Previous Verse
Next Verse

Shloka 7

अग्निस्तुति, इन्द्रदर्शन, नहुष-भयवर्णन

Agni-hymn, discovery of Indra, and the Nahuṣa threat

त्वय्यापो निहिता: सर्वास्त्वयि सर्वमिदं जगत्‌ । न ते>स्त्यविदितं किंचित्‌ त्रिषु लोकेषु पावक,पावक! आपमें ही सारा जल संचित है। आपमें ही यह सम्पूर्ण जगत्‌ प्रतिष्ठित है। तीनों लोकोंमें कोई ऐसी वस्तु नहीं है, जो आपको ज्ञात न हो

tvayy āpo nihitāḥ sarvāstvayi sarvam idaṃ jagat | na te 'sty aviditaṃ kiṃcit triṣu lokeṣu pāvaka pāvaka ||

Wahai Pāvaka! Segala air tersimpan dalam dirimu; dan seluruh jagat ini pun bertumpu padamu. Dalam tiga alam, tiada sesuatu pun yang tidak engkau ketahui.

त्वयिin you
त्वयि:
Adhikarana
TypeNoun
Rootत्वद्
Form—, Saptami, Eka
आपःwaters
आपः:
Karta
TypeNoun
Rootअप्
FormStri, Prathama, Bahu
निहिताःplaced/contained
निहिताः:
Karta
TypeAdjective
Rootनि-धा
FormStri, Prathama, Bahu
सर्वाःall
सर्वाः:
Karta
TypeAdjective
Rootसर्व
FormStri, Prathama, Bahu
त्वयिin you
त्वयि:
Adhikarana
TypeNoun
Rootत्वद्
Form—, Saptami, Eka
सर्वम्all (everything)
सर्वम्:
Karta
TypeAdjective
Rootसर्व
FormNapumsaka, Prathama, Eka
इदम्this
इदम्:
Karta
TypePronoun
Rootइदम्
FormNapumsaka, Prathama, Eka
जगत्world/universe
जगत्:
Karta
TypeNoun
Rootजगत्
FormNapumsaka, Prathama, Eka
not
:
TypeIndeclinable
Root
तेto you/for you
ते:
Sampradana
TypePronoun
Rootत्वद्
Form—, Chaturthi, Eka
अस्तिis/exists
अस्ति:
TypeVerb
Rootअस्
FormLat (Present), Prathama, Eka
अविदितम्unknown
अविदितम्:
Karta
TypeAdjective
Rootअ-विदित
FormNapumsaka, Prathama, Eka
किञ्चित्anything (at all)
किञ्चित्:
Karta
TypePronoun
Rootकिम् + चित्
FormNapumsaka, Prathama, Eka
त्रिषुin three
त्रिषु:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootत्रि
Form—, Saptami, Bahu
लोकेषुin the worlds
लोकेषु:
Adhikarana
TypeNoun
Rootलोक
FormPum, Saptami, Bahu
पावकO Fire (Pāvaka)
पावक:
TypeNoun
Rootपावक
FormPum, Sambodhana, Eka
पावकO Fire (repeated address)
पावक:
TypeNoun
Rootपावक
FormPum, Sambodhana, Eka

शल्य उवाच

Ś
Śalya
A
Agni (Pāvaka)
Ā
Āpaḥ (Waters)
T
Tri-loka (three worlds)
J
Jagat (the world/universe)

Educational Q&A

The verse presents Agni as a cosmic principle: all waters and the whole world are said to be contained in him, so nothing in the three worlds is hidden from him. Ethically, this elevates Agni as a truthful witness and purifier, suitable to be invoked when seeking justice, clarity, or the upholding of dharma.

Śalya is addressing Agni (Pāvaka) in a reverential invocation, praising his all-pervading nature and omniscience. Such praise typically precedes a request, vow, or appeal, establishing the deity’s authority to know the truth and to act as a moral guarantor.