Shloka 103

अन्रैवोदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम्‌ । पुत्रार्थमसुरेन्द्रेण गीत॑ चैव सुधन्वना,इसी विषयमें असुरोंके राजा प्रह्नादने सुधन्वाके साथ अपने पुत्रके प्रति कुछ उपदेश दिया था। नीतिज्ञलोग उस पुरातन इतिहासका उदाहरण देते हैं

anraivodāharantīmam itihāsaṃ purātanam | putrārtham asurendreṇa gītaṃ caiva sudhanvanā ||

Vidura berkata: “Orang bijaksana menjadikan legenda purba ini sebagai teladan: demi anaknya, tuan para Asura pada suatu ketika telah melagukan (atau menuturkan) ajaran ini kepada Sudhanvan. Dalam perkara yang sama, Prahlāda, raja di kalangan Asura, telah memberikan nasihat kepada Sudhanvan berkenaan anaknya.”

नराःmen, people
नराः:
Karta
TypeNoun
Rootनर
FormMasculine, Nominative, Plural
एवindeed, just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
उदाहरन्तिcite, adduce (as an example)
उदाहरन्ति:
TypeVerb
Rootउद्+आ+हृ
FormPresent, Indicative, Third, Plural, Parasmaipada
इमम्this
इमम्:
Karma
TypePronoun
Rootइदम्
FormMasculine, Accusative, Singular
इतिहासम्story, historical tale
इतिहासम्:
Karma
TypeNoun
Rootइतिहास
FormMasculine, Accusative, Singular
पुरातनम्ancient, old
पुरातनम्:
TypeAdjective
Rootपुरातन
FormMasculine, Accusative, Singular
पुत्रार्थम्for the sake of a son
पुत्रार्थम्:
TypeNoun
Rootपुत्रार्थ
FormMasculine, Accusative, Singular
असुरेन्द्रेणby the lord/king of the Asuras
असुरेन्द्रेण:
Karana
TypeNoun
Rootअसुरेन्द्र
FormMasculine, Instrumental, Singular
गीतम्sung, recited
गीतम्:
TypeKridanta
Rootगीत
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular, क्त (past passive participle)
and
:
TypeIndeclinable
Root
एवindeed, also
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
सुधन्वनाby Sudhanvan (proper name)
सुधन्वना:
Karana
TypeNoun
Rootसुधन्वन्
FormMasculine, Instrumental, Singular

विदुर उवाच

V
Vidura
P
Prahlāda
S
Sudhanvan
A
Asuras

Educational Q&A

That ethical instruction (nīti/dharma) is best conveyed through time-tested exemplars: the wise support counsel by citing ancient narratives, here introducing Prahlāda’s advice given with a son’s welfare in view.

Vidura introduces an old illustrative legend: Prahlāda, described as king of the Asuras, addresses Sudhanvan and gives guidance connected with Sudhanvan’s son; the verse functions as a transition into that didactic episode.