Shloka 11

Adhyaya 72Mahishasura's Rise

मार्कण्डेय उवाच इत्युक्तः स तु सम्भारानशेषानवनिपतिः । आनिनाय चकारेष्टिं स च तां द्विजसत्तमः ॥

mārkaṇḍeya uvāca ity uktaḥ sa tu sambhārān aśeṣān avanipatiḥ / ānināya cakāreṣṭiṃ sa ca tāṃ dvijasattamaḥ

Mārkaṇḍeya berkata: Setelah demikian dititahkan, raja membawa semua bahan yang diperlukan. Lalu brahmana terbaik di antara yang dua kali lahir itu melaksanakan iṣṭi (upacara korban suci).

मार्कण्डेयःMārkaṇḍeya
मार्कण्डेयः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमार्कण्डेय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद
इतिthus
इति:
Sambandha (सम्बन्ध/Discourse marker)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय, वाक्य-समाप्ति/उद्धरणसूचक (quotative particle)
उक्तःhaving been told/addressed
उक्तः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formकृदन्त, क्त-प्रत्यय (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मणि भावः (one who has been told)
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
तुbut/then
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय, निपात (contrastive particle)
सम्भारान्materials/requirements
सम्भारान्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootसम्भार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), बहुवचन (Plural)
अशेषान्all, without remainder
अशेषान्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअशेष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण
अवनिपतिःthe king
अवनिपतिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअवनि (प्रातिपदिक) + पति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: 'अवनेः पतिः'
आनिनायbrought
आनिनाय:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootनी (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन, परस्मैपद; उपसर्ग 'आ'
चकारperformed/did
चकार:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन, परस्मैपद
इष्टिम्the sacrifice/rite
इष्टिम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootइष्टि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
and
:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय, समुच्चय (conjunction)
ताम्that (rite)
ताम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
द्विज-सत्तमःthe best of Brahmins
द्विज-सत्तमः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक) + सत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: 'द्विजानां सत्तमः'
Mārkaṇḍeya as narrator

{ "primaryRasa": "shanta", "secondaryRasa": "", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }

Ritual procedureKingly duty (supporting dharma through yajña)Narrative progression

FAQs

Dharma is collaborative: the ruler supplies resources and protection; the brāhmaṇa supplies ritual knowledge—each fulfilling svadharma.

Ancillary narrative (upākhyāna) illustrating dharma and the yajña-economy; not a core pancalakṣaṇa segment.

Gathering ‘all requisites’ implies completeness of intention and means—ritual success mirrors inner wholeness and disciplined preparation.