Previous Verse
Next Verse

Shloka 17

Adhyāya 12: Devas’ Petition to Nahūṣa; Bṛhaspati on Śaraṇāgata-Dharma; Indrāṇī’s Strategic Delay

नाकार्य कर्तुमिच्छामि ब्राह्मण: सन्‌ विशेषत: । श्रुतर्थर्मा सत्यशीलो जानन्‌ धर्मानुशासनम्‌,विशेषतः ब्राह्मण होकर मैं यह न करने योग्य कार्य नहीं कर सकता। मैंने धर्मकी बातें सुनी हैं और सत्यको अपने स्वभावमें उतार लिया है। शास्त्रोंमें जो धर्मका उपदेश किया गया है, उसे भी जानता हूँ; अतः मैं यह पापकर्म नहीं करूँगा! सुरश्रेष्ठटण! आपलोग लौट जायँ। इस विषयमें ब्रह्माजीने पूर्वकालमें जो गीत गाया था, वह इस प्रकार है, सुनिये

na akāryaṁ kartum icchāmi brāhmaṇaḥ san viśeṣataḥ | śrutadharmā satyaśīlo jānan dharmānuśāsanam ||

Śalya berkata: “Aku tidak mahu melakukan apa yang tidak patut dilakukan—lebih-lebih lagi kerana aku seorang brāhmaṇa. Aku telah mendengar ajaran dharma, aku berpegang pada kebenaran sebagai tabiatku, dan aku memahami disiplin kitab suci yang mengajarkan dharma. Maka aku tidak akan melakukan perbuatan berdosa ini. Wahai yang terbaik antara para dewa, kembalilah kamu semua. Dalam hal ini, dengarlah nyanyian yang pernah dinyanyikan Brahmā pada zaman purba.”

not
:
TypeIndeclinable
Root
अकार्यंa thing not to be done; improper act
अकार्यं:
Karma
TypeNoun
Rootअकार्य
FormNeuter, Accusative, Singular
कर्तुम्to do
कर्तुम्:
TypeVerb
Rootकृ
Formतुमुन्, Infinitive
इच्छामिI desire; I wish
इच्छामि:
TypeVerb
Rootइष्
FormPresent (Lat), First, Singular, Parasmaipada
ब्राह्मणःa Brahmin
ब्राह्मणः:
Karta
TypeNoun
Rootब्राह्मण
FormMasculine, Nominative, Singular
सन्being
सन्:
TypeVerb
Rootअस्
Formशतृ, Present active participle, Masculine, Nominative, Singular
विशेषतःespecially; particularly
विशेषतः:
TypeIndeclinable
Rootविशेषतस्
श्रुतार्थःone who has heard/learnt the meaning (of dharma/śāstra)
श्रुतार्थः:
TypeAdjective
Rootश्रुतार्थ
FormMasculine, Nominative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
सत्यशीलःtruthful by nature; of truthful conduct
सत्यशीलः:
TypeAdjective
Rootसत्यशील
FormMasculine, Nominative, Singular
जानन्knowing
जानन्:
TypeVerb
Rootज्ञा
Formशतृ, Present active participle, Masculine, Nominative, Singular
धर्मानुशासनम्instruction/teaching of dharma
धर्मानुशासनम्:
Karma
TypeNoun
Rootधर्मानुशासन
FormNeuter, Accusative, Singular
विशेषतःespecially; in particular
विशेषतः:
TypeIndeclinable
Rootविशेषतस्

शल्य उवाच

Ś
Śalya
B
brāhmaṇa
B
Brahmā

Educational Q&A

The verse asserts that ethical restraint (not doing akārya, an improper act) is grounded in dharma-learning, truthfulness, and adherence to scriptural injunctions. One’s social and moral identity—here, being a brāhmaṇa—heightens responsibility to refuse sinful action.

Śalya declares he will not participate in an unrighteous deed, citing his training in dharma and commitment to truth. He then signals a transition to an authoritative precedent by introducing an ancient teaching attributed to Brahmā, implying that the matter will be clarified through a traditional “song” or doctrinal citation.