Previous Verse
Next Verse

Shloka 11

रामस्य सुग्रीवप्रति रोषः — हनूमता सीतादर्शनवृत्तान्तः

Rāma’s Reproach of Sugrīva; Hanūmān’s Report of Seeing Sītā

भयंकरो<थ भ्रमरो रविश्व शूर: प्रताप: कुहनश्न नाम । यं घट सहस्रा रथिनो<नुयान्ति नागा हयाश्षैव पदातिनक्ष

bhayaṅkaro ’tha bhramaro raviśvaśūraḥ pratāpaḥ kuhanaśna nāma | yaṃ ghaṭa-sahasrā rathino ’nuyānti nāgā hayāś caiva padātinaś ca ||

“Kemudian ada pula pahlawan yang menggerunkan bernama Bhramara—juga dipanggil Raviśvaśūra—perkasa dalam keperwiraan, dan dikenali sebagai Kuhanaśna. Dia diiringi ribuan pejuang kereta, bersama gajah, kuda, dan tentera berjalan kaki.”

भयंकरःterrible, fearsome
भयंकरः:
Karta
TypeAdjective
Rootभयंकर
FormMasculine, Nominative, Singular
अथthen, and now
अथ:
TypeIndeclinable
Rootअथ
भ्रमरःthe bee (as a name/epithet)
भ्रमरः:
Karta
TypeNoun
Rootभ्रमर
FormMasculine, Nominative, Singular
रविश्वःRaviśva (proper name)
रविश्वः:
Karta
TypeNoun
Rootरविश्व
FormMasculine, Nominative, Singular
शूरःhero, brave man
शूरः:
Karta
TypeNoun
Rootशूर
FormMasculine, Nominative, Singular
प्रतापःsplendor, prowess
प्रतापः:
Karta
TypeNoun
Rootप्रताप
FormMasculine, Nominative, Singular
कुहनश्नःKuhanaśna (proper name/epithet)
कुहनश्नः:
Karta
TypeNoun
Rootकुहनश्न
FormMasculine, Nominative, Singular
नामby name, called
नाम:
TypeIndeclinable
Rootनाम
यम्whom
यम्:
Karma
TypePronoun
Rootयद्
FormMasculine, Accusative, Singular
शतसहस्राःa hundred thousand (in number)
शतसहस्राः:
Karta
TypeAdjective
Rootशतसहस्र
FormMasculine, Nominative, Plural
रथिनःchariot-warriors
रथिनः:
Karta
TypeNoun
Rootरथिन्
FormMasculine, Nominative, Plural
अनुयान्तिfollow
अनुयान्ति:
TypeVerb
Rootअनु-या
FormPresent, Third, Plural, Parasmaipada
नागाःelephants
नागाः:
Karta
TypeNoun
Rootनाग
FormMasculine, Nominative, Plural
हयाःhorses
हयाः:
Karta
TypeNoun
Rootहय
FormMasculine, Nominative, Plural
and
:
TypeIndeclinable
Root
एवindeed, just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
पदातयःfoot-soldiers, infantry
पदातयः:
Karta
TypeNoun
Rootपदाति
FormMasculine, Nominative, Plural

कोटिक उवाच

B
Bhramara
R
Raviśvaśūra
K
Kuhanaśna
R
rathinaḥ (chariot-warriors)
N
nāgāḥ (war-elephants)
H
hayāḥ (horses)
P
padātinaḥ (infantry)

Educational Q&A

The verse functions as a heroic catalogue: it highlights how a single formidable leader draws vast forces behind him, underscoring the Mahābhārata theme that power and responsibility scale together in warfare and leadership.

Koṭika continues listing notable warriors and their military strength, naming Bhramara (also called Raviśvaśūra/Kuhanaśna) and describing the large combined-arms force—chariots, elephants, horses, and infantry—that follows him.