Previous Verse
Next Verse

Shloka 7

Rājarṣi-samāgamaḥ — Yudhiṣṭhirasya Dharma-parīkṣā ca

Meeting the Royal Sage and a Dharmic Audit

उवाच वदतां श्रेष्ठ; को5स्मानभिभविष्यति । सज्जीभवत भद्ठं वः पाण्डवा युद्धदुर्मदा:,इसके सिवा और भी बहुत-से भयानक उत्पात वहाँ प्रकट होने लगे। यह अद्भुत घटना देखकर वक्ताओमें श्रेष्ठ धर्मपुत्र युधिष्ठिरने कहा--“कौन हम लोगोंको पराजित कर सकेगा? रणोन्मत्त पाण्डवो! तुम्हारा भला हो, तुम युद्धके लिये तैयार हो जाओ। मैं जैसे लक्षण देख रहा हूँ, उससे पता लगता है कि हमारे लिये पराक्रम दिखानेका समय अत्यन्त निकट आ गया है।' ऐसा कहकर राजा युधिष्छिरने चारों ओर दृष्टिपात किया

uvāca vadatāṃ śreṣṭhaḥ ko ’smān abhibhaviṣyati | sajjībhavata bhadraṃ vaḥ pāṇḍavā yuddha-durmadāḥ ||

Vaiśampāyana berkata: Lalu Yudhiṣṭhira, yang terunggul dalam tutur kata, mengisytiharkan, “Siapakah yang mampu menewaskan kita? Wahai Pāṇḍava yang mabuk oleh bara pertempuran—semoga kebaikan menyertai kalian—bersiaplah untuk perang. Daripada tanda-tanda yang aku lihat, saat untuk kita menzahirkan keberanian sudah amat hampir.” Setelah berkata demikian, Raja Yudhiṣṭhira memandang ke segenap penjuru.

उवाचsaid
उवाच:
Karta
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect (Liṭ), 3, Singular, Parasmaipada
वदताम्of speakers
वदताम्:
TypeNoun
Rootवद्
FormMasculine, Genitive, Plural
श्रेष्ठःthe best
श्रेष्ठः:
Karta
TypeAdjective
Rootश्रेष्ठ
FormMasculine, Nominative, Singular
कःwho?
कः:
Karta
TypePronoun
Root
FormMasculine, Nominative, Singular
अस्मान्us
अस्मान्:
Karma
TypePronoun
Rootअस्मद्
FormAccusative, Plural
अभिभविष्यतिwill overpower/defeat
अभिभविष्यति:
TypeVerb
Rootभू
FormFuture (Luṭ), 3, Singular, Parasmaipada, अभि
सज्जीभवतbe ready / prepare yourselves
सज्जीभवत:
TypeVerb
Rootभू
FormImperative (Loṭ), 2, Plural, Parasmaipada, सम्, सज्जी- is from सज्जी-भू (to become ready), with sam- > sajjī- by usage
भद्रम्good fortune / welfare
भद्रम्:
TypeNoun
Rootभद्र
FormNeuter, Nominative, Singular
वःto you / for you
वः:
Sampradana
TypePronoun
Rootयुष्मद्
FormDative, Plural
पाण्डवाःO Pandavas
पाण्डवाः:
TypeNoun
Rootपाण्डव
FormMasculine, Vocative, Plural
युद्धदुर्मदाःO those intoxicated with battle (battle-mad)
युद्धदुर्मदाः:
TypeAdjective
Rootयुद्ध-दुर्मद
FormMasculine, Vocative, Plural

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
Y
Yudhiṣṭhira (Dharmaputra)
P
Pāṇḍavas
W
war/battle (yuddha)

Educational Q&A

The verse highlights responsible leadership under dharma: when signs indicate an imminent crisis, a ruler should not lapse into fear or indecision but prepare his people with clarity, blessing, and resolve—channeling martial energy toward a righteous and timely response.

Amid frightening portents, Yudhiṣṭhira speaks with confidence, asking who could defeat them and urging the Pāṇḍavas to ready themselves for war, interpreting the omens as signaling that the time to demonstrate valor is close.