च भवाय च । आस्ते यदुकुलाम्भोधावाद्योऽनन्तसख: पुमान् ॥ ३५ ॥ यद्बाहुदण्डगुप्तायां स्वपुर्यां यदवोऽर्चिता: । क्रीडन्ति परमानन्दं महापौरुषिका इव ॥ ३६ ॥
လောကအားလုံး၏ မင်္ဂလာ၊ ကာကွယ်ခြင်းနှင့် တိုးတက်မှုအတွက် အာဒီပုရုရှ၊ အနန္တ၏ မိတ်ဆွေ (ဗလရာမနှင့်အတူ) သည် ယဒုဝంశ-သမုဒ္ဒရာ၌ တည်ရှိနေသည်။
Verse 36
मङ्गलाय च लोकानां क्षेमाय च भवाय च । आस्ते यदुकुलाम्भोधावाद्योऽनन्तसख: पुमान् ॥ ३५ ॥ यद्बाहुदण्डगुप्तायां स्वपुर्यां यदवोऽर्चिता: । क्रीडन्ति परमानन्दं महापौरुषिका इव ॥ ३६ ॥
သခင်၏ လက်မောင်းတံတားကာကွယ်မှုအောက်တွင် မိမိတို့မြို့၌ ဂုဏ်ပြုခံရသော ယဒုများသည် ဝைகုဏ္ဌဝాసီများကဲ့သို့ အမြင့်ဆုံး အာနန္ဒ၌ ကစားပျော်ရွှင်ကြသည်။
Verse 37
यत्पादशुश्रूषणमुख्यकर्मणा सत्यादयो द्व्यष्टसहस्रयोषित: । निर्जित्य सङ्ख्ये त्रिदशांस्तदाशिषो हरन्ति वज्रायुधवल्लभोचिता: ॥ ३७ ॥
သခင်၏ ကြာပန်းခြေတော်ကို ပြုစုခြင်း—အရေးအကြီးဆုံးသော ဝန်ဆောင်မှု—ကြောင့် စတျယဘ္ဟာမာတို့ ဦးဆောင်သော ဒွာရကာ မဟာမိဖုရားများသည် သခင်အား ဒေဝများကို စစ်ပွဲ၌ အနိုင်ယူစေခဲ့ကြသည်။ ထို့ကြောင့် သူတို့သည် ဝဇ္ရကိုင် အိန္ဒြ၏ မိဖုရားများကဲ့သို့သော အခွင့်အရေးများကို ခံစားကြသည်။
Verse 38
यद्बाहुदण्डाभ्युदयानुजीविनो यदुप्रवीरा ह्यकुतोभया मुहु: । अधिक्रमन्त्यङ्घ्रिभिराहृतां बलात् सभां सुधर्मां सुरसत्तमोचिताम् ॥ ३८ ॥
သီရိကృష్ణ၏ လက်မောင်းတံတားအာနုဘော်အောက်တွင် ရပ်တည်သော ယဒုသူရဲကောင်းများသည် အမြဲမကြောက်မရွံ့ ဖြစ်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် ဒေဝအထက်မြတ်တို့နှင့် ထိုက်တန်သော်လည်း အင်အားဖြင့် ယူဆောင်လာခဲ့သော သုဓမ္မာ စဘားကို သူတို့ခြေဖြင့် လှမ်းကျော်နင်းကြသည်။
Verse 39
कच्चित्तेऽनामयं तात भ्रष्टतेजा विभासि मे । अलब्धमानोऽवज्ञात: किं वा तात चिरोषित: ॥ ३९ ॥
ညီအာဇုန၊ ကျန်းမာရေးကောင်းပါသလား။ သင်သည် ကိုယ်ရောင်တောက်ပမှု လျော့နည်းသကဲ့သို့ မြင်ရသည်။ ဒွာရကာ၌ ကြာရှည်နေထိုင်သဖြင့် လူတို့က သင့်ကို မလေးစားဘဲ လျစ်လျူရှုခဲ့သလား။
Verse 40
कच्चिन्नाभिहतोऽभावै: शब्दादिभिरमङ्गलै: । न दत्तमुक्तमर्थिभ्य आशया यत्प्रतिश्रुतम् ॥ ४० ॥
မင်္ဂလာမကောင်းသော စကားများဖြင့် သင့်ကို နာကျင်စေခြင်း သို့မဟုတ် ခြိမ်းခြောက်ခြင်း ရှိသလား။ တောင်းခံသူအား ဒါနမပေးနိုင်ခဲ့သလား၊ သို့မဟုတ် မျှော်လင့်ချက်ပေး၍ ကတိထားသမျှ မတည်နိုင်ခဲ့သလား။
Verse 41
कच्चित्त्वं ब्राह्मणं बालं गां वृद्धं रोगिणं स्त्रियम् । शरणोपसृतं सत्त्वं नात्याक्षी: शरणप्रद: ॥ ४१ ॥
သင်သည် ဗြာဟ္မဏ၊ ကလေး၊ နွား၊ အိုမင်းသူ၊ နာမကျန်းသူ၊ မိန်းမတို့ကဲ့သို့ အကာအကွယ်လိုသူများ၏ ကာကွယ်သူဖြစ်သည်။ အကာအကွယ်တောင်းလာသူကို သင် မကာကွယ်ပေးနိုင်ခဲ့သလား။
Verse 42
कच्चित्त्वं नागमोऽगम्यां गम्यां वासत्कृतां स्त्रियम् । पराजितो वाथ भवान्नोत्तमैर्नासमै: पथि ॥ ४२ ॥
သင်သည် အကျင့်ပျက်သော မိန်းမကို ချဉ်းကပ်ခဲ့သလား၊ သို့မဟုတ် သင့်လျော်သော မိန်းမကို သင့်တင့်စွာ မလေးစားနိုင်ခဲ့သလား။ သို့တည်းမဟုတ် လမ်းခရီးတွင် သင်နှင့်တန်းတူ သို့မဟုတ် နိမ့်သူက သင့်ကို အနိုင်ယူခဲ့သလား။
Verse 43
अपि स्वित्पर्यभुङ्क्थास्त्वं सम्भोज्यान् वृद्धबालकान् । जुगुप्सितं कर्म किञ्चित्कृतवान्न यदक्षमम् ॥ ४३ ॥
သင်နှင့်အတူ စားသောက်သင့်သော အိုမင်းသူများနှင့် ကလေးများကို သင် မစောင့်ရှောက်ခဲ့သလား။ သူတို့ကိုထား၍ တစ်ယောက်တည်း စားခဲ့သလား။ သို့မဟုတ် ခွင့်မလွှတ်နိုင်သော အမုန်းတရားဖြစ်စေသည့် အမှားတစ်ခုကို ပြုမိခဲ့သလား။
Verse 44
कच्चित् प्रेष्ठतमेनाथ हृदयेनात्मबन्धुना । शून्योऽस्मि रहितो नित्यं मन्यसे तेऽन्यथा न रुक् ॥ ४४ ॥
အို နာထာ! သင်၏ အလွန်ချစ်မြတ်နိုးသော နှလုံးသားမိတ်ဆွေ သီရိကృష్ణနှင့် ခွဲခွာသွားသဖြင့် အမြဲတမ်း လွတ်လပ်ဗလာဖြစ်နေသည်ဟု ခံစားနေသလား? အို ညီအစ်ကို အာర్జုန၊ သင်၏ စိတ်ညစ်မှုအတွက် အခြားအကြောင်းရင်း မမြင်ပါ။
Frequently Asked Questions
In the Bhāgavata worldview, kāla operates under the Lord, and the Lord’s manifest presence stabilizes dharma and prosperity. Yudhiṣṭhira’s omens span nature (seasons, rivers, celestial disorder), society (greed, deceit, family quarrel), and worship (Deities ‘weeping’), indicating a comprehensive withdrawal of auspiciousness (śrī). Because Nārada had already hinted at the Lord concluding His earthly līlā, Yudhiṣṭhira reads the converging signs as the world reacting to that impending separation.
Traditional reading allows both. Literally, they function as narrative indicators of a cosmic transition into Kali-yuga, where order (ṛta) becomes disrupted. Symbolically, they externalize the inner truth that without the Lord’s manifest līlā, human conduct decays and even sacred spaces feel bereft. The Bhāgavata uses omens to show that dharma is not merely social policy but a resonance with divine presence.
The Yadus are Kṛṣṇa’s dynastic community in Dvārakā, including clans and allies (Madhu, Bhoja, Daśārha, Sātvata, Andhaka, etc.). Yudhiṣṭhira’s catalog underscores Dvārakā as the Lord’s protective ‘ocean’ for His devotees and highlights the relational theology of the Bhāgavata: Kṛṣṇa’s presence is known through His devotees, family, and associates, not only through abstract divinity.
A dhārmic king diagnoses suffering by first examining possible breaches of duty (dharma): failure in charity, truthfulness, protection of the vulnerable, or moral conduct. Yet the questioning is also rhetorical and compassionate—Yudhiṣṭhira cannot find any plausible mundane cause sufficient to explain Arjuna’s collapse, directing the reader to the real cause: separation from Kṛṣṇa and the end of His manifest pastimes.