Shloka 33

विनिष्क्रान्तं तु तं दृष्टवा ज्वलन्तमिव तेजसा । भवो रोषसमाविष्ट: शूलोद्यतकर: स्थित:,बाहर निकलनेपर शुक्र अपने तेजसे प्रज्वलित-से हो रहे थे। उन्हें उस अवस्थामें देखकर हाथमें त्रिशूल लेकर खड़े हुए भगवान्‌ शिव पुनः रोषसे भर गये

viniṣkrāntaṃ tu taṃ dṛṣṭvā jvalantam iva tejasā | bhavo roṣa-samāviṣṭaḥ śūlodyata-karaḥ sthitaḥ ||

Bhīṣma berkata: Melihat dia muncul, menyala seakan-akan terbakar oleh sinar tejasnya sendiri, Bhava (Śiva) sekali lagi dikuasai murka, lalu berdiri dengan tangan terangkat, menggenggam trisula.

विनिष्क्रान्तम्gone out, having come forth
विनिष्क्रान्तम्:
Karma
TypeAdjective
Rootविनिष्क्रान्त (नि√क्रम् + वि + निष्; क्त)
FormMasculine, Accusative, Singular
तुbut/indeed
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
तम्him/that one
तम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Accusative, Singular
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
TypeVerb
Root√दृश्
FormAbsolutive (क्त्वा), Parasmaipada/General
ज्वलन्तम्blazing
ज्वलन्तम्:
Karma
TypeAdjective
Rootज्वलन्त (√ज्वल्; शतृ)
FormMasculine, Accusative, Singular
इवas if/like
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव
तेजसाby (his) radiance/splendour
तेजसा:
Karana
TypeNoun
Rootतेजस्
FormNeuter, Instrumental, Singular
भवःBhava (Śiva)
भवः:
Karta
TypeNoun
Rootभव
FormMasculine, Nominative, Singular
रोषसमाविष्टःpossessed/overcome by anger
रोषसमाविष्टः:
Karta
TypeAdjective
Rootरोष-समाविष्ट (सम्+आ√विश्; क्त)
FormMasculine, Nominative, Singular
शूलोद्यतकरःwhose hand was raised with a trident
शूलोद्यतकरः:
Karta
TypeAdjective
Rootशूल-उद्यत-कर
FormMasculine, Nominative, Singular
स्थितःstood
स्थितः:
Karta
TypeVerb
Rootस्थित (√स्था; क्त)
FormMasculine, Nominative, Singular

भीष्म उवाच

B
Bhīṣma
B
Bhava (Śiva)
Ś
Śūla (trident)

Educational Q&A

The verse highlights the ethical tension between immense personal/spiritual power (tejas) and the necessity of restraint to protect dharma. Even divine authority may respond sharply when a powerful force appears likely to disturb cosmic and social order.

A radiant figure emerges, shining intensely. Śiva (Bhava), seeing this, becomes angry again and stands ready with his trident raised, signaling imminent intervention or punishment.