अध्याय २९ — वासुदेव–संजय संवादः
Karma, Varṇa-Dharma, and the Ethics of Governance
इतो गत्वा संजय क्षिप्रमेव उपातिष्ठेथा ब्राह्मणान् ये तदर्हा: । विशुद्धवीर्याश्वरणोपपन्ना: कुले जाता: सर्वधर्मोपपन्ना:
ito gatvā saṃjaya kṣipram eva upātiṣṭhethā brāhmaṇān ye tad-arhāḥ | viśuddha-vīryāśvaraṇopapannāḥ kule jātāḥ sarva-dharmopapannāḥ ||
Yudhiṣṭhira berkata: “Pergilah dari sini, Saṃjaya, dan tanpa berlengah, sampaikan penghormatanmu kepada para Brāhmaṇa yang benar-benar layak dimuliakan—mereka yang berdarah keturunan suci dan bertenaga rohani, berdisiplin serta tekun dalam swādhyāya Veda, lahir dalam keluarga mulia dan teguh dalam segala kewajipan dharma. Sampaikan kepada mereka salam sembah kami yang penuh takzim.”
युधिछिर उवाच
Even amid political crisis, a ruler must uphold dharma by honoring those who embody learning, disciplined conduct, and moral integrity; reverence to such Brāhmaṇas is presented as an ethical duty and a stabilizing social principle.
Yudhiṣṭhira instructs Saṃjaya to go promptly and convey respectful salutations to worthy Brāhmaṇas—those characterized by purity, disciplined practice, Vedic study, noble birth, and comprehensive adherence to dharma—framing the mission in terms of proper protocol and moral order.